Giới thiệu chung về Công văn 2887/BVHTTDL-DSVH

Công văn 2887/BVHTTDL-DSVH do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành năm 2019 là văn bản chỉ đạo quan trọng nhằm định hướng hoạt động của hệ thống bảo tàng trên toàn quốc. Trong bối cảnh phát triển mạnh mẽ của công nghệ và nhu cầu hưởng thụ văn hóa ngày càng cao của công chúng, văn bản này đưa ra các giải pháp chiến lược nhằm đổi mới toàn diện hoạt động bảo tàng, từ công tác chuyên môn, trưng bày đến việc ứng dụng công nghệ hiện đại và nâng cao chất lượng phục vụ khách tham quan.

Các định hướng hoạt động cốt lõi của hệ thống bảo tàng

Để nâng cao vị thế và phát huy tối đa giá trị di sản văn hóa đang được lưu giữ, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch định hướng các bảo tàng tập trung thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm sau:

- Đổi mới nội dung và phương thức trưng bày, thuyết minh

• Chuyển đổi mạnh mẽ từ phương thức trưng bày truyền thống (mang tính áp đặt thông tin một chiều) sang phương thức trưng bày tương tác, gợi mở và tạo trải nghiệm chủ động cho khách tham quan.
• Xây dựng các chủ đề trưng bày chuyên đề có tính thời sự, gắn kết chặt chẽ giữa di sản văn hóa với các vấn đề đương đại của xã hội để thu hút sự quan tâm của công chúng.
• Đa dạng hóa và nâng cao chất lượng các hình thức thuyết minh, hướng dẫn, kết hợp giữa thuyết minh trực tiếp của hướng dẫn viên với các thiết bị thuyết minh tự động đa ngôn ngữ.

- Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số

• Tập trung thực hiện số hóa tài liệu, hiện vật bảo tàng để xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về di sản văn hóa, phục vụ hiệu quả cho công tác quản lý, bảo quản và nghiên cứu khoa học.
• Nghiên cứu, ứng dụng các công nghệ hiện đại như thực tế ảo (VR), thực tế tăng cường (AR), trình chiếu 3D và các ứng dụng tương tác thông minh trên thiết bị di động vào không gian trưng bày.
• Xây dựng các tour tham quan ảo (virtual tour) và bảo tàng trực tuyến để tiếp cận rộng rãi tới công chúng trong và ngoài nước, đặc biệt là đối tượng khán giả trẻ.

- Tăng cường hoạt động giáo dục di sản văn hóa

• Chủ động phối hợp với các cơ quan giáo dục tại địa phương để xây dựng các chương trình học tập, trải nghiệm thực tế tại bảo tàng phù hợp với từng cấp học, đưa bảo tàng trở thành "trường học thứ hai" của học sinh, sinh viên.
• Tổ chức các hoạt động trải nghiệm tương tác, các câu lạc bộ em yêu lịch sử, các buổi tọa đàm, giao lưu nhân chứng lịch sử nhằm khơi dậy lòng yêu nước và tự hào dân tộc.
• Đổi mới phương pháp giáo dục theo hướng trực quan sinh động, khuyến khích người học tự khám phá và chia sẻ cảm nhận về di sản.

- Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực bảo tàng

• Chú trọng công tác đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ, viên chức bảo tàng về các lĩnh vực: sưu tầm, kiểm kê, bảo quản, trưng bày, giáo dục truyền thông và quản lý bảo tàng hiện đại.
• Tăng cường kỹ năng giao tiếp, ngoại ngữ và ứng dụng công nghệ thông tin cho đội ngũ trực tiếp phục vụ khách tham quan để nâng cao tính chuyên nghiệp và thái độ phục vụ.
• Khuyến khích cán bộ bảo tàng tham gia các chương trình hợp tác nghiên cứu, trao đổi chuyên môn trong nước và quốc tế.

- Thúc đẩy xã hội hóa và tăng cường liên kết phát triển du lịch

• Khuyến khích và tạo điều kiện thuận lợi cho các tổ chức, cá nhân tham gia đầu tư, hỗ trợ các hoạt động của bảo tàng; phát triển hệ thống bảo tàng ngoài công lập hoạt động đúng pháp luật và hiệu quả.
• Chủ động liên kết với các doanh nghiệp lữ hành, các đơn vị du lịch để xây dựng bảo tàng thành các điểm đến hấp dẫn trong các tuyến du lịch trọng điểm của địa phương và quốc gia.
• Phát triển các dịch vụ văn hóa, quà lưu niệm mang đặc trưng của bảo tàng để vừa phục vụ nhu cầu của du khách, vừa tạo nguồn thu tái đầu tư cho các hoạt động chuyên môn.

Ý nghĩa và tầm quan trọng của văn bản

Công văn 2887/BVHTTDL-DSVH năm 2019 đóng vai trò là kim chỉ nam giúp các bảo tàng xác định rõ lộ trình phát triển trong thời kỳ mới. Việc thực hiện nghiêm túc các định hướng này không chỉ giúp bảo tồn bền vững các giá trị di sản văn hóa của dân tộc mà còn biến di sản thành nguồn lực quan trọng đóng góp vào sự phát triển kinh tế - xã hội và quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam ra thế giới.