TÓM TẮT QUYẾT ĐỊNH 106/QĐ-UBND NĂM 2024 PHÊ DUYỆT CHƯƠNG TRÌNH PHÁT TRIỂN ĐÔ THỊ THANH HÓA, TỈNH THANH HÓA ĐẾN NĂM 2040

Quyết định số 106/QĐ-UBND phê duyệt Chương trình phát triển đô thị Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa đến năm 2040 nhằm định hướng xây dựng và phát triển đô thị Thanh Hóa trở thành đô thị loại I, hiện đại, văn minh và bền vững. Dưới đây là nội dung tóm tắt chi tiết và toàn diện về các chính sách, mục tiêu, lộ trình và nguồn lực thực hiện chương trình này.

1. Quan điểm và mục tiêu phát triển đô thị

Quan điểm phát triển:

• Chương trình phát triển đô thị phải hoàn toàn phù hợp với Quy hoạch tỉnh Thanh Hóa và Quy hoạch chung đô thị đã được phê duyệt.
• Huy động tối đa các nguồn lực xã hội tham gia vào công tác phát triển đô thị; ứng dụng mạnh mẽ khoa học công nghệ trong quản lý và phát triển đô thị.
• Xác định rõ các khu vực phát triển đô thị và danh mục dự án đầu tư làm cơ sở huy động vốn, nâng cao chất lượng kiến trúc cảnh quan theo hướng hiện đại, văn minh, bảo đảm phù hợp với Nghị quyết số 06-NQ/TW của Bộ Chính trị về quy hoạch, xây dựng, quản lý và phát triển bền vững đô thị Việt Nam.

Mục tiêu phát triển:

• Phát triển đô thị Thanh Hóa (bao gồm thành phố Thanh Hóa và huyện Đông Sơn) hoàn thiện toàn diện các tiêu chí, tiêu chuẩn của đô thị loại I.
• Cụ thể hóa các chỉ tiêu phát triển đô thị cho từng giai đoạn hàng năm và 05 năm, phù hợp với quy hoạch chung và kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội.
• Lập danh mục dự án đầu tư phát triển đô thị kèm theo quy mô, khái toán kinh phí, dự kiến nguồn vốn và thời gian thực hiện để làm cơ sở bố trí vốn và thu hút đầu tư.

Phạm vi lập chương trình: Toàn bộ địa giới hành chính của thành phố Thanh Hóa và huyện Đông Sơn, tỉnh Thanh Hóa.

2. Chỉ tiêu phát triển đô thị theo các giai đoạn

Chỉ tiêu phát triển đô thị đến năm 2030, 2035 và 2040:

• Mật độ dân số toàn đô thị (người/km2): Hiện trạng đạt 2.430; đề xuất đến năm 2030 đạt 3.000; năm 2035 đạt 3.250; năm 2040 đạt 3.500.
• Mật độ dân số tính trên diện tích đất xây dựng đô thị khu vực nội thành (người/km2): Hiện trạng đạt 10.221; đề xuất đến năm 2030 đạt 12.000; năm 2035 đạt 13.000; năm 2040 đạt 14.000.
• Tỷ lệ đất xây dựng đô thị trên diện tích đất tự nhiên toàn đô thị (%): Hiện trạng đạt 33,45%; đề xuất đến năm 2030 đạt 40%; năm 2035 đạt 45%; năm 2040 đạt 50%.
• Diện tích sàn nhà ở bình quân đầu người khu vực nội thành (m2/người): Hiện trạng đạt 35,27; đề xuất các giai đoạn 2030, 2035, 2040 đều duy trì đạt từ 35 trở lên.
• Diện tích cây xanh toàn đô thị bình quân đầu người (m2/người): Hiện trạng đạt 8,51; đề xuất đến năm 2030 đạt 15; năm 2035 đạt 17; năm 2040 đạt 20.
• Tỷ lệ đất giao thông đô thị so với đất xây dựng đô thị khu vực nội thành (%): Hiện trạng đạt 18,5%; đề xuất đến năm 2030 đạt 24%; các giai đoạn 2035 và 2040 duy trì đạt từ 24% trở lên.
• Tỷ lệ nước thải đô thị được xử lý đạt tiêu chuẩn (%): Hiện trạng đạt 46,68%; đề xuất đến năm 2030 đạt 60%; năm 2035 đạt 65%; năm 2040 đạt 70%.
• Tuyến phố văn minh đô thị (%): Hiện trạng đạt 40%; đề xuất đến năm 2030 đạt 60%; năm 2035 đạt 70%; năm 2040 đạt 80%.
• Mật độ đường giao thông đô thị (tính đến đường có bề rộng mặt đường từ 14m trở lên) (km/km2): Hiện trạng đạt 3,73; đề xuất các giai đoạn 2030, 2035, 2040 đều đạt từ 10 trở lên.

