Giới thiệu chung về Công văn số 18/BXD-KTTC

Công văn số 18/BXD-KTTC do Bộ Xây dựng ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện và điều chỉnh giá hợp đồng thi công xây dựng. Văn bản này đóng vai trò định hướng cho các chủ đầu tư, nhà thầu và các cơ quan quản lý nhà nước áp dụng đúng quy định pháp luật về quản lý chi phí đầu tư xây dựng, đảm bảo hài hòa lợi ích giữa các bên khi có sự biến động về giá cả thị trường hoặc thay đổi chính sách.

Các nguyên tắc cốt lõi trong điều chỉnh giá hợp đồng

Theo hướng dẫn của Bộ Xây dựng, việc điều chỉnh giá hợp đồng thi công xây dựng phải tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc pháp lý sau:

• Sự tự nguyện và thỏa thuận trong hợp đồng: Việc điều chỉnh giá phải căn cứ vào các nội dung, điều khoản đã được các bên thỏa thuận cụ thể trong hợp đồng xây dựng đã ký kết, phù hợp với hồ sơ mời thầu, hồ sơ dự thầu và các quy định pháp luật áp dụng cho hợp đồng tại thời điểm ký kết.
• Phạm vi áp dụng loại hợp đồng: Việc điều chỉnh giá chỉ được thực hiện đối với các loại hợp đồng có tính chất điều chỉnh (như hợp đồng theo đơn giá điều chỉnh, hợp đồng theo thời gian). Đối với hợp đồng trọn gói và hợp đồng theo đơn giá cố định, việc điều chỉnh chỉ áp dụng trong các trường hợp bất khả kháng hoặc khi phát sinh khối lượng công việc ngoài phạm vi hợp đồng đã ký.
• Thời gian thực hiện: Việc điều chỉnh giá chỉ áp dụng cho những khối lượng công việc được thực hiện trong khoảng thời gian tiến độ hợp đồng đã thỏa thuận hoặc tiến độ được gia hạn hợp pháp theo quy định.

Các trường hợp được phép điều chỉnh giá hợp đồng

Công văn hướng dẫn cụ thể các trường hợp được xem xét điều chỉnh giá bao gồm:

• Biến động giá vật liệu, nhiên liệu và thiết bị: Khi giá cả các yếu tố đầu vào trên thị trường có sự biến động lớn, nằm ngoài tầm kiểm soát của các bên và gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến phương án tài chính của gói thầu.
• Thay đổi chính sách của Nhà nước: Khi Nhà nước ban hành các quy định mới làm thay đổi chế độ tiền lương, các khoản phụ cấp, thuế suất hoặc các chi phí định mức khác trực tiếp tác động đến giá trị hợp đồng.
• Sự cố bất khả kháng và điều kiện địa chất thay đổi: Các trường hợp thiên tai, dịch bệnh hoặc khi phát hiện các yếu tố địa chất, khảo sát thực tế khác biệt hoàn toàn so với hồ sơ thiết kế ban đầu mà các bên không thể lường trước được.

Phương pháp và quy trình thực hiện điều chỉnh

Để đảm bảo tính minh bạch và đúng pháp luật, quy trình điều chỉnh giá cần thực hiện theo các bước:

• Xác định phương pháp tính toán: Các bên sử dụng phương pháp bù trừ trực tiếp hoặc phương pháp hệ số điều chỉnh giá (chỉ số giá xây dựng) theo đúng công thức đã thỏa thuận trong hợp đồng.
• Lập và ký kết phụ lục hợp đồng: Mọi nội dung thay đổi, điều chỉnh về giá phải được cụ thể hóa bằng văn bản thông qua việc ký kết phụ lục hợp đồng xây dựng. Đây là cơ sở pháp lý cao nhất để thực hiện thanh toán và quyết toán dự án.
• Kiểm soát tổng mức đầu tư: Việc điều chỉnh giá hợp đồng không được làm vượt tổng mức đầu tư của dự án đã được phê duyệt. Trường hợp vượt tổng mức đầu tư, chủ đầu tư phải báo cáo người có thẩm quyền quyết định đầu tư xem xét, quyết định trước khi thực hiện.