Nghị định số 117/2014/NĐ-CP do Chính phủ ban hành quy định chi tiết về tổ chức, chức năng, nhiệm vụ, các điều kiện bảo đảm hoạt động và nguồn nhân lực của Y tế xã, phường, thị trấn nhằm củng cố và hoàn thiện hệ thống y tế cơ sở, nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe ban đầu cho nhân dân.

Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng

Nghị định này áp dụng đối với các Trạm Y tế xã, phường, thị trấn (sau đây gọi chung là Trạm Y tế xã) và các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến việc quản lý, tổ chức, hoạt động của y tế tuyến xã trên phạm vi cả nước.

Tổ chức, chức năng và nhiệm vụ của Trạm Y tế xã

Trạm Y tế xã được xác định là đơn vị y tế thuộc Trung tâm Y tế huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh (sau đây gọi chung là Trung tâm Y tế huyện), được thành lập tương ứng theo đơn vị hành chính cấp xã. Trạm Y tế xã thực hiện các vai trò cốt lõi sau:

• Chức năng chính: Cung cấp và thực hiện các dịch vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu cho nhân dân cư trú trên địa bàn xã.
• Nhiệm vụ chuyên môn, kỹ thuật: Thực hiện các hoạt động chuyên môn về y tế dự phòng; khám bệnh, chữa bệnh; kết hợp và ứng dụng y học cổ truyền trong phòng bệnh, chữa bệnh; chăm sóc sức khỏe sinh sản; cung ứng các loại thuốc thiết yếu; quản lý sức khỏe cộng đồng; thực hiện công tác truyền thông, giáo dục sức khỏe theo hướng dẫn của cơ quan quản lý cấp trên và quy định của pháp luật.
• Nhiệm vụ phối hợp và chỉ đạo: Hướng dẫn về chuyên môn và hoạt động đối với đội ngũ nhân viên y tế thôn, bản; phối hợp với các cơ quan liên quan thực hiện công tác dân số - kế hoạch hóa gia đình trên địa bàn xã.
• Nhiệm vụ quản lý, giám sát: Tham gia kiểm tra các hoạt động hành nghề y, dược tư nhân và các dịch vụ khác có nguy cơ ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của nhân dân trên địa bàn.
• Vai trò thường trực: Làm đơn vị thường trực cho Ban Chăm sóc sức khỏe cấp xã về công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân.
• Nhiệm vụ khác: Thực hiện các nhiệm vụ do Giám đốc Trung tâm Y tế huyện và Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã giao.

Điều kiện bảo đảm hoạt động của Trạm Y tế xã

Để bảo đảm Trạm Y tế xã hoàn thành tốt các nhiệm vụ được giao, Nhà nước quy định các điều kiện bảo đảm tối thiểu bao gồm:

• Trạm Y tế xã phải có trụ sở làm việc riêng biệt.
• Được đầu tư, trang bị đầy đủ về cơ sở vật chất, trang thiết bị y tế, thuốc, kinh phí và các điều kiện cần thiết khác đáp ứng yêu cầu thực hiện nhiệm vụ chuyên môn.

Quy định về nhân lực và cơ chế ký kết hợp đồng làm việc

Nghị định quy định cụ thể về địa vị pháp lý và cơ chế quản lý đối với người làm việc tại Trạm Y tế xã:

