Nghị định số 52/2001/NĐ-CP do Chính phủ ban hành hướng dẫn chi tiết việc thi hành biện pháp tư pháp đưa vào trường giáo dưỡng đối với người chưa thành niên phạm tội. Nghị định quy định cụ thể về đối tượng áp dụng, trình tự thủ tục lập hồ sơ, chế độ quản lý, học tập, lao động, sinh hoạt của học sinh tại trường giáo dưỡng, cũng như trách nhiệm của các cơ quan nhà nước có liên quan trong việc tổ chức thi hành biện pháp này.
Phạm vi và đối tượng áp dụng
Biện pháp tư pháp đưa vào trường giáo dưỡng được áp dụng đối với người chưa thành niên từ đủ 14 tuổi đến dưới 18 tuổi phạm tội, khi Tòa án nhận thấy không cần thiết phải áp dụng hình phạt nhưng do tính chất hành vi phạm tội, nhân thân và môi trường sống của họ cần phải đưa vào môi trường giáo dưỡng để giáo dục, quản lý. Thời hạn chấp hành biện pháp này kéo dài từ 01 năm đến 02 năm, tính từ ngày học sinh được tiếp nhận vào trường giáo dưỡng.
Hồ sơ, thủ tục tiếp nhận và các trường hợp tạm hoãn thi hành
- Hồ sơ đưa vào trường giáo dưỡng: Bao gồm lý lịch cá nhân; danh bản, chỉ bản; phiếu khám sức khỏe; quyết định thi hành biện pháp tư pháp của Tòa án; văn bản chỉ định trường giáo dưỡng của cơ quan Công an có thẩm quyền và các tài liệu nhân thân liên quan khác.
- Tạm hoãn thi hành: Người phải chấp hành được tạm hoãn nếu thuộc trường hợp đang ốm nặng, cấp cứu hoặc không thể đi lại được (có chứng nhận của cơ sở y tế từ cấp huyện trở lên), hoặc có lý do chính đáng khác được Trưởng Công an cấp huyện xác nhận. Việc tạm hoãn phải do Tòa án đã ra quyết định thi hành xem xét, quyết định.
- Thủ tục tiếp nhận và thông báo: Khi tiếp nhận học sinh, trường giáo dưỡng phải kiểm tra hồ sơ, lập biên bản giao nhận và lập hồ sơ cá nhân. Trong vòng 07 ngày kể từ ngày nhận học sinh, Hiệu trưởng phải thông báo bằng văn bản cho cha mẹ hoặc người đại diện hợp pháp của học sinh, Tòa án đã ra quyết định, Công an cấp huyện và cấp xã nơi học sinh cư trú.
Chế độ quản lý, giáo dục, học văn hóa và học nghề
- Quản lý học sinh: Học sinh phải chịu sự giám sát, quản lý chặt chẽ của cán bộ, giáo viên và chấp hành nghiêm chỉnh nội quy. Trường bố trí học sinh thành các đội, lớp dựa trên độ tuổi, giới tính, trình độ văn hóa và tính chất phạm tội.
- Xử lý trường hợp bỏ trốn: Nếu học sinh bỏ trốn, Hiệu trưởng phải tổ chức truy tìm ngay và thông báo cho Công an cấp huyện nơi trường đóng phối hợp truy tìm. Thời gian bỏ trốn không được tính vào thời hạn chấp hành biện pháp giáo dưỡng.
- Chương trình học văn hóa và học nghề: Học sinh được học văn hóa, giáo dục hướng nghiệp và học nghề theo chương trình phối hợp của Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Công an, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội. Đối với học sinh chưa đạt trình độ phổ cập tiểu học, việc học văn hóa là bắt buộc. Chứng chỉ học văn hóa, học nghề do trường cấp có giá trị pháp lý tương đương chứng chỉ của các trường phổ thông hoặc trường dạy nghề công lập.