Chỉ tiêu phát triển đô thị cụ thể từng năm trong giai đoạn 5 năm đầu (2024 - 2028):

• Năm 2024: Mật độ dân số toàn đô thị đạt 2.460 người/km2; mật độ dân số nội thành đạt 10.500 người/km2; tỷ lệ đất xây dựng đô thị đạt 34%; diện tích cây xanh bình quân đạt 9 m2/người; tỷ lệ đất giao thông đạt 19%; tỷ lệ xử lý nước thải đạt 50%; tuyến phố văn minh đạt 45%; mật độ đường giao thông đạt 4 km/km2.
• Năm 2025: Mật độ dân số toàn đô thị đạt 2.500 người/km2; mật độ dân số nội thành đạt 11.000 người/km2; tỷ lệ đất xây dựng đô thị đạt 35%; diện tích cây xanh bình quân đạt 10 m2/người; tỷ lệ đất giao thông đạt 20%; tỷ lệ xử lý nước thải đạt 55%; tuyến phố văn minh đạt 50%; mật độ đường giao thông đạt 5 km/km2.
• Năm 2026: Mật độ dân số toàn đô thị đạt 2.600 người/km2; mật độ dân số nội thành đạt 11.200 người/km2; tỷ lệ đất xây dựng đô thị đạt 36%; diện tích cây xanh bình quân đạt 11 m2/người; tỷ lệ đất giao thông đạt 20,5%; tỷ lệ xử lý nước thải đạt 56%; tuyến phố văn minh đạt 52%; mật độ đường giao thông đạt 6 km/km2.
• Năm 2027: Mật độ dân số toàn đô thị đạt 2.700 người/km2; mật độ dân số nội thành đạt 11.400 người/km2; tỷ lệ đất xây dựng đô thị đạt 37%; diện tích cây xanh bình quân đạt 12 m2/người; tỷ lệ đất giao thông đạt 21%; tỷ lệ xử lý nước thải đạt 57%; tuyến phố văn minh đạt 54%; mật độ đường giao thông đạt 7 km/km2.
• Năm 2028: Mật độ dân số toàn đô thị đạt 2.800 người/km2; mật độ dân số nội thành đạt 11.600 người/km2; tỷ lệ đất xây dựng đô thị đạt 38%; diện tích cây xanh bình quân đạt 13 m2/người; tỷ lệ đất giao thông đạt 22%; tỷ lệ xử lý nước thải đạt 58%; tuyến phố văn minh đạt 56%; mật độ đường giao thông đạt 8 km/km2.

3. Phương án phát triển địa giới hành chính

Dự kiến điều chỉnh địa giới hành chính:

• Sáp nhập toàn bộ huyện Đông Sơn vào thành phố Thanh Hóa.
• Sáp nhập phường Tân Sơn vào phường Phú Sơn.

Phương án phát triển nội, ngoại thành:

• Trước năm 2025: Hoàn thành sáp nhập huyện Đông Sơn vào thành phố Thanh Hóa, mở rộng khu vực nội thành. Thành lập thêm 07 phường mới trên cơ sở nguyên trạng các xã, thị trấn gồm: Hoằng Quang, Hoằng Đại, Rừng Thông, Đông Tiến, Đông Khê, Đông Thịnh, Đông Văn. Sau khi sáp nhập, khu vực nội thành gồm 37 phường và khu vực ngoại thành gồm 11 xã.
• Đến năm 2030 và giai đoạn 2040: Tiếp tục mở rộng khu vực nội thành, rà soát và đánh giá các khu vực đủ điều kiện để thành lập thêm các phường mới thuộc thành phố.

