Tóm tắt Công văn 7602/CT-TTHT năm 2014 về lập hóa đơn do Cục thuế thành phố Hồ Chí Minh ban hành

Công văn 7602/CT-TTHT do Cục Thuế thành phố Hồ Chí Minh ban hành năm 2014 là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ thuế quan trọng, giải đáp các vướng mắc của doanh nghiệp liên quan đến việc lập hóa đơn khi bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ. Văn bản này căn cứ trên các quy định của Luật Quản lý thuế và Thông tư số 39/2014/TT-BTC của Bộ Tài chính nhằm chuẩn hóa quy trình sử dụng hóa đơn và hạn chế sai sót cho người nộp thuế.

1. Nguyên tắc chung về lập hóa đơn khi bán hàng hóa, dịch vụ

Theo hướng dẫn của Cục Thuế TP. Hồ Chí Minh, việc lập hóa đơn phải tuân thủ các nguyên tắc cốt lõi sau:

• Tổ chức, cá nhân tính thuế giá trị gia tăng theo phương pháp khấu trừ khi bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ phải sử dụng hóa đơn giá trị gia tăng. Trường hợp tính thuế theo phương pháp trực tiếp phải sử dụng hóa đơn bán hàng.
• Khi lập hóa đơn, phải ghi đầy đủ, rõ ràng các chỉ tiêu trên hóa đơn, không được tẩy xóa, sửa chữa. Nội dung trên hóa đơn phải thống nhất giữa các liên.
• Thời điểm lập hóa đơn đối với bán hàng hóa là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hàng hóa cho người mua, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền.
• Thời điểm lập hóa đơn đối với cung ứng dịch vụ là ngày hoàn thành việc cung ứng dịch vụ, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền. Trường hợp tổ chức cung ứng dịch vụ thực hiện thu tiền trước hoặc trong khi cung ứng dịch vụ thì ngày lập hóa đơn là ngày thu tiền.

2. Quy định lập hóa đơn khi người mua không lấy hóa đơn

Công văn hướng dẫn chi tiết cách xử lý đối với trường hợp người mua hàng không có nhu cầu nhận hóa đơn hoặc không cung cấp thông tin cá nhân:

• Trường hợp giao dịch có trị giá từ 200.000 đồng trở lên: Khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ có tổng giá thanh toán từ 200.000 đồng trở lên mỗi lần, nếu người mua không lấy hóa đơn hoặc không cung cấp tên, địa chỉ, mã số thuế, người bán vẫn phải lập hóa đơn và ghi rõ "người mua không lấy hóa đơn" hoặc "người mua không cung cấp tên, địa chỉ, mã số thuế".
• Trường hợp giao dịch dưới 200.000 đồng: Nếu người mua không yêu cầu lập hóa đơn, người bán không bắt buộc phải lập hóa đơn cho từng lần bán. Tuy nhiên, người bán phải lập Bảng kê bán lẻ hàng hóa, dịch vụ trong ngày. Cuối mỗi ngày, người bán phải lập một hóa đơn giá trị gia tăng hoặc hóa đơn bán hàng ghi tổng doanh thu trong ngày căn cứ theo số liệu trên Bảng kê, trên hóa đơn ghi rõ "bán lẻ không giao hóa đơn".

3. Hướng dẫn lập hóa đơn đối với hàng hóa, dịch vụ khuyến mại, quảng cáo, hàng mẫu

Đối với các hoạt động xúc tiến thương mại, việc lập hóa đơn được thực hiện như sau:

• Đối với hàng hóa, dịch vụ dùng để khuyến mại, quảng cáo, hàng mẫu phục vụ cho sản xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ (đã đăng ký với Sở Công thương theo quy định của pháp luật về thương mại), người bán phải lập hóa đơn.
• Trên hóa đơn phải ghi rõ tên, số lượng hàng hóa, ghi rõ là hàng khuyến mại, quảng cáo hoặc hàng mẫu không thu tiền.
• Giá bán trên hóa đơn được xác định bằng 0 (hoặc dòng thuế suất, tiền thuế gạch chéo tùy theo hướng dẫn cụ thể của từng thời kỳ áp dụng đối với hàng khuyến mại không thu tiền).

4. Quy định lập hóa đơn đối với hàng hóa tiêu dùng nội bộ

Công văn làm rõ ranh giới giữa hàng hóa tiêu dùng nội bộ phục vụ sản xuất kinh doanh và tiêu dùng nội bộ không phục vụ sản xuất kinh doanh:

• Hàng hóa, dịch vụ xuất dùng để tiếp tục quá trình sản xuất, kinh doanh của cơ sở (tiêu dùng nội bộ phục vụ sản xuất kinh doanh) thì không phải lập hóa đơn và không phải tính, nộp thuế giá trị gia tăng.
• Trường hợp xuất hàng hóa, dịch vụ để tiêu dùng nội bộ không phục vụ cho hoạt động sản xuất kinh doanh (như cho, tặng, biếu cán bộ công nhân viên không mang tính chất phục vụ sản xuất) thì phải lập hóa đơn giá trị gia tăng hoặc hóa đơn bán hàng. Trên hóa đơn, giá tính thuế giá trị gia tăng là giá tính thuế của hàng hóa, dịch vụ cùng loại hoặc tương đương tại thời điểm phát sinh hoạt động này.

5. Ý nghĩa pháp lý và lưu ý đối với doanh nghiệp

Việc áp dụng đúng tinh thần của Công văn 7602/CT-TTHT giúp doanh nghiệp tránh được các rủi ro pháp lý về thuế, cụ thể:

• Hạn chế tối đa việc bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi không lập hóa đơn khi bán hàng hóa, dịch vụ có giá trị từ 200.000 đồng trở lên.
• Đảm bảo tính hợp pháp của chứng từ đầu ra, làm cơ sở để kê khai thuế giá trị gia tăng và xác định doanh thu tính thuế thu nhập doanh nghiệp chính xác.
• Doanh nghiệp cần lưu ý cập nhật các văn bản quy phạm pháp luật mới thay thế Thông tư 39/2014/TT-BTC (như Nghị định 123/2020/NĐ-CP và Thông tư 78/2021/TT-BTC về hóa đơn điện tử) để áp dụng đồng bộ, tuy nhiên các nguyên tắc cốt lõi về thời điểm lập hóa đơn và đối tượng lập hóa đơn vẫn giữ nguyên giá trị tham khảo thực tiễn sâu sắc.