Chế độ lao động, sinh hoạt, y tế và thăm gặp
- Chế độ lao động: Ngoài giờ học, học sinh tham gia lao động phù hợp với lứa tuổi và sức khỏe, không được bố trí các công việc nặng nhọc, nguy hiểm, độc hại. Tổng thời gian học tập và lao động không quá 07 giờ/ngày và không quá 35 giờ/tuần. Kết quả lao động được dùng để cải thiện đời sống, sinh hoạt cho chính học sinh.
- Chế độ ăn, ở và sinh hoạt: Học sinh được bố trí chỗ ở tập thể thoáng mát, diện tích tối thiểu 2,5 m2/học sinh, được cấp giường hoặc bệ nằm, chiếu và các đồ dùng sinh hoạt cá nhân cần thiết. Tiêu chuẩn ăn, mặc, chất đốt được bảo đảm từ ngân sách nhà nước tương đương với học sinh bị áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào trường giáo dưỡng.
- Chăm sóc y tế: Học sinh đau ốm được điều trị tại trạm y tế của trường; trường hợp nặng vượt quá khả năng điều trị sẽ được chuyển viện tuyến trên và trường chịu trách nhiệm chi trả kinh phí. Trường hợp học sinh tử vong, Hiệu trưởng phải báo ngay cho Viện kiểm sát và Công an cấp huyện lập biên bản xác định nguyên nhân, đồng thời thông báo cho thân nhân và tổ chức mai táng.
- Chế độ thăm gặp, liên lạc: Học sinh được gặp thân nhân tại nhà tiếp đón, được gửi, nhận thư và quà dưới sự kiểm duyệt của nhà trường. Các chất kích thích như rượu, bia, thuốc lá và văn hóa phẩm độc hại bị nghiêm cấm tuyệt đối.
Chế độ khen thưởng, kỷ luật và thủ tục ra trường
- Khen thưởng: Học sinh có tiến bộ rõ rệt, lập công hoặc chấp hành tốt nội quy sẽ được biểu dương, tặng quà, cho đi tham quan hoặc được đề nghị Tòa án quyết định chấm dứt thời hạn chấp hành trước thời hạn (khi đã chấp hành được ít nhất một phần hai thời hạn).
- Kỷ luật: Học sinh vi phạm nội quy tùy mức độ sẽ bị khiển trách, cảnh cáo hoặc giáo dục tại buồng kỷ luật tối đa 05 ngày và phải tự kiểm điểm trước toàn trường.
- Thủ tục khi hết hạn: Trước khi học sinh hết hạn 15 ngày, Hiệu trưởng phải thông báo cho Tòa án, Ủy ban nhân dân cấp xã và gia đình. Khi ra trường, học sinh được cấp giấy chứng nhận, nhận lại tài sản ký gửi, chứng chỉ học tập và được hỗ trợ tiền tàu xe, tiền ăn đường. Đối với học sinh dưới 15 tuổi hoặc đau ốm không có người đón, trường sẽ cử cán bộ đưa về tận gia đình hoặc bàn giao cho chính quyền địa phương. Trong vòng 10 ngày kể từ khi về địa phương, người chấp hành xong phải trình báo chính quyền và Công an cấp xã.
Trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức và địa phương
- Bộ Công an: Chịu trách nhiệm ban hành văn bản hướng dẫn, chỉ đạo lực lượng tổ chức thi hành biện pháp giáo dưỡng, kiểm tra, thanh tra và giải quyết khiếu nại, tố cáo.
- Bộ Y tế: Phối hợp hướng dẫn công tác phòng bệnh, khám chữa bệnh định kỳ và dập dịch tại các trường giáo dưỡng.
- Bộ Giáo dục và Đào tạo: Phối hợp xây dựng chương trình học, đào tạo giáo viên và tạo điều kiện cho học sinh tiếp tục học tập sau khi ra trường.
- Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội: Hỗ trợ hướng dẫn dạy nghề và phối hợp giới thiệu việc làm cho học sinh tái hòa nhập cộng đồng.
- Ủy ban nhân dân cấp tỉnh: Có trách nhiệm cấp đất, hỗ trợ vật chất cho các trường giáo dưỡng đóng trên địa bàn; chỉ đạo chính quyền cấp dưới quản lý, giúp đỡ người đã chấp hành xong ổn định cuộc sống.
