Giới thiệu về Công văn 1912/TCHQ-TXNK năm 2023

Công văn 1912/TCHQ-TXNK do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn các Cục Hải quan tỉnh, thành phố thống nhất thực hiện việc xử lý tiền thuế đối với hàng hóa nhập khẩu nhưng sau đó bị cơ quan nhà nước có thẩm quyền ra quyết định tịch thu. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong thực tiễn quản lý thuế và hải quan, đảm bảo quyền lợi hợp pháp của người nộp thuế và tính nghiêm minh của pháp luật.

Cơ sở pháp lý áp dụng

Việc xử lý tiền thuế đối với hàng hóa bị tịch thu được thực hiện dựa trên các căn cứ pháp lý cốt lõi sau:

• Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14 và các văn bản hướng dẫn thi hành về quản lý nợ thuế, hoàn thuế và không thu thuế.
• Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu số 107/2016/QH13.
• Nghị định số 134/2016/NĐ-CP và Nghị định số 18/2021/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu.

Nguyên tắc xử lý tiền thuế đối với hàng hóa bị tịch thu

Tổng cục Hải quan hướng dẫn cụ thể về nguyên tắc xử lý thuế đối với các trường hợp hàng hóa bị tịch thu như sau:

• Đối với hàng hóa chưa nộp thuế: Trường hợp hàng hóa nhập khẩu đang trong quá trình giám sát hải quan hoặc chưa hoàn thành thủ tục hải quan mà bị cơ quan có thẩm quyền ra quyết định tịch thu, người nộp thuế không phải nộp thuế nhập khẩu đối với số hàng hóa đã bị tịch thu này. Cơ quan hải quan thực hiện thủ tục không thu thuế hoặc hủy tờ khai hải quan theo quy định pháp luật.
• Đối với hàng hóa đã nộp thuế: Trường hợp doanh nghiệp đã nộp thuế nhập khẩu nhưng sau đó hàng hóa bị cơ quan chức năng tịch thu do vi phạm hoặc các lý do pháp lý khác, việc hoàn trả tiền thuế đã nộp được xem xét kỹ lưỡng dựa trên hồ sơ thực tế. Nếu việc tịch thu dẫn đến việc hàng hóa không thực tế được tiêu dùng hoặc sử dụng tại Việt Nam theo mục đích nhập khẩu ban đầu, cơ quan hải quan sẽ hướng dẫn thủ tục xử lý tiền thuế nộp thừa theo quy định của Luật Quản lý thuế.
• Xử lý nợ thuế và tiền chậm nộp: Đối với các khoản nợ thuế phát sinh từ lô hàng bị tịch thu, cơ quan hải quan tiến hành rà soát, phân loại nợ và thực hiện các thủ tục khoanh nợ, xóa nợ thuế hoặc không tính tiền chậm nộp theo đúng quy định pháp luật về quản lý thuế đối với đối tượng bị tịch thu tài sản.

Trách nhiệm thực hiện của cơ quan hải quan địa phương

Để đảm bảo tính thống nhất và đúng pháp luật, Tổng cục Hải quan yêu cầu các Cục Hải quan tỉnh, thành phố thực hiện các nhiệm vụ sau:

• Chủ động rà soát các hồ sơ doanh nghiệp có hàng hóa bị tịch thu trên địa bàn quản lý để hướng dẫn người nộp thuế thực hiện các thủ tục xử lý thuế tương ứng.
• Phối hợp chặt chẽ với các cơ quan ra quyết định tịch thu (như Tòa án, Công an, Quản lý thị trường) để thu thập đầy đủ hồ sơ, tài liệu chứng minh tình trạng pháp lý của hàng hóa bị tịch thu.
• Giải quyết kịp thời các hồ sơ hoàn thuế, không thu thuế hoặc xóa nợ thuế đúng thẩm quyền, tránh gây phiền hà cho doanh nghiệp nhưng đồng thời phải đảm bảo không làm thất thoát ngân sách nhà nước.