Giới thiệu về Công văn 73375/CT-TTHT năm 2017

Công văn 73375/CT-TTHT do Cục Thuế thành phố Hà Nội ban hành năm 2017 là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng về chính sách thuế thu nhập cá nhân (TNCN) đối với hoạt động chuyển nhượng, bán cổ phiếu của cá nhân. Văn bản này giúp làm rõ các quy định pháp lý, phương pháp tính thuế, thuế suất áp dụng và trách nhiệm khai thuế của các bên liên quan nhằm đảm bảo thực thi đúng quy định của Luật Thuế thu nhập cá nhân và các văn bản hướng dẫn thi hành hiện hành.

1. Xác định bản chất thu nhập từ hoạt động bán cổ phiếu

Theo hướng dẫn tại Công văn và các quy định pháp luật về thuế TNCN, thu nhập từ hoạt động bán cổ phiếu được xác định cụ thể như sau:

• Hoạt động chuyển nhượng cổ phiếu trong các công ty cổ phần (bao gồm cả công ty chưa đại chúng và công ty đã đại chúng, đã niêm yết hoặc chưa niêm yết trên thị trường chứng khoán) đều được phân loại thống nhất là thu nhập từ chuyển nhượng chứng khoán.
• Quy định này áp dụng cho mọi trường hợp cá nhân chuyển nhượng cổ phần, cổ phiếu theo quy định của Luật Doanh nghiệp và Luật Chứng khoán.

2. Căn cứ tính thuế và thuế suất áp dụng

Công văn làm rõ phương pháp tính thuế TNCN đối với thu nhập từ chuyển nhượng chứng khoán theo quy định mới nhất (áp dụng thống nhất từ ngày 01/01/2015 theo Luật số 71/2014/QH13 và Thông tư 92/2015/TT-BTC):

• Thuế suất áp dụng: Áp dụng mức thuế suất toàn phần là 0,1% trên giá chuyển nhượng chứng khoán từng lần. Phương pháp tính thuế theo thuế suất 20% trên thu nhập tính thuế (chênh lệch giữa giá bán và giá mua) đã chính thức bãi bỏ.
• Công thức tính thuế TNCN phải nộp: Thuế TNCN phải nộp = Giá chuyển nhượng chứng khoán từng lần x Thuế suất 0,1%.
• Xác định giá chuyển nhượng chứng khoán:
  • Đối với chứng khoán của công ty đại chúng giao dịch trên Sở Giao dịch chứng khoán: Giá chuyển nhượng là giá thực hiện tại Sở Giao dịch chứng khoán.
  • Đối với chứng khoán không giao dịch trên Sở Giao dịch chứng khoán (công ty chưa niêm yết, chưa đăng ký giao dịch trên hệ thống UPCoM): Giá chuyển nhượng là giá ghi trên hợp đồng chuyển nhượng hoặc giá thực tế chuyển nhượng. Trường hợp hợp đồng chuyển nhượng không ghi giá hoặc giá chuyển nhượng thấp hơn giá trị sổ sách của doanh nghiệp tại thời điểm gần nhất thì cơ quan thuế có quyền ấn định giá chuyển nhượng theo quy định của pháp luật về quản lý thuế.

3. Quy định về kê khai và nộp thuế TNCN

Trách nhiệm kê khai, khấu trừ và nộp thuế TNCN đối với hoạt động bán cổ phiếu được phân định rõ ràng tùy thuộc vào phương thức giao dịch:

• Đối với chứng khoán giao dịch qua Sở Giao dịch chứng khoán: Công ty chứng khoán hoặc ngân hàng thương mại nơi cá nhân mở tài khoản lưu ký chứng khoán có trách nhiệm khấu trừ thuế TNCN theo thuế suất 0,1% trước khi thanh toán tiền cho cá nhân chuyển nhượng và thực hiện khai, nộp thuế vào ngân sách nhà nước.
• Đối với chứng khoán chuyển nhượng không qua hệ thống giao dịch của Sở Giao dịch chứng khoán:
  • Cá nhân chuyển nhượng chứng khoán có nghĩa vụ tự kê khai và nộp thuế TNCN theo từng lần phát sinh chuyển nhượng.
  • Doanh nghiệp phát hành cổ phiếu (công ty cổ phần) chỉ được thực hiện thủ tục thay đổi danh sách cổ đông trong sổ đăng ký cổ đông khi cá nhân chuyển nhượng đã hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế và xuất trình chứng từ nộp thuế TNCN, hoặc doanh nghiệp phải thực hiện khai thay, nộp thay thuế TNCN cho cá nhân chuyển nhượng trước khi làm thủ tục thay đổi danh sách cổ đông.

4. Ý nghĩa pháp lý và lưu ý đối với người nộp thuế

Công văn 73375/CT-TTHT mang lại sự thống nhất trong việc áp dụng pháp luật thuế, giúp người nộp thuế và doanh nghiệp tránh các rủi ro pháp lý không đáng có:

• Giúp cá nhân chuyển nhượng cổ phiếu xác định rõ mức thuế suất ưu đãi cố định 0,1% trên doanh thu, đơn giản hóa thủ tục so với việc xác định chi phí giá vốn phức tạp trước đây.
• Nhắc nhở các công ty cổ phần về trách nhiệm kiểm soát chứng từ nộp thuế của cổ đông trước khi thay đổi thông tin sở hữu, tránh việc bị xử phạt vi phạm hành chính về thuế do không thực hiện đúng trách nhiệm liên đới theo quy định của pháp luật quản lý thuế.