4. Dự án hạ tầng ưu tiên và kiến trúc cảnh quan đô thị

Hoàn thiện tiêu chuẩn mật độ đường giao thông đô thị (bề rộng lòng đường từ 14m trở lên):

• Đường vành đai 2,5 phía Tây (huyện Đông Sơn) dài 21 km.
• Đường giao thông từ xã Đông Ninh (Đông Sơn) đi xã Thiệu Trung (Thiệu Hóa) dài khoảng 4,1 km.
• Đường từ xã Đông Nam đến đường vành đai phía Tây (tại xã Đông Quang) dài khoảng 4,1 km.
• Đường vành đai phía Tây đến đường nối Quốc lộ 47 (đoạn từ nhà máy Phú Anh - cầu Vạn xã Đông Ninh) dài khoảng 4 km.
• Đường từ Quốc lộ 47 nối đường thành phố - đường Nghi Sơn - Sao Vàng dài khoảng 4,7 km.
• Đường từ Đông Văn (thôn Văn Thắng) đến Quốc lộ 45 xã Đông Vinh dài khoảng 4,6 km.
• Đường từ thành phố Thanh Hóa đi các xã Định Công, Định Thành (huyện Yên Định) dài khoảng 13,3 km.
• Đường vành đai 3 nhánh Đông (đoạn từ huyện Hoằng Hóa đến huyện Quảng Xương) dài khoảng 17 km.
• Đại lộ Nam Sông Mã giai đoạn 2 dài khoảng 15,5 km.
• Đại lộ Bắc Sông Mã từ QL1A đến đường bộ ven biển dài 14 km.
• Xây dựng mới khoảng 105,67 km đường chính trên địa bàn toàn đô thị theo Quy hoạch chung, bảo đảm tổng khối lượng xây dựng đạt khoảng 207,97 km đường có bề rộng từ 14m trở lên.

Hoàn thiện tiêu chuẩn đất cây xanh toàn đô thị:

• Xây dựng Công viên văn hóa Xứ Thanh với diện tích 31,5 ha.
• Xây dựng Công viên phía Đông Nam thành phố với diện tích 70 ha.

Tuyến phố văn minh và công trình xanh:

• Ban hành bộ tiêu chí về tuyến phố văn minh đô thị (kiến trúc, hạ tầng, vệ sinh, trật tự an toàn giao thông) và tiến hành cải tạo để đạt tối thiểu 50% số tuyến phố đạt chuẩn.
• Định hướng quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết các khu đô thị mới theo mô hình đô thị xanh, thông minh, ứng dụng công nghệ cao và áp dụng cơ chế ưu đãi cho các nhà đầu tư thực hiện các dự án này.

