Công văn 34622/CT-HTr năm 2015 do Cục Thuế thành phố Hà Nội ban hành nhằm giải đáp thắc mắc về chính sách thuế, cụ thể là quy định về đồng tiền ghi trên hóa đơn và nguyên tắc thỏa thuận đồng tiền thanh toán trong các giao dịch mua bán hàng hóa, dịch vụ.

- Nguyên tắc thỏa thuận đồng tiền thanh toán trong giao dịch

Căn cứ quy định tại Điều 389 Bộ luật Dân sự về nguyên tắc giao kết hợp đồng dân sự, việc thỏa thuận đồng tiền thanh toán giữa các bên phải tuân thủ các yêu cầu sau:

• Tự do giao kết hợp đồng nhưng không được trái với quy định của pháp luật và đạo đức xã hội.
• Giao kết trên cơ sở tự nguyện, bình đẳng, thiện chí, hợp tác, trung thực và ngay thẳng.
• Đối với trường hợp doanh nghiệp được phép bán hàng thu ngoại tệ theo đúng quy định của pháp luật, việc lựa chọn thu tiền bằng đồng Việt Nam hay đồng ngoại tệ sẽ hoàn toàn dựa trên sự thỏa thuận thống nhất giữa các bên giao kết hợp đồng.

- Quy định về đồng tiền thể hiện trên hóa đơn tài chính

Căn cứ Điểm e Khoản 2 Điều 16 Thông tư số 39/2014/TT-BTC (tại văn bản trích dẫn Thông tư 39/2013/TT-BTC ngày 31/3/2014) của Bộ Tài chính, việc thể hiện đồng tiền trên hóa đơn được thực hiện như sau:

• Đồng tiền mặc định: Đồng tiền ghi trên hóa đơn là đồng Việt Nam (VND).
• Trường hợp được thu ngoại tệ: Khi người bán được phép bán hàng và thu ngoại tệ theo đúng quy định pháp luật, tổng số tiền thanh toán trên hóa đơn được ghi bằng nguyên tệ, phần chữ được thể hiện bằng tiếng Việt (Ví dụ: 10.000 USD - Mười nghìn đô la Mỹ).
• Ghi nhận tỷ giá giao dịch: Người bán phải ghi đồng thời trên hóa đơn tỷ giá ngoại tệ với đồng Việt Nam theo tỷ giá giao dịch bình quân của thị trường ngoại tệ liên ngân hàng do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam công bố tại thời điểm lập hóa đơn.
• Trường hợp ngoại tệ không có tỷ giá trực tiếp: Nếu ngoại tệ thu về thuộc loại không có tỷ giá trực tiếp với đồng Việt Nam, doanh nghiệp thực hiện ghi tỷ giá chéo với một loại ngoại tệ khác đã được Ngân hàng Nhà nước Việt Nam công bố tỷ giá.

- Kết luận và hướng dẫn thực hiện của Cục Thuế TP. Hà Nội

Dựa trên các cơ sở pháp lý nêu trên, Cục Thuế TP. Hà Nội đưa ra hướng dẫn cụ thể:

• Trường hợp doanh nghiệp được phép bán hàng thu ngoại tệ theo quy định pháp luật, quyền lựa chọn thanh toán bằng VND hay ngoại tệ thuộc về thỏa thuận của các bên trong hợp đồng.
• Đồng tiền ghi trên hóa đơn thông thường là đồng Việt Nam. Nếu thu tiền bằng ngoại tệ hợp pháp, tổng số tiền thanh toán ghi nguyên tệ, có phần chữ tiếng Việt và phải ghi rõ tỷ giá quy đổi tương ứng tại thời điểm lập hóa đơn theo đúng hướng dẫn.