Hiệu lực thi hành
Nghị định số 52/2001/NĐ-CP có hiệu lực thi hành sau 15 ngày kể từ ngày ký ban hành. Những quy định trước đây trái với Nghị định này đều bị bãi bỏ. Các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chịu trách nhiệm thi hành nghiêm chỉnh Nghị định này.
| CHÍNH PHỦ | CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM |
| Số: 52/2001/NĐ-CP | Hà Nội, ngày 23 tháng 8 năm 2001 |
CHÍNH PHỦ
Căn cứ Luật Tổ chức Chính phủ ngày 30 tháng 9 năm 1992;
Để thi hành biện pháp tư pháp đưa vào trường giáo dưỡng quy định tại Điều 70 của Bộ luật Hình sự năm 1999 và các Điều 277 và 279 của Bộ luật Tố tụng hình sự ngày 09 tháng 6 năm 2000;
Theo đề nghị của Bộ trưởng Bộ Công an và Bộ trưởng Bộ Tư pháp,
NGHỊ ĐỊNH :
2. Người được đưa vào trường giáo dưỡng phải chịu sự giám sát, quản lý, giáo dục của nhà trường và phải học tập, rèn luyện, lao động, sinh hoạt dưới sự quản lý, hướng dẫn của cán bộ, giáo viên trường giáo dưỡng. Người đang chấp hành biện pháp giáo dưỡng được gọi là học sinh trường giáo dưỡng (sau đây viết gọn là học sinh).
3. Thời hạn chấp hành biện pháp giáo dưỡng từ một năm đến hai năm, được tính từ ngày người phải chấp hành biện pháp giáo dưỡng được tiếp nhận vào trường giáo dưỡng.
2. Trường giáo dưỡng có nhiệm vụ quản lý, giáo dục đạo đức, pháp luật, văn hoá, dạy nghề, giáo dục hướng nghiệp và tổ chức lao động cho học sinh phù hợp với lứa tuổi, nhằm giúp họ học tập, rèn luyện tiến bộ, phát triển lành mạnh về thể chất, tinh thần, trí tuệ để trở thành người lương thiện, có ích cho xã hội, có khả năng hoà nhập cộng đồng sau khi chấp hành xong biện pháp giáo dưỡng.
Nghiêm cấm mọi hành vi xâm phạm tính mạng, sức khoẻ, danh dự, nhân phẩm và tài sản của học sinh.
THỦ TỤC THI HÀNH BIỆN PHÁP GIÁO DƯỠNG
a) Triển khai kế hoạch phối hợp với cơ quan, tổ chức hữu quan, chính quyền địa phương và gia đình người phải chấp hành biện pháp giáo dưỡng để quản lý, giám sát họ chặt chẽ;
b) Tổ chức thi hành quyết định của Toà án.
2. Trường hợp người đã có quyết định thi hành biện pháp giáo dưỡng mà bỏ trốn thì Công an cấp huyện nơi người đó cư trú phải ra quyết định tổ chức truy tìm và đưa người đó vào trường.
3. Khi phát hiện người phải chấp hành biện pháp giáo dưỡng bỏ trốn đang bị truy tìm, mọi cá nhân, gia đình, cơ quan, tổ chức có trách nhiệm báo cho cơ quan Công an hoặc chính quyền nơi gần nhất. Khi tiếp nhận, lưu giữ người đó, cơ quan Công an phải lập biên bản và đưa ngay họ vào trường giáo dưỡng.
Điều 5. Hồ sơ đưa người vào trường giáo dưỡng gồm :
Lý lịch cá nhân;
Danh bản, chỉ bản;
Phiếu khám sức khoẻ;
Quyết định thi hành biện pháp giáo dưỡng của Toà án;
Văn bản của cơ quan Công an có thẩm quyền chỉ định trường giáo dưỡng có trách nhiệm thi hành quyết định của Toà án;
Các tài liệu khác có liên quan đến nhân thân người được đưa vào trường giáo dưỡng (nếu có).
a) Đang ốm nặng, đang phải cấp cứu hoặc vì lý do sức khoẻ khác mà không thể đi lại được và được cơ quan y tế hoặc bệnh viện từ cấp huyện trở lên chứng nhận;
b) Có lý do chính đáng khác cản trở việc thi hành biện pháp giáo dưỡng được Trưởng Công an cấp huyện xác nhận.
