Tóm tắt Công văn 5043/TCHQ-TXNK năm 2023 về xử lý tiền thuế hàng hóa bị tịch thu

Công văn 5043/TCHQ-TXNK do Tổng cục Hải quan ban hành năm 2023 hướng dẫn chi tiết về việc xử lý tiền thuế đối với hàng hóa nhập khẩu nhưng sau đó bị cơ quan nhà nước có thẩm quyền tịch thu. Đây là văn bản nghiệp vụ quan trọng giúp tháo gỡ các vướng mắc cho cơ quan hải quan địa phương và doanh nghiệp trong việc xác định nghĩa vụ thuế, hoàn thuế hoặc miễn thuế đối với tang vật vi phạm.

Các nội dung chính sách cốt lõi về xử lý tiền thuế hàng hóa bị tịch thu

• Nguyên tắc xác định nghĩa vụ thuế: Đối với hàng hóa nhập khẩu bị tịch thu theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền (do vi phạm hành chính hoặc vi phạm hình sự), việc xử lý nghĩa vụ thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu và thuế giá trị gia tăng (GTGT) phải căn cứ chặt chẽ vào Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu, Luật Quản lý thuế và các văn bản hướng dẫn thi hành.
• Xử lý đối với trường hợp đã nộp thuế: Trường hợp người nộp thuế đã nộp tiền thuế vào ngân sách nhà nước trước khi có quyết định tịch thu hàng hóa, số tiền thuế này thông thường sẽ không được hoàn trả, trừ các trường hợp đặc biệt được pháp luật quy định cụ thể về việc hoàn thuế đối với hàng hóa không thực tế nhập khẩu hoặc bị tiêu hủy dưới sự giám sát của cơ quan hải quan.
• Xử lý đối với trường hợp chưa nộp thuế: Đối với số tiền thuế còn nợ hoặc chưa nộp của lô hàng bị tịch thu, cơ quan hải quan sẽ căn cứ vào quyết định xử lý tang vật của cơ quan có thẩm quyền để thực hiện các thủ tục miễn thuế, giảm thuế hoặc xóa nợ thuế theo đúng quy trình quản lý thuế hiện hành.
• Phối hợp giữa các cơ quan chức năng: Công văn nhấn mạnh việc cơ quan hải quan nơi đăng ký tờ khai phải chủ động phối hợp với cơ quan ra quyết định tịch thu hàng hóa để thu thập đầy đủ hồ sơ, tài liệu chứng minh trạng thái pháp lý của hàng hóa, làm cơ sở thực hiện hạch toán kế toán thuế chính xác.

Trách nhiệm triển khai thực hiện của các đơn vị

• Đối với Cục Hải quan các tỉnh, thành phố: Có trách nhiệm rà soát toàn bộ các tờ khai hải quan phát sinh trường hợp hàng hóa bị tịch thu thuộc địa bàn quản lý. Thực hiện việc đối chiếu, phân loại và xử lý tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt (nếu có) theo đúng thẩm quyền và hướng dẫn tại Công văn này.
• Đối với người nộp thuế: Có nghĩa vụ cung cấp đầy đủ, trung thực các quyết định tịch thu, biên bản bàn giao tang vật và các chứng từ liên quan cho cơ quan hải quan để được hướng dẫn giải quyết quyền lợi và nghĩa vụ thuế liên quan đến lô hàng bị tịch thu.

Văn bản này góp phần đảm bảo tính thống nhất trong việc áp dụng pháp luật thuế hải quan trên toàn quốc, hạn chế tối đa việc thất thoát ngân sách nhà nước đồng thời bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người nộp thuế.