Nghị định 28-CP được ban hành năm 1993 bởi Chính phủ quy định về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và tổ chức bộ máy của Tổng cục Bưu điện, nhằm thiết lập cơ sở pháp lý vững chắc cho công tác quản lý nhà nước đối với ngành bưu điện trên phạm vi toàn quốc trong giai đoạn mới.

Phạm vi áp dụng của Nghị định bao trùm toàn bộ các hoạt động quản lý nhà nước về bưu chính, viễn thông, tần số vô tuyến điện và các dịch vụ liên quan. Đối tượng áp dụng bao gồm Tổng cục Bưu điện, các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Ủy ban nhân dân các cấp, cùng toàn bộ các tổ chức, cá nhân trong nước và nước ngoài có hoạt động liên quan đến lĩnh vực bưu điện tại Việt Nam.

Vị trí và chức năng của Tổng cục Bưu điện

Tổng cục Bưu điện được xác định là cơ quan trực thuộc Chính phủ, thực hiện chức năng quản lý Nhà nước chuyên ngành đối với ngành bưu điện trong phạm vi cả nước. Sự định vị này khẳng định vai trò đầu mối, thống nhất quản lý các hoạt động bưu chính và viễn thông nhằm bảo đảm an ninh thông tin và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.

Nhiệm vụ và quyền hạn chi tiết của Tổng cục Bưu điện

Để thực hiện tốt chức năng quản lý nhà nước, Tổng cục Bưu điện được giao các nhiệm vụ và quyền hạn cụ thể sau:

• Xây dựng quy hoạch và kế hoạch phát triển: Chủ trì xây dựng quy hoạch, kế hoạch phát triển dài hạn và hàng năm của ngành bưu điện để trình Chính phủ phê duyệt; đồng thời tổ chức, chỉ đạo và giám sát việc thực hiện các kế hoạch này trên quy mô toàn quốc.
• Xây dựng thể chế và ban hành văn bản quy phạm pháp luật: Soạn thảo các dự án Luật, Pháp lệnh để Chính phủ trình Quốc hội và Ủy ban thường vụ Quốc hội; xây dựng các văn bản dưới luật và chính sách phát triển bưu điện trình Chính phủ ban hành. Trong phạm vi thẩm quyền, Tổng cục được phép ban hành các quyết định, thông tư, chỉ thị hướng dẫn; ban hành các tiêu chuẩn, định mức kinh tế - kỹ thuật, quy trình, quy phạm chuyên ngành bưu điện.
• Quản lý khoa học và công nghệ: Tổ chức, chỉ đạo thực hiện các kế hoạch nghiên cứu khoa học, ứng dụng tiến bộ công nghệ, phát minh, sáng chế và cải tiến kỹ thuật trong toàn ngành.
• Hợp tác quốc tế: Trình Chính phủ quyết định việc tham gia các tổ chức quốc tế về bưu điện; đại diện quốc gia tham gia hoạt động của các liên minh bưu chính, viễn thông thế giới và các tổ chức quốc tế khác; thực hiện ký kết các điều ước quốc tế về bưu điện theo sự ủy quyền của Chính phủ.
• Quản lý chuyên ngành đặc thù:
  • Thống nhất quản lý nhà nước về tần số vô tuyến điện và kỹ thuật truyền dẫn tín hiệu phát thanh, truyền hình trên toàn quốc.
  • Trực tiếp quản lý hệ thống phát hành báo chí trong nước và báo chí nhập khẩu từ nước ngoài.
  • Quản lý công tác in ấn và phát hành tem bưu chính trong cả nước.
  • Cấp giấy phép thiết lập mạng bưu chính - viễn thông dùng riêng, giấy phép sử dụng máy phát và tần số vô tuyến điện cho các tổ chức, cá nhân (bao gồm cả cơ quan ngoại giao, tổ chức và cá nhân nước ngoài tại Việt Nam).
  • Tổng Cục trưởng Tổng cục Bưu điện đồng thời đảm nhiệm vai trò Chủ tịch Ủy ban tần số vô tuyến điện.
• Quản lý sản xuất, kinh doanh và xuất nhập khẩu: Thẩm tra các điều kiện kỹ thuật, pháp lý để cho phép sản xuất các thiết bị phát sóng, truyền tin và cung cấp dịch vụ bưu chính - viễn thông trình Thủ tướng Chính phủ quyết định. Phối hợp với các Bộ, ngành liên quan quản lý hoạt động kinh doanh, xuất nhập khẩu thiết bị bưu chính, viễn thông.
• Quản lý nội bộ và đơn vị trực thuộc: Quản lý các doanh nghiệp, đơn vị sự nghiệp trực thuộc theo quy định pháp luật; quản lý tổ chức bộ máy, biên chế, nhân sự, công tác đào tạo và bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ trong ngành.
• Công tác thanh tra, kiểm tra: Tiến hành thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật và các quy định về bưu điện đối với các Bộ, ngành, Ủy ban nhân dân các cấp, các tổ chức, cá nhân trong nước và nước ngoài hoạt động tại Việt Nam.

Cơ cấu lãnh đạo và chế độ làm việc

Tổng cục Bưu điện hoạt động theo chế độ thủ trưởng:

• Tổng cục do Tổng Cục trưởng phụ trách và chịu trách nhiệm toàn diện trước Thủ tướng Chính phủ về mọi mặt công tác.
• Giúp việc cho Tổng Cục trưởng có các Phó Tổng cục trưởng. Các Phó Tổng cục trưởng chịu trách nhiệm trước Tổng Cục trưởng về các mảng nhiệm vụ được phân công cụ thể.
• Việc bổ nhiệm, miễn nhiệm chức danh Tổng Cục trưởng và các Phó Tổng cục trưởng thuộc thẩm quyền quyết định của Thủ tướng Chính phủ.

Cơ cấu tổ chức bộ máy của Tổng cục Bưu điện

Bộ máy của Tổng cục Bưu điện được thiết lập chặt chẽ, phân định rõ giữa khối quản lý hành chính, khối sự nghiệp và khối sản xuất kinh doanh:

• Bộ máy giúp việc Tổng Cục trưởng (Khối quản lý hành chính):
  • Vụ Chính sách Bưu điện.
  • Vụ Kinh tế kế hoạch.
  • Vụ Khoa học - Công nghệ và Hợp tác quốc tế.
  • Vụ Tổ chức cán bộ - lao động.
  • Thanh tra.
  • Văn phòng.
  • Lưu ý: Để đáp ứng yêu cầu quản lý thực tế, Tổng Cục trưởng có quyền đặt đại diện tại các khu vực hoặc ủy nhiệm cho Giám đốc Bưu điện tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương thực hiện một số nhiệm vụ quản lý nhà nước tại địa phương.
• Các đơn vị sự nghiệp trực thuộc:
  • Viện Khoa học kỹ thuật.
  • Cục Tần số vô tuyến điện.
  • Trung tâm Thông tin - xuất bản.
• Các đơn vị sản xuất kinh doanh:
  • Tổng Công ty Bưu chính - Viễn thông (Tổng Cục trưởng có trách nhiệm xây dựng điều lệ tổ chức và hoạt động của Tổng Công ty này để trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt).
  • Các doanh nghiệp khác trực thuộc Tổng cục.

Hiệu lực thi hành và trách nhiệm thực hiện

Nghị định 28-CP có hiệu lực thi hành kể từ ngày ban hành. Tất cả các quy định trước đây trái với nội dung của Nghị định này đều bị bãi bỏ. Tổng cục trưởng Tổng cục Bưu điện, các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương chịu trách nhiệm thi hành nghiêm túc Nghị định này.