2. Việc tạm hoãn thi hành biện pháp giáo dưỡng chỉ được thực hiện khi có quyết định của Toà án đã ra quyết định thi hành biện pháp giáo dưỡng.
3. Công an cấp huyện có trách nhiệm thông báo bằng văn bản cho Toà án đã ra quyết định thi hành biện pháp giáo dưỡng về trường hợp người phải chấp hành biện pháp giáo dưỡng thuộc diện quy định tại khoản 1 Điều này hoặc trường hợp người được tạm hoãn thi hành biện pháp đưa vào trường giáo dưỡng không còn lý do để tạm hoãn, để Toà án xem xét, quyết định việc tạm hoãn hoặc tiếp tục thi hành biện pháp giáo dưỡng.
2. Trường giáo dưỡng có trách nhiệm lập hồ sơ cá nhân học sinh để theo dõi quá trình chấp hành biện pháp giáo dưỡng của họ; định kỳ hàng quý, 6 tháng, năm phải báo cáo cơ quan quản lý trường giáo dưỡng của Bộ Công an về tình hình quản lý, giáo dục học sinh.
CHẾ ĐỘ ĐỐI VỚI HỌC SINH TRƯỜNG GIÁO DƯỠNG
2. Căn cứ vào độ tuổi, giới tính, trình độ văn hoá, tính chất và mức độ phạm tội, trường bố trí học sinh thành các đội, lớp. Mỗi đội, lớp phải có cán bộ, giáo viên của trường trực tiếp phụ trách.
2. Cơ quan yêu cầu trích xuất chịu trách nhiệm đưa và trả học sinh trích xuất đến trường đúng thời hạn đã ghi trong lệnh trích xuất; khi giao nhận học sinh phải lập biên bản. Thời hạn trích xuất được tính vào thời hạn chấp hành biện pháp giáo dưỡng.
Đối với học sinh chưa đạt trình độ phổ cập giáo dục tiểu học thì việc học văn hoá là bắt buộc. Đối với học sinh khác thì tuỳ khả năng, điều kiện thực tế mà tổ chức cho họ học tập, lao động phù hợp.
Kinh phí hàng tháng cho mỗi học sinh mua sách vở, đồ dùng học tập do ngân sách nhà nước cấp được thực hiện theo quy định hiện hành đối với học sinh bị áp dụng biện pháp xử lý vi phạm hành chính đưa vào trường giáo dưỡng.
2. Sổ điểm, học bạ, hồ sơ và các biểu mẫu liên quan đến việc học tập của học sinh phải theo mẫu thống nhất của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
3. Chứng chỉ học văn hoá, học nghề do trường cấp cho học sinh có giá trị như chứng chỉ của các trường phổ thông, trường dạy nghề.
2. Không được sử dụng học sinh làm những công việc nặng nhọc, nguy hiểm, độc hại theo danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội và Bộ Y tế ban hành.
3. Thời gian lao động của học sinh không được nhiều hơn thời gian học tập. Thời gian học tập trên lớp và lao động không quá 7 giờ trong một ngày và không quá 35 giờ trong tuần. Chỉ được sử dụng học sinh làm thêm giờ hoặc làm ban đêm trong những trường hợp thật cần thiết và theo quy định của pháp luật về lao động.
4. Học sinh được nghỉ ngày lễ, Tết theo quy định của Nhà nước.
5. Kết quả lao động của học sinh được sử dụng phục vụ cải thiện đời sống, sinh hoạt và học tập của họ.
Đồ dùng học sinh được trường cho mượn hoặc cấp được áp dụng theo quy định hiện hành như học sinh bị áp dụng biện pháp xử lý vi phạm hành chính đưa vào trường giáo dưỡng.
