Tóm tắt Công văn số 3029/TCHQ-GSQL về vướng mắc thủ tục xuất nhập khẩu tại chỗ

Công văn số 3029/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ. Văn bản đưa ra các chỉ đạo cụ thể nhằm thống nhất cách thực hiện giữa các chi cục hải quan địa phương, đồng thời tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực này.

1. Phạm vi áp dụng và đối tượng điều chỉnh

Công văn tập trung hướng dẫn xử lý các trường hợp vướng mắc liên quan đến hoạt động xuất nhập khẩu tại chỗ theo quy định tại Điều 35 Nghị định số 08/2015/NĐ-CP. Đối tượng chịu sự tác động trực tiếp bao gồm:

• Doanh nghiệp nội địa thực hiện mua bán hàng hóa với thương nhân nước ngoài nhưng được chỉ định giao nhận hàng hóa với một doanh nghiệp khác tại Việt Nam.
• Doanh nghiệp chế xuất, doanh nghiệp hoạt động trong khu phi thuế quan thực hiện giao nhận hàng hóa tại chỗ.
• Các cơ quan hải quan địa phương chịu trách nhiệm tiếp nhận, kiểm tra và thông quan tờ khai hải quan đối với loại hình xuất nhập khẩu tại chỗ.

2. Hướng dẫn chi tiết về thủ tục xuất nhập khẩu tại chỗ

Tổng cục Hải quan yêu cầu các đơn vị hải quan địa phương thực hiện nghiêm túc các quy định về thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất nhập khẩu tại chỗ, cụ thể:

• Điều kiện thực hiện thủ tục: Hàng hóa phải có hợp đồng mua bán ký kết giữa thương nhân nước ngoài với doanh nghiệp xuất khẩu hoặc nhập khẩu tại Việt Nam. Trong hợp đồng phải thể hiện rõ điều khoản giao nhận hàng hóa tại Việt Nam theo chỉ định của thương nhân nước ngoài.
• Khai báo hải quan: Người khai hải quan phải thực hiện khai đầy đủ, chính xác các thông tin trên tờ khai hải quan, đặc biệt là mã loại hình xuất nhập khẩu tại chỗ tương ứng và thông tin về đối tác liên quan.
• Thời hạn hoàn thành thủ tục: Đảm bảo tính liên kết chặt chẽ giữa tờ khai xuất khẩu tại chỗ và tờ khai nhập khẩu tại chỗ đối ứng. Người nhập khẩu tại chỗ phải hoàn thành thủ tục nhập khẩu trong thời hạn quy định kể từ ngày thông quan tờ khai xuất khẩu tại chỗ.

3. Chính sách thuế đối với hàng hóa xuất nhập khẩu tại chỗ

Vấn đề chính sách thuế được làm rõ nhằm đảm bảo tính minh bạch, tránh thất thu ngân sách nhà nước và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của doanh nghiệp:

• Thuế xuất khẩu và thuế nhập khẩu: Việc áp dụng thuế suất, miễn thuế, giảm thuế hoặc hoàn thuế đối với hàng hóa xuất nhập khẩu tại chỗ phải tuân thủ nghiêm ngặt Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu và Nghị định số 134/2016/NĐ-CP.
• Thuế giá trị gia tăng (GTGT): Hàng hóa xuất khẩu tại chỗ được áp dụng thuế suất thuế GTGT 0% nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện về hợp đồng, chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt và tờ khai hải quan đã thông quan. Đối với hàng hóa nhập khẩu tại chỗ, doanh nghiệp phải thực hiện nộp thuế GTGT theo quy định tại khâu nhập khẩu.

4. Giải quyết các vướng mắc phát sinh trong thực tế

Để tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động sản xuất kinh doanh, Tổng cục Hải quan đưa ra giải pháp xử lý cho một số trường hợp đặc thù:

• Xử lý chậm trễ đối ứng tờ khai: Đối với các trường hợp tờ khai xuất khẩu đã thông quan nhưng tờ khai nhập khẩu đối ứng gặp vướng mắc chưa thể thông quan, cơ quan hải quan nơi mở tờ khai xuất khẩu cần phối hợp chặt chẽ với nơi mở tờ khai nhập khẩu để xác minh, làm rõ nguyên nhân và hướng dẫn doanh nghiệp khắc phục kịp thời.
• Giám sát đối với doanh nghiệp chế xuất: Hướng dẫn chi tiết thủ tục đối với trường hợp doanh nghiệp nội địa bán hàng cho doanh nghiệp chế xuất nhưng chỉ định giao hàng cho một doanh nghiệp nội địa khác, đảm bảo công tác giám sát hải quan chặt chẽ đối với hàng hóa thuộc đối tượng không chịu thuế.

5. Trách nhiệm của cơ quan hải quan địa phương

Tổng cục Hải quan chỉ đạo các Cục Hải quan tỉnh, thành phố tăng cường công tác kiểm tra, giám sát và hậu kiểm đối với các lô hàng xuất nhập khẩu tại chỗ nhằm ngăn chặn hành vi lợi dụng chính sách để gian lận thương mại hoặc trốn thuế. Đồng thời, yêu cầu cán bộ hải quan không tự ý đặt ra các thủ tục rườm rà, gây khó khăn cho hoạt động thông quan của doanh nghiệp.