Tổng quan về Công văn 3103/TCHQ-GSQL năm 2022

Công văn 3103/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành ngày 29/07/2022 hướng dẫn về chứng từ chứng nhận xuất xứ hàng hóa trong khuôn khổ Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP). Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng giúp các cơ quan hải quan địa phương và doanh nghiệp xuất nhập khẩu thực hiện thống nhất các quy định về kiểm tra, xác định xuất xứ hàng hóa để áp dụng thuế suất ưu đãi đặc biệt RCEP một cách chính xác và hiệu quả.

Quy định về thời điểm nộp chứng từ chứng nhận xuất xứ hàng hóa RCEP

Công văn hướng dẫn chi tiết về thời điểm người khai hải quan phải nộp chứng từ chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) cho cơ quan hải quan để thụ hưởng ưu đãi thuế quan:

• Người khai hải quan phải nộp chứng từ chứng nhận xuất xứ hàng hóa RCEP tại thời điểm làm thủ tục hải quan nhập khẩu để được áp dụng mức thuế suất ưu đãi đặc biệt.
• Trường hợp chưa có chứng từ chứng nhận xuất xứ tại thời điểm làm thủ tục hải quan, người khai hải quan phải thực hiện khai báo nợ C/O trên tờ khai hải quan nhập khẩu và nộp bổ sung trong thời hạn quy định. Trong thời gian nợ chứng từ, hàng hóa nhập khẩu sẽ áp dụng mức thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi (MFN) hoặc mức thuế suất thông thường.

Quy định và điều kiện đối với C/O giáp lưng (Back-to-back C/O)

C/O giáp lưng là một trong những cơ chế đặc thù và quan trọng trong Hiệp định RCEP nhằm tạo thuận lợi cho chuỗi cung ứng khu vực. Công văn hướng dẫn cụ thể như sau:

• C/O giáp lưng phải được cấp bởi cơ quan, tổ chức có thẩm quyền cấp C/O của nước thành viên trung gian xuất khẩu, dựa trên cơ sở C/O gốc được cấp bởi nước thành viên xuất khẩu ban đầu.
• Hàng hóa thuộc C/O giáp lưng không được phép trải qua bất kỳ công đoạn gia công, chế biến sâu nào tại nước thành viên trung gian, ngoại trừ các hoạt động bảo quản hàng hóa, bốc dỡ, đóng gói lại hoặc các công đoạn cần thiết khác phục vụ cho quá trình vận chuyển.
• Cơ quan hải quan có trách nhiệm kiểm tra tính hợp lệ của C/O giáp lưng bằng cách đối chiếu chặt chẽ với các thông tin trên C/O gốc và các chứng từ vận chuyển liên quan nhằm bảo đảm tính liên tục và tính xác thực của xuất xứ hàng hóa.

Hướng dẫn khai báo nước xuất xứ RCEP trên tờ khai hải quan

Do Hiệp định RCEP có sự khác biệt về mức thuế suất ưu đãi giữa các nước thành viên đối với cùng một mặt hàng, việc khai báo chính xác nước xuất xứ là bắt buộc:

• Người khai hải quan phải xác định chính xác nước xuất xứ RCEP của hàng hóa nhập khẩu theo đúng các quy tắc xuất xứ quy định tại Hiệp định và các văn bản quy phạm pháp luật hướng dẫn liên quan.
• Việc khai báo mã nước xuất xứ trên tờ khai hải quan nhập khẩu phải tuân thủ đúng hướng dẫn kỹ thuật của Tổng cục Hải quan để hệ thống thông tin hải quan tự động áp dụng mức thuế suất ưu đãi tương ứng với nước xuất xứ đó.
• Đối với các trường hợp hàng hóa không đáp ứng quy tắc xuất xứ RCEP tại nước xuất khẩu cụ thể nhưng đáp ứng quy tắc xuất xứ chung của RCEP, việc xác định nước xuất xứ để áp dụng thuế suất ưu đãi sẽ dựa trên tỷ lệ đóng góp trị giá hoặc các quy định cụ thể về công đoạn gia công đơn giản theo quy định của Hiệp định.

Công tác kiểm tra và xác minh xuất xứ của cơ quan Hải quan

Tổng cục Hải quan chỉ đạo các Cục Hải quan tỉnh, thành phố tăng cường công tác kiểm tra, giám sát đối với chứng từ chứng nhận xuất xứ:

• Thực hiện kiểm tra tính hợp lệ về mặt hình thức và nội dung của C/O RCEP, bao gồm các thông tin bắt buộc như: tên nhà xuất khẩu, nhà nhập khẩu, mô tả hàng hóa, mã HS, tiêu chí xuất xứ, nước xuất xứ RCEP, chữ ký và con dấu của cơ quan có thẩm quyền.
• Trường hợp phát hiện có nghi ngờ hợp lý về tính hợp lệ của chứng từ chứng nhận xuất xứ hoặc xuất xứ thực tế của hàng hóa, cơ quan hải quan sẽ tiến hành thủ tục xác minh theo quy định của Hiệp định RCEP và pháp luật trong nước.
• Trong thời gian chờ kết quả xác minh, hàng hóa vẫn được xem xét thông quan theo quy định pháp luật thông thường nhưng không được áp dụng mức thuế suất ưu đãi đặc biệt RCEP cho đến khi có kết luận xác minh chính thức từ cơ quan có thẩm quyền.