Công văn 2306/TCT-CS do Tổng cục Thuế ban hành năm 2017 là văn bản hướng dẫn quan trọng về chính sách thuế giá trị gia tăng (GTGT) đối với hoạt động bán hàng vãng lai ngoại tỉnh. Văn bản này giải đáp các vướng mắc của doanh nghiệp và cơ quan thuế địa phương trong việc xác định đối tượng, điều kiện và phương thức kê khai, nộp thuế GTGT vãng lai, giúp đảm bảo tính thống nhất trong việc thực thi pháp luật thuế.

Khái niệm và phạm vi áp dụng thuế GTGT vãng lai ngoại tỉnh

Theo hướng dẫn tại Công văn 2306/TCT-CS và các quy định pháp luật thuế liên quan, hoạt động bán hàng vãng lai ngoại tỉnh được hiểu và áp dụng như sau:

• Người nộp thuế có hoạt động kinh doanh xây dựng, lắp đặt, bán hàng vãng lai ngoại tỉnh và chuyển nhượng bất động sản ngoại tỉnh mà không thành lập đơn vị trực thuộc tại địa phương nơi diễn ra hoạt động kinh doanh thì phải nộp thuế GTGT tạm tính tại địa phương đó.
• Hoạt động bán hàng vãng lai ngoại tỉnh chỉ phát sinh khi doanh nghiệp thực hiện giao dịch mua bán, giao nhận hàng hóa trực tiếp tại địa bàn tỉnh, thành phố khác nơi đóng trụ sở chính mà không qua chi nhánh hay cơ sở sản xuất hạch toán phụ thuộc.

Các trường hợp không thuộc đối tượng nộp thuế GTGT vãng lai

Công văn làm rõ các trường hợp doanh nghiệp không phải kê khai và nộp thuế GTGT vãng lai ngoại tỉnh nhằm tránh trùng lặp nghĩa vụ thuế:

• Doanh nghiệp xuất bán hàng hóa từ kho của trụ sở chính hoặc kho của chi nhánh đã đăng ký thuế tại địa phương của mình cho khách hàng ở ngoại tỉnh, việc giao nhận hàng hóa được thực hiện tại kho của người bán hoặc vận chuyển đến cho người mua thì không coi là bán hàng vãng lai ngoại tỉnh.
• Các hoạt động cung cấp dịch vụ tiêu dùng trực tiếp hoặc dịch vụ không gắn liền với việc giao nhận hàng hóa vật chất tại địa bàn ngoại tỉnh cũng không thuộc diện chịu thuế GTGT vãng lai.
• Trường hợp doanh nghiệp có cơ sở sản xuất trực thuộc tại tỉnh khác nhưng cơ sở này không trực tiếp bán hàng, mọi hoạt động hóa đơn, chứng từ đều do trụ sở chính thực hiện thì áp dụng quy định phân bổ thuế GTGT của cơ sở sản xuất chứ không áp dụng thuế vãng lai.

Tỷ lệ và phương thức kê khai, nộp thuế GTGT vãng lai

Đối với các trường hợp xác định là hoạt động bán hàng vãng lai ngoại tỉnh, doanh nghiệp phải thực hiện nghĩa vụ thuế theo quy định:

• Tỷ lệ tạm nộp thuế GTGT đối với hoạt động bán hàng vãng lai ngoại tỉnh là 1% hoặc 2% trên doanh thu chưa có thuế GTGT, tùy thuộc vào loại hàng hóa, dịch vụ chịu thuế suất 5% hay 10%.
• Doanh nghiệp sử dụng mẫu tờ khai thuế GTGT dành cho hoạt động kinh doanh ngoại tỉnh để kê khai và nộp tiền thuế vào ngân sách nhà nước tại địa phương nơi phát sinh hoạt động bán hàng vãng lai.
• Số thuế GTGT vãng lai đã nộp tại địa phương khác sẽ được khấu trừ vào số thuế GTGT phải nộp tại trụ sở chính khi doanh nghiệp thực hiện tờ khai thuế GTGT tháng hoặc quý tại trụ sở chính.

Ý nghĩa pháp lý và lưu ý quan trọng cho doanh nghiệp

Việc ban hành Công văn 2306/TCT-CS mang lại nhiều giá trị thực tiễn trong quản lý thuế:

• Giúp doanh nghiệp phân biệt rõ ràng giữa hoạt động bán hàng thông thường (giao hàng ngoại tỉnh) và hoạt động bán hàng vãng lai để tránh việc bị xử phạt chậm nộp hoặc nộp thừa, nộp sai địa bàn.
• Tạo cơ sở pháp lý thống nhất cho các Cục Thuế địa phương trong việc giám sát nguồn thu, tránh tranh chấp nguồn thu giữa các địa phương nơi có trụ sở chính và nơi phát sinh hoạt động kinh doanh thực tế.
• Doanh nghiệp cần lưu trữ đầy đủ hồ sơ, hợp đồng mua bán, chứng từ vận chuyển và hóa đơn GTGT để chứng minh địa điểm giao nhận hàng hóa khi cơ quan thuế tiến hành thanh tra, kiểm tra.