Nghị định số 96/2013/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 86/2009/NĐ-CP ngày 19 tháng 10 năm 2009 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Pháp lệnh lực lượng Cảnh sát biển Việt Nam. Văn bản này tập trung vào việc kiện toàn tổ chức, thay đổi tên gọi giao dịch quốc tế, phân định rõ trách nhiệm quản lý nhà nước và chuẩn hóa hệ thống chức danh, trang phục của lực lượng Cảnh sát biển Việt Nam.

Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng

Nghị định áp dụng đối với lực lượng Cảnh sát biển Việt Nam, các cơ quan, tổ chức và cá nhân có liên quan đến hoạt động quản lý, xây dựng và phối hợp hoạt động của lực lượng Cảnh sát biển Việt Nam.

Tổ chức và nguyên tắc hoạt động của Cảnh sát biển Việt Nam

• Vị trí pháp lý: Cảnh sát biển Việt Nam được xác định là lực lượng chuyên trách của Nhà nước, hoạt động theo các quy định của pháp luật Việt Nam, đồng thời tôn trọng và tuân thủ các điều ước quốc tế mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên.
• Trách nhiệm quản lý: Bộ trưởng Bộ Quốc phòng chịu trách nhiệm trước Thủ tướng Chính phủ và Quốc hội về công tác quản lý nhà nước đối với lực lượng Cảnh sát biển Việt Nam, đồng thời trực tiếp chỉ đạo mọi hoạt động của lực lượng này.

Địa vị pháp lý và cơ cấu của Bộ Tư lệnh Cảnh sát biển

• Tên giao dịch quốc tế: Lực lượng Cảnh sát biển Việt Nam có tên giao dịch quốc tế bằng tiếng Anh chính thức là Vietnam Coast Guard.
• Tư cách pháp nhân và trụ sở: Bộ Tư lệnh Cảnh sát biển có tư cách pháp nhân, có tài khoản và con dấu có hình quốc huy, được mở tài khoản tại Kho bạc Nhà nước và đặt trụ sở tại thành phố Hà Nội.
• Nguồn kinh phí hoạt động: Kinh phí hoạt động của Bộ Tư lệnh do ngân sách nhà nước cấp và được ghi riêng thành một mục trong tổng kinh phí hoạt động của Bộ Quốc phòng.
• Thẩm quyền bổ nhiệm: Các chức vụ lãnh đạo chủ chốt bao gồm Tư lệnh, Chính ủy, Phó Chính ủy và các Phó Tư lệnh Cảnh sát biển do Thủ tướng Chính phủ bổ nhiệm dựa trên đề nghị của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng.

Quy định về trang phục và bảo đảm ngân sách

• Trang phục lực lượng: Các tiêu chuẩn về cảnh hiệu, cấp hiệu, phù hiệu, cảnh phục và lễ phục của lực lượng Cảnh sát biển Việt Nam do Thủ tướng Chính phủ quy định cụ thể.
• Bảo đảm kinh phí: Hàng năm, Bộ Quốc phòng có trách nhiệm chủ trì, phối hợp với Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Tài chính lập dự toán ngân sách để bảo đảm nguồn kinh phí hoạt động cho lực lượng Cảnh sát biển Việt Nam.

Thay đổi đồng bộ các thuật ngữ pháp lý

Nghị định thực hiện việc chuẩn hóa và thay đổi các thuật ngữ trong văn bản cũ để phù hợp với mô hình tổ chức mới, cụ thể:

• Thay đổi cụm từ "Cục Cảnh sát biển" thành "Bộ Tư lệnh Cảnh sát biển" tại Khoản 2 Điều 5.
• Thay đổi cụm từ "Vietnam Marine Police" thành "Vietnam Coast Guard" tại Khoản 3 và Khoản 4 Điều 9.
• Thay đổi cụm từ "Cục trưởng Cục Cảnh sát biển" thành "Tư lệnh Cảnh sát biển" tại Điều 22.

Hiệu lực thi hành và trách nhiệm thực hiện

Nghị định 96/2013/NĐ-CP có hiệu lực thi hành kể từ ngày 12 tháng 10 năm 2013.

Các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, Thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương và Tư lệnh Cảnh sát biển chịu trách nhiệm thi hành nghiêm túc các quy định tại Nghị định này.