5. Danh mục 12 khu vực phát triển đô thị theo quy hoạch

• Khu vực 1 (1.035 ha): Gồm các phường Đông Thọ, Điện Biên, Trường Thi, Lam Sơn, Ba Đình, Ngọc Trạo, Tân Sơn, một phần Đông Vệ. Chức năng là lõi trung tâm hành chính, chính trị, kinh tế, văn hóa hiện hữu của tỉnh.
• Khu vực 2 (1.275 ha): Gồm các phường Nam Ngạn, Đông Hương, Đông Hải. Chức năng là khu đô thị mới phía Đông, trung tâm hành chính, văn hóa, thể thao, dịch vụ thương mại và vui chơi giải trí chất lượng cao dọc các đại lộ lớn và ven sông Mã.
• Khu vực 3 (1.427 ha): Gồm các phường Đông Sơn, Quảng Thịnh, một phần Đông Vệ và Quảng Thành. Chức năng là khu vực phát triển phía Đông Nam gắn với trung tâm y tế, giáo dục của tỉnh, kết hợp cải tạo chỉnh trang dân cư.
• Khu vực 4 (1.633 ha): Gồm các phường An Hưng, Quảng Thắng, Đông Tân, Phú Sơn. Chức năng là khu dân cư và cảnh quan sinh thái phía Tây Nam, hoàn nguyên môi trường mỏ đá cũ thành khu cây xanh, dịch vụ du lịch gắn với di tích Núi Nhồi.
• Khu vực 5 (1.959 ha): Gồm các phường Hàm Rồng, Đông Cương, Đông Lĩnh. Chức năng là khu bảo tồn di tích lịch sử, thắng cảnh thiên nhiên, phát triển đô thị mật độ thấp gắn với du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng.
• Khu vực 6 (1.473 ha): Gồm các phường Thiệu Dương, Thiệu Khánh và xã Thiệu Vân. Chức năng là khu đô thị sinh thái ven sông Mã, bảo tồn di chỉ khảo cổ núi Đọ và các công trình văn hóa tâm linh.
• Khu vực 7 (2.237 ha): Gồm các phường Tào Xuyên, Long Anh và các xã Hoằng Quang, Hoằng Đại. Chức năng là khu đô thị mới xanh, thông minh, hiện đại tại cửa ngõ phía Đông Bắc, tạo lập trục cảnh quan Bắc sông Mã.
• Khu vực 8 (3.338 ha): Gồm các phường Quảng Hưng, Quảng Phú, Quảng Tâm, Quảng Đông, Quảng Cát và một phần Quảng Thành. Chức năng là khu đô thị mới Đông Nam kết nối với Sầm Sơn, phát triển dịch vụ cảng biển, giáo dục quốc tế, thể thao cấp tỉnh và dịch vụ thương mại dọc các đại lộ.
• Khu vực 9 (1.693 ha): Gồm thị trấn Rừng Thông và các xã Đông Tiến, Đông Thanh. Chức năng là khu đô thị mở rộng phía Tây, cải tạo chỉnh trang dân cư và bảo tồn thắng cảnh Rừng Thông.
• Khu vực 10 (2.419 ha): Gồm các xã Đông Khê, Đông Minh, Đông Ninh, Đông Hoàng, Đông Hòa. Chức năng là đô thị sinh thái gắn với dịch vụ vận tải đầu mối, kho tàng quanh nút giao Đông Xuân và du lịch trải nghiệm nông nghiệp.
• Khu vực 11 (2.214 ha): Gồm các xã Đông Thịnh, Đông Yên, Đông Văn, Đông Phú. Chức năng là khu vực phát triển đô thị, công nghiệp, dịch vụ phía Tây gắn với trục phát triển đi Cảng hàng không Thọ Xuân.
• Khu vực 12 (2.118 ha): Gồm các xã Đông Nam, Đông Quang, Đông Vinh. Chức năng là đô thị sinh thái, du lịch nghỉ dưỡng gắn với di tích Hoàng Nghiêu, sản xuất nông nghiệp công nghệ cao và dự trữ quỹ đất cho dịch vụ y tế chất lượng cao.

6. Lộ trình triển khai thực hiện

Giai đoạn 1 (đến năm 2025):

• Hoàn thành lập, thẩm định, phê duyệt quy hoạch phân khu và quy chế quản lý kiến trúc đô thị.
• Tập trung thực hiện Đề án sáp nhập huyện Đông Sơn vào thành phố Thanh Hóa và thành lập 07 phường mới.
• Xây dựng hệ thống hạ tầng khung, đề án đô thị thông minh và hệ thống cơ sở dữ liệu phát triển đô thị.
• Ưu tiên phát triển các khu chức năng trung tâm, khu đô thị mới, hạ tầng dịch vụ và hình thành khu công nghiệp mới phía Tây dọc cao tốc Bắc - Nam.

Giai đoạn 2 (từ năm 2026 - 2030):

• Hoàn thành xây dựng các khu vực sản xuất công nghiệp, nông nghiệp đô thị, thương mại dịch vụ, khoa học công nghệ và nâng cao chất lượng hạ tầng xã hội.
• Cải tạo, chỉnh trang các khu dân cư hiện hữu, hoàn thiện mạng lưới đường giao thông, bổ sung tiện ích công cộng, bãi đỗ xe.
• Cải tạo cảnh quan, lòng sông và mở rộng không gian xanh hai bên sông Hạc, sông Nhà Lê, kênh Vinh, Bến Ngự; khôi phục mặt nước Hồ Thành và xây dựng các công trình cao tầng tạo điểm nhấn.

Giai đoạn 3 (từ năm 2031 - 2035):

• Triển khai các khu đô thị lớn dọc hai bên bờ sông Mã, khu đô thị Đông Nam, khu đô thị Hàm Rồng - Núi Đọ; đẩy nhanh tiến độ phát triển khu du lịch Hàm Rồng.
• Lấp đầy các khu, cụm công nghiệp và từng bước chuyển đổi sang công nghiệp công nghệ cao, thân thiện với môi trường.
• Phát triển mô hình đô thị sinh thái cao tầng ven sông Mã, sông Tào; tổ chức trục cảnh quan Bắc sông Mã kết nối với huyện Hoằng Hóa.

