Quyết định 336/2003/QĐ-BTP do Bộ trưởng Bộ Tư pháp ban hành là văn bản pháp lý quan trọng đặt nền móng cho sự ra đời của Cục Kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật. Đây là cơ quan chuyên trách giúp Bộ trưởng thực hiện chức năng quản lý nhà nước và tổ chức thực hiện hoạt động kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật trên phạm vi cả nước, góp phần bảo đảm tính thống nhất, hợp hiến và hợp pháp của hệ thống văn bản pháp luật Việt Nam.

Theo quy định tại Điều 1, Cục Kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật được thành lập với các đặc điểm pháp lý và chức năng cốt lõi sau:

• Chức năng: Giúp Bộ trưởng Bộ Tư pháp thực hiện thống nhất quản lý nhà nước về công tác kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật; đồng thời trực tiếp tổ chức thực hiện việc kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật thuộc thẩm quyền kiểm tra của Bộ Tư pháp.
• Địa vị pháp lý: Cục có tư cách pháp nhân độc lập, có con dấu riêng để thực hiện nhiệm vụ chuyên môn, được cấp kinh phí hoạt động từ ngân sách nhà nước và được mở tài khoản giao dịch tại Kho bạc Nhà nước.
• Trụ sở làm việc: Đặt tại số 56-58-60 đường Trần Phú, quận Ba Đình, thành phố Hà Nội.

Điều 2 của Quyết định quy định cụ thể 13 nhóm nhiệm vụ, quyền hạn của Cục, thể hiện vai trò toàn diện trong công tác kiểm soát chất lượng văn bản pháp luật:

• Xây dựng thể chế và kế hoạch: Chủ trì hoặc tham gia soạn thảo các dự án, dự thảo văn bản quy phạm pháp luật về công tác kiểm tra văn bản để trình cấp có thẩm quyền ban hành hoặc ban hành theo thẩm quyền; xây dựng kế hoạch kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật trình Bộ trưởng phê duyệt và tổ chức thực hiện kế hoạch đó.
• Trực tiếp thực hiện kiểm tra, rà soát văn bản: Tiến hành kiểm tra các văn bản quy phạm pháp luật do các Bộ, cơ quan ngang Bộ, Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ban hành thuộc thẩm quyền kiểm tra của Bộ Tư pháp; tự kiểm tra các văn bản quy phạm pháp luật do chính Bộ Tư pháp ban hành; thực hiện rà soát, hệ thống hóa văn bản quy phạm pháp luật thuộc các lĩnh vực quản lý của Bộ theo sự phân công của Bộ trưởng.
• Xử lý văn bản trái pháp luật: Đề xuất, kiến nghị các biện pháp xử lý đối với các văn bản có nội dung trái pháp luật và theo dõi sát sao quá trình thực hiện các biện pháp xử lý đó sau khi được quyết định.
• Hướng dẫn nghiệp vụ và đôn đốc thực hiện: Tổ chức tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật cho đội ngũ cán bộ, công chức chuyên trách; đôn đốc, kiểm tra các tổ chức pháp chế Bộ, ngành và cơ quan tư pháp địa phương thực hiện nhiệm vụ kiểm tra văn bản theo thẩm quyền; giải quyết các khiếu nại về kiểm tra văn bản theo thẩm quyền.
• Quản lý dữ liệu và thông tin: Xây dựng, vận hành và quản lý hệ cơ sở dữ liệu chuyên ngành về kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật; thực hiện chế độ thống kê, báo cáo định kỳ về công tác kiểm tra văn bản theo quy định.
• Hợp tác quốc tế và quản lý nội bộ: Triển khai các hoạt động hợp tác quốc tế về kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật theo phân cấp của Bộ; quản lý đội ngũ công chức, tài sản, kinh phí của Cục theo quy định của pháp luật; tổ chức và quản lý mạng lưới cộng tác viên kiểm tra văn bản của Cục.
• Nhiệm vụ khác: Thực hiện các nhiệm vụ khác do Bộ trưởng Bộ Tư pháp giao.

Điều 3 quy định về mô hình tổ chức, nhân sự và cơ chế phối hợp để vận hành Cục một cách hiệu quả:

• Cơ cấu tổ chức: Cục gồm có Cục trưởng, các Phó Cục trưởng và các Phòng chuyên môn nghiệp vụ.
• Biên chế hành chính: Biên chế của Cục thuộc biên chế hành chính của Bộ Tư pháp, do Bộ trưởng quyết định phân bổ trên cơ sở đề nghị phối hợp của Vụ trưởng Vụ Tổ chức cán bộ và Cục trưởng Cục Kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật.
• Xây dựng quy chế hoạt động: Cục trưởng có trách nhiệm phối hợp với Vụ trưởng Vụ Tổ chức cán bộ để xây dựng Quy chế Tổ chức và hoạt động của Cục Kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật trình Bộ trưởng ban hành.

Điều 4 quy định rõ về thời gian phát sinh hiệu lực và các đối tượng chịu trách nhiệm thi hành quyết định:

• Hiệu lực: Quyết định có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký.
• Trách nhiệm thi hành: Chánh Văn phòng Bộ, Vụ trưởng Vụ Tổ chức cán bộ, Cục trưởng Cục Kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật, Thủ trưởng các đơn vị trực thuộc Bộ Tư pháp và Giám đốc Sở Tư pháp các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chịu trách nhiệm thi hành Quyết định này.