Tóm tắt Công văn 1958/TCHQ-TXNK năm 2015 về miễn thuế đối với hàng viện trợ nhân đạo

Công văn 1958/TCHQ-TXNK do Tổng cục Hải quan ban hành hướng dẫn chi tiết về chính sách thuế, hồ sơ và thủ tục hải quan đối với hàng hóa nhập khẩu dưới dạng viện trợ nhân đạo, viện trợ không hoàn lại. Đây là văn bản chỉ đạo nghiệp vụ quan trọng giúp các Cục Hải quan tỉnh, thành phố thống nhất thực hiện, đảm bảo hỗ trợ tối đa cho các hoạt động nhân đạo nhưng vẫn quản lý chặt chẽ, tránh thất thu ngân sách nhà nước.

Điều kiện áp dụng chính sách miễn thuế đối với hàng viện trợ

Theo quy định pháp luật và hướng dẫn tại công văn, hàng hóa nhập khẩu được miễn thuế nhập khẩu và không thuộc đối tượng chịu thuế giá trị gia tăng (GTGT) phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện sau:

• Hàng hóa phải được xác định chính xác là viện trợ nhân đạo, viện trợ không hoàn lại từ các tổ chức quốc tế, tổ chức phi chính phủ nước ngoài hoặc cá nhân nước ngoài tài trợ cho Việt Nam.
• Lô hàng phải được phê duyệt tiếp nhận bởi cơ quan nhà nước có thẩm quyền của Việt Nam (như các Bộ, ngành Trung ương hoặc Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương) theo đúng quy định về quản lý và sử dụng viện trợ nước ngoài.
• Mục đích sử dụng của hàng hóa phải phục vụ trực tiếp cho công tác cứu trợ, hỗ trợ nhân đạo, y tế, giáo dục hoặc phát triển cộng đồng, không được phép sử dụng vào mục đích thương mại hay lợi nhuận.

Quy định về hồ sơ và thủ tục miễn thuế tại cơ quan Hải quan

Để thực hiện thủ tục thông quan và áp dụng chế độ miễn thuế, đơn vị tiếp nhận viện trợ hoặc người khai hải quan được ủy quyền phải xuất trình bộ hồ sơ đầy đủ bao gồm:

• Tờ khai hải quan hàng hóa nhập khẩu đã điền đầy đủ các chỉ tiêu thông tin theo quy định hiện hành.
• Văn bản phê duyệt tiếp nhận viện trợ của cơ quan có thẩm quyền (bản chính hoặc bản sao có chứng thực pháp lý).
• Tờ khai xác nhận viện trợ có đóng dấu xác nhận của cơ quan tài chính có thẩm quyền (Bộ Tài chính hoặc Sở Tài chính địa phương được ủy quyền).
• Quyết định miễn thuế hoặc văn bản xác nhận danh mục hàng hóa miễn thuế do cơ quan Hải quan có thẩm quyền cấp (nếu có).
• Các chứng từ vận tải liên quan như vận đơn, hóa đơn thương mại hoặc danh mục chi tiết hàng hóa viện trợ do phía nước ngoài cung cấp.

Trách nhiệm giám sát của cơ quan Hải quan và đơn vị tiếp nhận

Công văn nhấn mạnh việc tăng cường công tác kiểm tra, giám sát sau thông quan nhằm ngăn ngừa các hành vi trục lợi chính sách:

• Đối với cơ quan Hải quan: Công chức hải quan có trách nhiệm đối chiếu kỹ lưỡng thông tin giữa hồ sơ giấy tờ và thực tế hàng hóa nhập khẩu. Chỉ giải quyết miễn thuế khi các chứng từ hoàn toàn hợp lệ và thống nhất. Trường hợp phát hiện có dấu hiệu nghi ngờ về nguồn gốc hoặc mục đích sử dụng của lô hàng, cơ quan Hải quan có quyền tạm dừng thông quan để xác minh.
• Đối với đơn vị tiếp nhận viện trợ: Phải chịu trách nhiệm hoàn toàn trước pháp luật về việc phân phối và sử dụng hàng hóa đúng mục đích đã cam kết. Mọi hành vi tự ý chuyển nhượng, thanh lý hoặc bán hàng hóa viện trợ ra thị trường tự do mà không khai báo nộp thuế với cơ quan Hải quan sẽ bị coi là hành vi trốn thuế và bị xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.