• Địa vị pháp lý: Người làm việc tại Trạm Y tế xã là viên chức. Số lượng người làm việc nằm trong tổng số người làm việc của Trung tâm Y tế huyện, được xác định theo vị trí việc làm trên cơ sở khối lượng công việc, phù hợp với nhu cầu và điều kiện thực tế của từng địa phương theo vùng miền.
• Cơ chế ký kết hợp đồng làm việc đối với nhân sự hiện hữu:
  • Đối với cán bộ y tế đang làm việc tại Trạm Y tế theo Khoản 1 Điều 3 Quyết định số 58/TTg ngày 03/02/1994 và Điều 2 Quyết định số 131/TTg ngày 04/3/1995: Cơ quan quản lý trực tiếp có trách nhiệm tiến hành các thủ tục ký hợp đồng làm việc không xác định thời hạn theo quy định của pháp luật nếu đáp ứng đủ điều kiện, yêu cầu và tiêu chuẩn của vị trí công việc đảm nhiệm.
  • Đối với cán bộ y tế thuộc diện hợp đồng theo Quyết định số 58/TTg (quy định tại Điều 1 Quyết định số 131/TTg): Những trường hợp đã có đủ thời gian 36 tháng làm việc tại Trạm Y tế xã (tính đến ngày Nghị định này có hiệu lực), đáp ứng đủ tiêu chuẩn về phẩm chất, chuyên môn nghiệp vụ, năng lực theo yêu cầu của vị trí việc làm và chức danh nghề nghiệp sẽ được xét tuyển đặc cách theo quy định pháp luật về tuyển dụng, sử dụng và quản lý viên chức. Cơ quan quản lý trực tiếp có trách nhiệm ký kết hợp đồng làm việc không xác định thời hạn. Những trường hợp chưa đủ 36 tháng làm việc thực hiện tuyển dụng theo quy định của Luật Viên chức.
• Đối với viên chức tuyển dụng mới: Kể từ ngày Nghị định này có hiệu lực, cơ quan quản lý trực tiếp thực hiện việc tuyển dụng và ký hợp đồng làm việc theo đúng quy định của Luật Viên chức.
• Giới hạn số lượng: Tổng số người được ký hợp đồng làm việc không được vượt quá chỉ tiêu biên chế, số lượng người làm việc đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt.
• Công tác kiểm tra, đôn đốc: Bộ Y tế làm đầu mối phối hợp với Bộ Nội vụ kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện quy định về ký kết hợp đồng làm việc đối với nhân sự tại Trạm Y tế xã.

Trách nhiệm thi hành của các cơ quan, tổ chức

Nghị định phân định rõ trách nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước trong việc triển khai thực hiện chính sách:

• Bộ Y tế: Chịu trách nhiệm ban hành văn bản hướng dẫn cụ thể về chức năng, nhiệm vụ của Trạm Y tế xã.
• Ủy ban nhân dân cấp tỉnh:
  • Chỉ đạo triển khai thực hiện toàn diện các nội dung của Nghị định trên địa bàn quản lý.
  • Chỉ đạo Sở Y tế phối hợp với các sở, ban, ngành liên quan hướng dẫn Trung tâm Y tế huyện thực hiện ký kết hợp đồng lao động đối với người làm việc tại Trạm Y tế xã theo đúng quy định của Luật Viên chức.
  • Bố trí nguồn kinh phí để đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, trang thiết bị và bảo đảm kinh phí phục vụ cho hoạt động thường xuyên của Trạm Y tế xã theo quy định của pháp luật.
  • Chỉ đạo việc tuyển dụng, sử dụng và quản lý người làm việc tại Trạm Y tế xã theo phân cấp, bảo đảm cơ cấu theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp phù hợp với nhu cầu vùng, miền và quy hoạch phát triển của địa phương.
  • Chỉ đạo Ủy ban nhân dân cấp huyện phối hợp với Sở Y tế tăng cường công tác y tế trên địa bàn, đặc biệt chú trọng công tác phòng, chống dịch bệnh tại các đơn vị y tế, trong đó có Trạm Y tế xã.
• Các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, Thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương: Chịu trách nhiệm thi hành nghiêm túc Nghị định này.

Hiệu lực thi hành

Nghị định 117/2014/NĐ-CP có hiệu lực thi hành kể từ ngày 31 tháng 01 năm 2015.

Kể từ ngày Nghị định này có hiệu lực, Quyết định số 58/TTg ngày 03 tháng 02 năm 1994 của Thủ tướng Chính phủ quy định một số vấn đề về tổ chức và chế độ chính sách đối với y tế cơ sở và Quyết định số 131/TTg ngày 04 tháng 3 năm 1995 của Thủ tướng Chính phủ sửa đổi một số điểm trong Quyết định số 58/TTg chính thức hết hiệu lực thi hành.