Công văn số 333/TCT-ĐTNN của Tổng cục Thuế là văn bản hướng dẫn quan trọng về việc áp dụng các chính sách ưu đãi, miễn, giảm thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) đối với các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (ĐTNN) tại Việt Nam. Văn bản này giải quyết các vướng mắc thực tế của doanh nghiệp trong quá trình xác định điều kiện, thời gian và mức ưu đãi thuế TNDN theo quy định pháp luật.

- Điều kiện áp dụng ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp

Để được hưởng các chính sách ưu đãi về thuế TNDN (bao gồm thuế suất ưu đãi, miễn thuế, giảm thuế), doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài phải đáp ứng các điều kiện nghiêm ngặt sau:

• Doanh nghiệp phải thực hiện chế độ kế toán, hóa đơn, chứng từ theo đúng quy định của pháp luật Việt Nam và đăng ký nộp thuế theo phương pháp kê khai.
• Dự án đầu tư phải thuộc lĩnh vực, ngành nghề được ưu đãi đầu tư hoặc địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, khó khăn theo quy định của Luật Đầu tư và Luật Thuế TNDN.
• Các khoản thu nhập được hưởng ưu đãi phải được hạch toán riêng biệt. Trường hợp không hạch toán riêng được, phần thu nhập ưu đãi được xác định theo tỷ lệ doanh thu hoặc chi phí hợp lý theo quy định của pháp luật thuế.

- Nguyên tắc xác định thời gian miễn thuế, giảm thuế TNDN

Thời gian miễn thuế, giảm thuế TNDN đối với dự án đầu tư mới được xác định rõ ràng nhằm đảm bảo tính minh bạch và nhất quán:

• Thời gian miễn, giảm thuế được tính liên tục từ năm đầu tiên doanh nghiệp có thu nhập chịu thuế từ dự án đầu tư được hưởng ưu đãi thuế.
• Trường hợp doanh nghiệp không có thu nhập chịu thuế trong ba năm đầu, kể từ năm đầu tiên có doanh thu từ dự án đầu tư, thì thời gian miễn thuế, giảm thuế được tính từ năm thứ tư.
• Doanh nghiệp phải tự xác định các điều kiện ưu đãi, mức thuế suất ưu đãi, thời gian miễn thuế, giảm thuế để tự kê khai và quyết toán thuế với cơ quan thuế trực tiếp quản lý.

- Ưu đãi thuế đối với dự án đầu tư mở rộng

Đối với các doanh nghiệp thực hiện đầu tư mở rộng quy mô sản xuất, tăng công suất hoặc đổi mới công nghệ, văn bản hướng dẫn cụ thể phương án áp dụng ưu đãi:

• Doanh nghiệp có dự án đầu tư phát triển dự án đang hoạt động thuộc lĩnh vực, địa bàn ưu đãi thuế TNDN phải lựa chọn hưởng ưu đãi theo dự án đang hoạt động cho thời gian còn lại (nếu có) hoặc được áp dụng thời gian miễn, giảm thuế đối với phần thu nhập tăng thêm từ đầu tư mở rộng.
• Phần thu nhập tăng thêm do đầu tư mở rộng phải được hạch toán riêng. Trường hợp doanh nghiệp không hạch toán riêng được thì phần thu nhập tăng thêm được xác định theo tỷ lệ giữa nguyên giá tài sản cố định đầu tư mới đưa vào sử dụng so với tổng nguyên giá tài sản cố định của doanh nghiệp.

- Trách nhiệm tuân thủ của doanh nghiệp và cơ quan thuế

Văn bản nhấn mạnh vai trò giám sát của cơ quan thuế và tính tự chịu trách nhiệm của người nộp thuế trong việc thực hiện nghĩa vụ thuế:

• Doanh nghiệp có trách nhiệm lưu trữ đầy đủ hồ sơ, tài liệu, chứng từ chứng minh dự án đầu tư đáp ứng đủ điều kiện hưởng ưu đãi thuế để xuất trình khi cơ quan thuế thực hiện công tác thanh tra, kiểm tra tại trụ sở.
• Cơ quan thuế có trách nhiệm hướng dẫn, đôn đốc doanh nghiệp thực hiện đúng quy định, đồng thời tiến hành hậu kiểm để xử lý nghiêm các trường hợp kê khai sai lệch nhằm trục lợi chính sách ưu đãi thuế của Nhà nước.