Tổng quan về Công văn 3378/TCHQ-TXNK năm 2022

Công văn 3378/TCHQ-TXNK được Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn và giải quyết các vướng mắc liên quan đến việc áp dụng thuế suất thuế giá trị gia tăng (GTGT) đối với hàng hóa nhập khẩu theo Nghị định số 15/2022/NĐ-CP của Chính phủ. Đây là văn bản nghiệp vụ quan trọng giúp các doanh nghiệp xuất nhập khẩu và cơ quan hải quan địa phương thống nhất thực hiện chính sách giảm thuế GTGT từ 10% xuống 8% một cách chính xác, tránh thất thu ngân sách nhà nước và tạo thuận lợi cho hoạt động thông quan hàng hóa.

Các nội dung trọng tâm và hướng dẫn chi tiết của Công văn 3378/TCHQ-TXNK

- Nguyên tắc xác định đối tượng được giảm thuế GTGT xuống 8%

• Việc giảm thuế GTGT từ 10% xuống 8% được áp dụng đối với các nhóm hàng hóa đang áp dụng mức thuế suất 10%, ngoại trừ các nhóm hàng hóa, dịch vụ quy định tại các Phụ lục I, II và III ban hành kèm theo Nghị định số 15/2022/NĐ-CP.
• Đối với hàng hóa nhập khẩu, việc xác định hàng hóa không được giảm thuế GTGT phải căn cứ vào mã số HS của hàng hóa khi nhập khẩu và mô tả hàng hóa chi tiết được quy định tại các Phụ lục của Nghị định số 15/2022/NĐ-CP.
• Trường hợp hàng hóa nhập khẩu có tên gọi hoặc mã HS không trùng khớp hoàn toàn nhưng thuộc bản chất của các nhóm hàng hóa bị loại trừ tại các Phụ lục thì vẫn không được áp dụng mức thuế suất ưu đãi 8%.

- Trách nhiệm của người khai hải quan (doanh nghiệp nhập khẩu)

• Doanh nghiệp nhập khẩu có trách nhiệm tự kê khai, tự xác định mã HS và áp dụng mức thuế suất thuế GTGT phù hợp cho hàng hóa nhập khẩu của mình theo đúng quy định pháp luật.
• Khi khai báo trên hệ thống thông quan điện tử VNACCS/VCIS, người khai hải quan phải sử dụng đúng mã thuế suất quy định (ví dụ: mã VB205 đối với thuế suất 8%) để hệ thống tự động tính thuế chính xác.
• Doanh nghiệp phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác của nội dung khai báo, bao gồm cả việc áp dụng thuế suất ưu đãi GTGT đối với mặt hàng nhập khẩu.

- Hướng dẫn kiểm tra, giám sát của cơ quan Hải quan

• Cơ quan hải quan các cấp có nhiệm vụ tăng cường kiểm tra hồ sơ, kiểm tra thực tế hàng hóa (nếu có) để đối chiếu mã HS, tên hàng thực tế với danh mục hàng hóa không được giảm thuế GTGT.
• Trường hợp phát hiện doanh nghiệp khai sai mã thuế suất (áp dụng mức 8% cho hàng hóa thuộc diện chịu thuế 10%), cơ quan hải quan sẽ thực hiện ấn định thuế, thu đủ số thuế thiếu và xử phạt vi phạm hành chính theo quy định hiện hành.
• Đối với các trường hợp phát sinh vướng mắc vượt thẩm quyền, hải quan địa phương phải kịp thời báo cáo về Tổng cục Hải quan để được hướng dẫn giải quyết thống nhất, tránh việc áp dụng tùy tiện gây khó khăn cho doanh nghiệp.

- Xử lý các trường hợp khai báo sai sót và hoàn thuế

• Nếu doanh nghiệp đã nộp thuế GTGT theo mức 10% cho hàng hóa thuộc đối tượng được giảm xuống 8%, doanh nghiệp và cơ quan hải quan thực hiện xử lý tiền thuế nộp thừa theo quy định của pháp luật về quản lý thuế.
• Ngược lại, nếu đã áp dụng mức 8% cho hàng hóa không được giảm thuế, doanh nghiệp phải chủ động khai bổ sung và nộp đủ phần thuế chênh lệch 2% cùng tiền chậm nộp (nếu có) để tránh bị xử lý vi phạm hành chính khi cơ quan hải quan thực hiện thanh tra, kiểm tra sau thông quan.

Ý nghĩa và tác động của văn bản đối với hoạt động xuất nhập khẩu

Công văn 3378/TCHQ-TXNK đóng vai trò là công cụ hướng dẫn nghiệp vụ kịp thời, giúp tháo gỡ các điểm nghẽn trong quá trình thực thi chính sách giảm thuế GTGT tại cửa khẩu. Việc làm rõ cách thức tra cứu phụ lục và phân định rõ ràng trách nhiệm giữa người khai hải quan và cơ quan quản lý giúp quy trình thông quan diễn ra nhanh chóng, minh bạch, đồng thời đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật thuế Việt Nam.