2. Chế độ ăn, nghỉ đối với học sinh ốm đau, bệnh tật, thương tích do y, bác sĩ chỉ định.
Sau khi được Cơ quan điều tra và Viện Kiểm sát thống nhất cho phép mai táng thì trường có trách nhiệm tổ chức mai táng. Kinh phí cho việc mai táng do ngân sách nhà nước cấp theo chế độ hiện hành. Trường hợp thân nhân của người chết đề nghị tự tổ chức mai táng thì nhà trường giao cho họ. Việc tổ chức mai táng phải đảm bảo vệ sinh môi trường, đúng quy định của pháp luật và phù hợp phong tục tập quán.
2. Trường hợp học sinh bị tai nạn, Hiệu trưởng phải làm các thủ tục cần thiết để giải quyết chế độ trợ cấp tai nạn. Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội chủ trì, phối hợp với Bộ Công an hướng dẫn thực hiện chế độ trợ cấp học sinh bị tai nạn.
2. Học sinh được gửi và nhận thư, nhận quà (trừ rượu, bia, thuốc lá, các chất kích thích khác, đồ vật và các loại văn hoá phẩm bị cấm). Trường có trách nhiệm kiểm tra thư, quà trước khi gửi hoặc nhận. Nếu học sinh có tiền hoặc giấy tờ có giá thì phải gửi vào bộ phận lưu ký và sử dụng theo quy định của trường.
3. Chế độ thăm, gặp, nhận quà, nhận và gửi thư quy định tại các khoản 1 và 2 Điều này thực hiện theo quy định hiện hành.
2. Khi học sinh hết hạn chấp hành biện pháp giáo dưỡng, Hiệu trưởng có trách nhiệm cấp giấy chứng nhận cho họ và gửi bản sao cho Toà án đã ra quyết định, Công an cấp huyện và ủy ban nhân dân cấp xã nơi người đó cư trú.
3. Học sinh khi ra trường có trách nhiệm trả lại chăn, màn và những đồ dùng được trường cho mượn; được nhận lại tiền và đồ vật gửi lưu ký, các chứng chỉ học văn hoá, học nghề (nếu có), tiền ăn đường và tiền tàu xe. Trường hợp hết thời hạn chấp hành biện pháp giáo dưỡng mà học sinh vẫn chưa thực sự tiến bộ thì Hiệu trưởng phải có bản nhận xét riêng và kiến nghị các biện pháp giáo dục, quản lý tiếp theo gửi Toà án nơi đã ra quyết định và ủy ban nhân dân cấp xã nơi người đó cư trú.
4. Đối với học sinh đã chấp hành xong biện pháp giáo dưỡng mà không rõ cha mẹ, nơi cư trú thì trường có trách nhiệm liên hệ với Toà án đã ra quyết định và ủy ban nhân dân cùng cấp với Toà án để đề nghị có biện pháp giúp đỡ, sắp xếp chỗ ăn, ở và tạo việc làm, học tập phù hợp để ổn định cuộc sống cho họ.
5. Đối với học sinh dưới 15 tuổi hoặc bị ốm đau, bệnh tật đến ngày được ra trường mà không có thân nhân đến đón, thì trường có trách nhiệm cử cán bộ, giáo viên đưa về gia đình hoặc giao ủy ban nhân dân cấp xã nơi người đó cư trú.
a) Biểu dương;
b) Cho đi tham quan do trường tổ chức;
c) Thưởng tiền hoặc hiện vật;
d) Đề nghị Toà án có thẩm quyền xem xét, quyết định chấm dứt thời hạn chấp hành biện pháp giáo dưỡng.
2. Học sinh không chịu học tập, lao động hoặc có hành vi khác vi phạm nội quy của trường, thì Hiệu trưởng tuỳ theo tính chất, mức độ vi phạm mà quyết định kỷ luật bằng một trong các hình thức sau :
a) Khiển trách;
b) Cảnh cáo;
c) Giáo dục tại buồng kỷ luật 5 ngày.
Học sinh bị đưa vào buồng kỷ luật phải làm bản kiểm điểm và tự kiểm điểm trước toàn trường.
