Công văn 4249/TCHQ-TXNK năm 2021 do Tổng cục Hải quan ban hành là văn bản hướng dẫn quan trọng về việc xử lý thuế đối với nguyên liệu, vật tư, linh kiện nhập khẩu phục vụ hoạt động sản xuất xuất khẩu. Văn bản này tháo gỡ nhiều vướng mắc cho doanh nghiệp và cơ quan hải quan địa phương trong quá trình thực thi các quy định mới về thuế xuất nhập khẩu.

Miễn thuế đối với nguyên liệu, vật tư, linh kiện nhập khẩu để sản xuất hàng xuất khẩu

Công văn hướng dẫn chi tiết các điều kiện và thủ tục để doanh nghiệp được hưởng ưu đãi miễn thuế nhập khẩu đối với hàng hóa nhập khẩu để sản xuất xuất khẩu, cụ thể:

• Doanh nghiệp phải đáp ứng điều kiện về cơ sở sản xuất, máy móc, thiết bị phù hợp với nguyên liệu, vật tư nhập khẩu để sản xuất hàng hóa xuất khẩu theo quy định của pháp luật hải quan.
• Quy trình thông báo cơ sở sản xuất và kiểm tra cơ sở sản xuất được thực hiện nghiêm ngặt nhằm đảm bảo hàng hóa nhập khẩu được sử dụng đúng mục đích.
• Trường hợp doanh nghiệp đưa nguyên liệu, vật tư đi gia công lại một phần hoặc toàn bộ tại cơ sở của tổ chức, cá nhân khác thì phải đáp ứng các điều kiện về thông báo hợp đồng gia công và cơ sở gia công lại theo quy định.

Xử lý thuế đối với trường hợp xuất khẩu tại chỗ

Một trong những nội dung trọng tâm của Công văn 4249/TCHQ-TXNK là hướng dẫn xử lý thuế đối với sản phẩm nhập khẩu để sản xuất xuất khẩu nhưng sau đó lại thực hiện xuất khẩu tại chỗ:

• Sản phẩm xuất khẩu tại chỗ được miễn thuế xuất khẩu nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện về người xuất khẩu, người nhập khẩu và thủ tục hải quan theo quy định.
• Đối với nguyên liệu, vật tư nhập khẩu để sản xuất ra sản phẩm xuất khẩu tại chỗ, doanh nghiệp được miễn thuế nhập khẩu nếu sản phẩm xuất khẩu tại chỗ đó được người nhập khẩu tại chỗ sử dụng làm nguyên liệu để tiếp tục sản xuất hàng hóa xuất khẩu và đã thực hiện thủ tục hải quan theo loại hình nhập khẩu để sản xuất xuất khẩu hoặc gia công.
• Các trường hợp không đáp ứng điều kiện nêu trên phải kê khai, nộp thuế nhập khẩu đối với phần nguyên liệu, vật tư tương ứng đã dùng để sản xuất ra sản phẩm xuất khẩu tại chỗ.

Thủ tục báo cáo quyết toán và công tác kiểm tra, giám sát

Để đảm bảo tính minh bạch và ngăn ngừa gian lận thuế, Tổng cục Hải quan yêu cầu:

• Doanh nghiệp có nghĩa vụ lập và nộp báo cáo quyết toán tình hình sử dụng nguyên liệu, vật tư nhập khẩu, hàng hóa xuất khẩu trong năm tài chính cho cơ quan hải quan.
• Cơ quan hải quan thực hiện kiểm tra báo cáo quyết toán dựa trên nguyên tắc quản lý rủi ro và đánh giá tính tuân thủ pháp luật của doanh nghiệp.
• Tăng cường công tác kiểm tra sau thông quan đối với các doanh nghiệp có dấu hiệu rủi ro cao hoặc có sự bất thường trong định mức tiêu hao nguyên liệu, vật tư.

Xử lý thuế đối với phế liệu, phế phẩm và hàng hóa bị tiêu hủy

Văn bản cũng làm rõ quy định về thuế đối với phế liệu, phế phẩm thu được trong quá trình sản xuất hàng xuất khẩu:

• Phế liệu, phế phẩm và nguyên liệu, vật tư dư thừa trong định mức tiêu hao được miễn thuế nhập khẩu khi bán ra thị trường nội địa nhưng phải kê khai, nộp thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt (nếu có) theo quy định của pháp luật về thuế.
• Đối với hàng hóa nhập khẩu để sản xuất xuất khẩu bị tiêu hủy do tai nạn, thiên tai, hỏa hoạn hoặc các lý do bất khả kháng khác, doanh nghiệp được xem xét miễn thuế, giảm thuế hoặc không thu thuế tùy theo từng trường hợp cụ thể và phải có hồ sơ chứng minh hợp lệ.