Tóm tắt Công văn số 4952/TCHQ-KTTT về giá tính thuế hàng nhập khẩu để truy thu thuế

Công văn số 4952/TCHQ-KTTT do Tổng cục Hải quan ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng dành cho các cơ quan hải quan địa phương và các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xuất nhập khẩu. Nội dung công văn tập trung vào việc hướng dẫn xác định trị giá hải quan (giá tính thuế) đối với hàng hóa nhập khẩu trong các trường hợp phát hiện sai sót, gian lận hoặc cần truy thu thuế sau thông quan.

Các nội dung quy định cốt lõi bao gồm:

• Nguyên tắc xác định giá tính thuế để truy thu: Việc xác định trị giá hải quan đối với hàng hóa nhập khẩu phục vụ cho mục đích truy thu thuế phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của Luật Hải quan, Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu và các văn bản hướng dẫn thi hành. Cơ quan hải quan thực hiện kiểm tra, bác bỏ trị giá khai báo không hợp pháp và xác định lại trị giá tính thuế theo đúng phương pháp quy định.
• Áp dụng tuần tự các phương pháp xác định trị giá hải quan: Công văn hướng dẫn chi tiết trình tự áp dụng các phương pháp xác định trị giá hải quan từ phương pháp trị giá giao dịch của hàng hóa nhập khẩu đến các phương pháp thay thế (trị giá giao dịch của hàng hóa nhập khẩu giống hệt, tương tự; phương pháp trị giá khấu trừ; phương pháp trị giá tính toán; phương pháp suy luận). Việc áp dụng phải tuân thủ theo nguyên tắc tuần tự, không được tự ý bỏ qua các bước trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.
• Sử dụng cơ sở dữ liệu trị giá hải quan để đối chiếu: Cơ quan hải quan sử dụng hệ thống cơ sở dữ liệu trị giá hải quan làm công cụ hỗ trợ để kiểm tra, đối chiếu và xác định dấu hiệu nghi vấn đối với trị giá khai báo của doanh nghiệp. Trong trường hợp có đủ cơ sở bác bỏ trị giá khai báo, cơ quan hải quan sẽ áp dụng mức giá tính thuế phù hợp dựa trên cơ sở dữ liệu đã được phê duyệt để tiến hành truy thu thuế.
• Trách nhiệm của cơ quan hải quan địa phương: Cục Hải quan các tỉnh, thành phố có trách nhiệm chỉ đạo các Chi cục Hải quan trực thuộc, lực lượng kiểm tra sau thông quan tăng cường công tác rà soát, đối chiếu hồ sơ đối với các mặt hàng có thuế suất cao, kim ngạch lớn hoặc có rủi ro cao về trị giá. Đảm bảo việc truy thu thuế được thực hiện đúng đối tượng, đúng thời hạn và đúng quy trình pháp luật.
• Quyền và nghĩa vụ của doanh nghiệp nhập khẩu: Doanh nghiệp có nghĩa vụ khai báo trung thực, đầy đủ và chính xác trị giá giao dịch thực tế của hàng hóa. Khi bị cơ quan hải quan nghi vấn hoặc xác định lại trị giá tính thuế để truy thu, doanh nghiệp có quyền giải trình, cung cấp các chứng từ, tài liệu chứng minh tính trung thực của trị giá khai báo hoặc thực hiện khiếu nại theo quy định của pháp luật nếu không đồng ý với quyết định ấn định thuế của cơ quan hải quan.

Ý nghĩa pháp lý và thực tiễn của văn bản:

Công văn số 4952/TCHQ-KTTT góp phần thống nhất quy trình nghiệp vụ trong toàn ngành hải quan, hạn chế tình trạng áp dụng tùy tiện giá tính thuế, bảo vệ nguồn thu ngân sách nhà nước đồng thời tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh, bình đẳng cho các doanh nghiệp hoạt động xuất nhập khẩu chấp hành tốt pháp luật.