3. Quyết định khen thưởng hoặc kỷ luật đối với học sinh phải thể hiện bằng văn bản do Hiệu trưởng ký và lưu vào hồ sơ theo quy định.
4. Nếu học sinh vi phạm pháp luật thì tuỳ theo tính chất, mức độ vi phạm mà bị xử lý theo quy định của pháp luật.
TRÁCH NHIỆM CỦA CÁC CƠ QUAN TRONG VIỆC THI HÀNH BIỆN PHÁP GIÁO DƯỠNG
Điều 26. Bộ Công an trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình có trách nhiệm:
1. Ban hành các văn bản quy phạm pháp luật về thi hành biện pháp giáo dưỡng.
2. Chỉ đạo, hướng dẫn, tổ chức lực lượng thi hành biện pháp giáo dưỡng.
3. Chủ trì, phối hợp với Toà án, Viện Kiểm sát, các Bộ, ngành và ủy ban nhân dân các địa phương trong việc thi hành biện pháp giáo dưỡng.
4. Thống kê về thi hành biện pháp giáo dưỡng.
5. Kiểm tra, thanh tra và giải quyết khiếu nại, tố cáo về việc thi hành biện pháp giáo dưỡng.
Bộ Tài chính có trách nhiệm bảo đảm kinh phí cho việc thi hành biện pháp giáo dưỡng theo kế hoạch được giao trong dự toán ngân sách hàng năm của Bộ Công an.
Bộ Công an có trách nhiệm xây dựng dự toán ngân sách hàng năm chi cho việc thi hành biện pháp giáo dưỡng, tổng hợp vào dự toán ngân sách hàng năm của Bộ Công an gửi Bộ Tài chính xem xét, trình cấp có thẩm quyền quyết định.
2. Trường được tiếp nhận sự giúp đỡ về vật chất của Uỷ ban nhân dân địa phương, các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong nước, cá nhân và tổ chức nước ngoài để tổ chức dạy văn hoá, giáo dục hướng nghiệp và dạy nghề, mua sắm đồ dùng học tập và sinh hoạt cho học sinh.
2. Bộ Công an chịu trách nhiệm kiểm tra, đôn đốc việc thi hành Nghị định này.
| Phan Văn Khải (Đã ký) |
- 1 Nghị định 33-CP năm 1997 về Quy chế về môi trường giáo dưỡng
- 2 Thông tư 08/1998/TT-BCA hướng dẫn thi hành Quy chế về trường giáo dưỡng ban hành kèm theo Nghị định 33/CP-1997 do Bộ Công an ban hành
- 3 Nghị định 142/2003/NĐ-CP quy định việc áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào trường giáo dưỡng
- 4 Thông tư 19/2015/TT-BTP Quy định việc kiểm tra tính pháp lý của Trưởng phòng Tư pháp cấp huyện đối với hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào trường giáo dưỡng, cơ sở giáo dục bắt buộc và cơ sở cai nghiện bắt buộc do Bộ trưởng Bộ Tư pháp ban hành
- 5 Nghị định 110/2021/NĐ-CP bãi bỏ một số văn bản quy phạm pháp luật của Chính phủ
- 1 Luật Tổ chức Chính phủ 1992
- 2 Nghị định 33-CP năm 1997 về Quy chế về môi trường giáo dưỡng
- 3 Thông tư 08/1998/TT-BCA hướng dẫn thi hành Quy chế về trường giáo dưỡng ban hành kèm theo Nghị định 33/CP-1997 do Bộ Công an ban hành
- 4 Bộ Luật Hình sự 1999
- 5 Luật Tố tụng hình sự sửa đổi 2000
- 6 Nghị định 142/2003/NĐ-CP quy định việc áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào trường giáo dưỡng
- 7 Thông tư 19/2015/TT-BTP Quy định việc kiểm tra tính pháp lý của Trưởng phòng Tư pháp cấp huyện đối với hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào trường giáo dưỡng, cơ sở giáo dục bắt buộc và cơ sở cai nghiện bắt buộc do Bộ trưởng Bộ Tư pháp ban hành