Giai đoạn 4 (từ năm 2036 - 2040):

• Phát triển bền vững, hoàn thiện hệ thống cơ sở hạ tầng kết nối vùng, quốc gia và quốc tế.
• Chuyển dịch mạnh mẽ cơ cấu kinh tế sang công nghiệp và dịch vụ hiện đại, giá trị gia tăng cao; hoàn thiện khu Trung tâm logistics, kho bãi và nhà ở xã hội cho công nhân.
• Tiếp tục củng cố khu vực trung tâm và đầu tư phát triển khu vực công nghiệp - đô thị - dịch vụ tại các vùng nội thành mở rộng.

7. Các chương trình, đề án trọng tâm phát triển bền vững

• Đề án xây dựng đô thị thông minh: Thực hiện trên phạm vi toàn đô thị Thanh Hóa, thời gian hoàn thành đến năm 2030.
• Đề án tăng cường hiệu quả sử dụng điện và khuyến khích năng lượng tái tạo: Thực hiện đến năm 2030.
• Đề án phát triển cây xanh đô thị Thanh Hóa: Thực hiện đến năm 2040.
• Đề án phát triển giao thông công cộng: Thực hiện đến năm 2030.
• Đề án nâng cao năng lực thu gom, xử lý và phân loại chất thải rắn tại nguồn: Thực hiện đến năm 2040.
• Đề án chống ngập úng đô thị Thanh Hóa: Thực hiện đến năm 2040.

8. Nguồn lực và cơ cấu vốn đầu tư

Tổng nhu cầu vốn đầu tư dự kiến: Khoảng 158.831,57 tỷ đồng, phân kỳ đầu tư như sau:

• Đến năm 2025: 40.892,57 tỷ đồng.
• Giai đoạn 2026 - 2030: 51.636,5 tỷ đồng.
• Giai đoạn 2031 - 2040: 66.302,5 tỷ đồng.

Cơ cấu nguồn vốn đầu tư dự kiến:

• Ngân sách trung ương: Khoảng 6.140,36 tỷ đồng.
• Ngân sách tỉnh: Khoảng 46.778,94 tỷ đồng.
• Ngân sách thành phố: Khoảng 21.182,26 tỷ đồng.
• Vốn vay ODA: Khoảng 4.500 tỷ đồng.
• Nguồn vốn xã hội hóa: Khoảng 80.230,01 tỷ đồng (chủ yếu huy động từ các dự án khu đô thị và khu công nghiệp trên địa bàn).

Nguyên tắc sử dụng vốn: Ưu tiên nguồn vốn đầu tư công cho các công trình hạ tầng kỹ thuật khung và hạ tầng đầu mối; huy động nguồn vốn ngoài ngân sách để hoàn thiện và nâng cao các tiêu chuẩn phân loại đô thị.

9. Tổ chức thực hiện và hiệu lực thi hành

Trách nhiệm của UBND thành phố Thanh Hóa và UBND huyện Đông Sơn:

• Tổ chức triển khai thực hiện các nội dung chương trình; chủ động phối hợp với các sở, ban, ngành để kịp thời giải quyết hoặc báo cáo cấp có thẩm quyền xử lý các vướng mắc phát sinh.
• Xây dựng kế hoạch chỉnh trang đô thị, lập hồ sơ trình duyệt và vận động nhân dân cùng tham gia thực hiện.
• Tăng cường công tác quản lý đất đai, quản lý trật tự xây dựng, hướng dẫn người dân xây dựng công trình bảo đảm mỹ quan đô thị.

Trách nhiệm của các Sở, ban, ngành cấp tỉnh: Các Sở: Kế hoạch và Đầu tư, Xây dựng, Tài nguyên và Môi trường, Nội vụ, Giao thông vận tải, Tài chính, Công Thương, Văn hóa Thể thao và Du lịch, Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Thông tin và Truyền thông, Giáo dục và Đào tạo, Y tế và các đơn vị liên quan có trách nhiệm hướng dẫn, phối hợp, kiểm tra và giám sát quá trình thực hiện chương trình theo đúng chức năng, nhiệm vụ được giao.

Hiệu lực thi hành: Quyết định này có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký.