Tóm tắt Công văn số 2578 TCT/DNK ngày 16/08/2004 của Tổng cục Thuế về việc xử lý vi phạm về sử dụng hoá đơn

Công văn số 2578 TCT/DNK được Tổng cục Thuế ban hành nhằm hướng dẫn các Cục Thuế tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương thống nhất biện pháp xử lý đối với các hành vi vi phạm về sử dụng hóa đơn, đặc biệt là trường hợp doanh nghiệp sử dụng hóa đơn của các đơn vị đã bỏ trốn hoặc ngừng hoạt động kinh doanh nhằm mục đích gian lận thuế.

- Nguyên tắc phân loại và xử lý hóa đơn của doanh nghiệp bỏ trốn

• Đối với các hóa đơn mua hàng hóa, dịch vụ phát sinh trước thời điểm doanh nghiệp bán hàng bỏ trốn: Cơ quan thuế cần kiểm tra, xác minh tính thực tế của giao dịch mua bán. Nếu có đầy đủ chứng từ thanh toán, hợp đồng mua bán và hàng hóa thực tế đã được đưa vào sản xuất, kinh doanh thì doanh nghiệp mua hàng vẫn được xem xét giải quyết quyền lợi về thuế.
• Đối với các hóa đơn phát sinh sau thời điểm doanh nghiệp bán hàng được xác định đã bỏ trốn hoặc ngừng hoạt động: Các hóa đơn này được coi là hóa đơn bất hợp pháp. Cơ quan thuế kiên quyết không chấp nhận khấu trừ thuế giá trị gia tăng (GTGT) đầu vào và không tính vào chi phí hợp lý khi xác định thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN).

- Quy định về khấu trừ thuế GTGT và tính chi phí hợp lý khi tính thuế TNDN

• Trường hợp doanh nghiệp sử dụng hóa đơn bất hợp pháp để kê khai khấu trừ thuế GTGT đầu vào: Cơ quan thuế thực hiện truy thu toàn bộ số thuế GTGT đã khấu trừ khống, đồng thời xử phạt vi phạm hành chính về thuế theo quy định pháp luật hiện hành.
• Trường hợp doanh nghiệp hạch toán chi phí mua hàng hóa, dịch vụ bằng hóa đơn bất hợp pháp: Cơ quan thuế tiến hành loại bỏ khoản chi phí này ra khỏi chi phí hợp lý khi quyết toán thuế TNDN, thực hiện truy thu thuế TNDN và áp dụng các chế tài xử phạt chậm nộp, phạt vi phạm thủ tục thuế.
• Yêu cầu chứng minh giao dịch thực tế: Doanh nghiệp mua hàng có nghĩa vụ cung cấp đầy đủ chứng từ chứng minh nguồn gốc xuất xứ của hàng hóa, phương thức giao nhận, phương thức thanh toán (ưu tiên thanh toán qua ngân hàng) để cơ quan thuế có cơ sở xem xét tính trung thực của giao dịch.

- Biện pháp xử lý vi phạm và phối hợp với cơ quan điều tra

• Đối với các trường hợp vi phạm có dấu hiệu tội phạm: Khi phát hiện doanh nghiệp có hành vi mua bán hóa đơn quy mô lớn, sử dụng hóa đơn giả, hoặc cố ý quay vòng hóa đơn để chiếm đoạt tiền hoàn thuế của Nhà nước, cơ quan thuế có trách nhiệm lập và chuyển hồ sơ sang cơ quan công an, cơ quan điều tra để truy cứu trách nhiệm hình sự.
• Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra: Tổng cục Thuế yêu cầu các Cục Thuế địa phương đẩy mạnh việc đối chiếu hóa đơn giữa bên bán và bên mua, xây dựng cơ sở dữ liệu về các doanh nghiệp bỏ trốn để kịp thời ngăn chặn các hành vi gian lận hóa đơn trên phạm vi toàn quốc.
• Xử lý nghiêm cán bộ thuế vi phạm: Nghiêm cấm các hành vi bao che, dung túng hoặc thiếu trách nhiệm của cán bộ thuế trong quá trình thanh tra, kiểm tra hóa đơn, gây thất thoát ngân sách nhà nước.

Lưu ý: Nội dung tóm tắt trên đây phản ánh các chính sách cốt lõi được hướng dẫn tại Công văn số 2578 TCT/DNK nhằm thiết lập kỷ cương trong việc quản lý và sử dụng hóa đơn tài chính tại thời điểm ban hành.