Quyết định 34-VH/QĐ được ban hành năm 1990 bởi Bộ trưởng Bộ Văn hoá (do Thứ trưởng Nông Quốc Chấn ký) về việc chính thức công nhận 58 di tích lịch sử văn hoá và danh lam thắng cảnh trên phạm vi cả nước. Quyết định này là cơ sở pháp lý quan trọng nhằm thiết lập cơ chế bảo vệ, quản lý và tôn tạo các giá trị di sản văn hóa, lịch sử, kiến trúc nghệ thuật và khảo cổ học tiêu biểu của dân tộc.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Quyết định này áp dụng đối với các cơ quan quản lý nhà nước về văn hóa, Ủy ban nhân dân các cấp, các tổ chức và cá nhân có liên quan tại các tỉnh, thành phố sở hữu di tích được công nhận bao gồm: Hà Nam Ninh, Hải Phòng, Hải Hưng, Nghệ Tĩnh, Quảng Ninh, Hà Bắc, Hà Nội, Bình Định, Đồng Nai, An Giang, và Cửu Long.

- Danh sách 58 di tích lịch sử văn hoá và danh lam thắng cảnh được công nhận

Dưới đây là danh sách chi tiết các di tích được công nhận và phân loại theo từng địa phương:

Tỉnh Hà Nam Ninh:

• Cụm di tích kiến trúc - nghệ thuật: Chùa Cự Trữ (xã Phương Định, huyện Nam Ninh).
• Di tích Lịch sử: Đền Giáp Nhất (xã Quang Trung, huyện Vụ Bản).
• Di tích lịch sử: Đền Xuân Hy (xã Xuân Thuỷ, huyện Xuân Thuỷ).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Chùa Xuân Trung (xã Xuân Trung, huyện Xuân Thuỷ).

Thành phố Hải Phòng:

• Di tích lịch sử và nghệ thuật: Miếu Nam (xã Bắc Sơn, huyện An Hải).

Tỉnh Hải Hưng:

• Di tích lịch sử: Chùa Minh Khánh / chùa Hương (xã Thanh Bình, huyện Nam Thanh).

Tỉnh Nghệ Tĩnh:

• Địa điểm lịch sử: Nơi xử bắn 72 chiến sĩ Xô Viết Nghệ Tĩnh (xã Mỹ Thành, huyện Yên Thành).
• Di tích lịch sử: Mộ các liệt sĩ Xô Viết Nghệ Tĩnh hy sinh ngày 7-11-1930 (xã Phú Diễn, huyện Diễn Châu).
• Di tích lịch sử: Đình Lương Sơn - nơi thành lập chính quyền Xô Viết Nghệ Tĩnh 1930-1931 (xã Bắc Sơn, huyện Đô Lương).
• Di tích lịch sử: Đình Tứ Mỹ - nơi tổ chức cuộc đấu tranh trong phong trào Xô Viết Nghệ Tĩnh 1930-1931 (xã Sơn Châu, huyện Hương Sơn).
• Di tích lịch sử - kiến trúc nghệ thuật: Đền thờ Nguyễn Xí (xã Nghi Hợp, huyện Nghi Lộc).
• Di tích lịch sử: Mộ và khu lưu niệm Lê Hữu Trác (xã Tình Diệm, huyện Hương Sơn).

Tỉnh Quảng Ninh:

• Di tích lịch sử: Miếu Tiên Công - nơi thờ các vị có công khai hoang lấn biển (xã Cẩm La, huyện Yên Hưng).

Tỉnh Hà Bắc:

• Bổ sung các địa điểm thuộc phòng tuyến sông Như Nguyệt trong cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Tống năm 1077 bao gồm: Bến Can Vang - Trại Chùa - Trại Chính (địa điểm đền Can Vang, Chùa Tháp Linh, Đình Thọ Đức thuộc xã Tam Đa, huyện Yên Phong); Trại Kim Sơn - Trại Sáng (địa điểm chùa Kim Sơn, Đền Quả Cảm, đình Quả Cảm thuộc xã Hoà Long, huyện Yên Phong); Dinh Lai - Trại Chùa (địa điểm chùa Thiệu Khánh, Đền Choà, Đình Chân Lạc thuộc xã Dũng Liệt, huyện Yên Phong).
• Di tích lịch sử: Chùa Đại Bi (xã Thái Bảo, huyện Gia Lương).
• Di tích lịch sử: Đền Liễu Giáp (xã Vân Tương, huyện Hiệp Hoà).
• Di tích lịch sử: Đình Mẫn Xá (xã Long Châu, huyện Yên Phong).
• Di tích lịch sử và kiến trúc nghệ thuật: Đình Đông Mai (xã Trung Nghĩa, huyện Yên Phong).
• Di tích lịch sử: Mộ và nhà thờ Nguyễn Đương Hồ (xã Đại Đồng, huyện Tiên Sơn).
• Di tích lịch sử và kiến trúc nghệ thuật: Đình Tiểu Than và Mộ Cao Lỗ (xã Vạn Linh, huyện Gia Lương).
• Di tích kiến trúc nghệ thuật: Đình Thôn Lương (xã Tri Phương, huyện Tiên Sơn).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Đền, đình Trịnh Nguyễn (xã Châu Khê, huyện Tiên Sơn).
• Di tích lịch sử: Mộ và Đền thờ Phạm Văn Liêu (xã Xuân Hương, huyện Lạng Giang).
• Cụm di tích kiến trúc - nghệ thuật: Đền, Chùa Vân (xã Vân Hà, huyện Việt Yên).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Lăng Họ Trần (xã Lương Phong, huyện Hiệp Hoà).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Đình Tiến Bào (xã Phú Khê, huyện Tiên Sơn).

Thành phố Hà Nội:

• Di tích lịch sử: Mộ và nhà thờ Phùng Khắc Khoan (xã Phùng Xá, huyện Thạch Thất).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Đình Chùa Ích Vịnh (xã Vĩnh Quỳnh, huyện Thanh Trì).
• Di tích kiến trúc nghệ thuật: Chùa Xã Đàn / Chùa Kim Yên (phường Nam Đồng, quận Đống Đa).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Chùa Đào Xuyên / Thánh An Tư (xã Đa Tốn, huyện Gia Lâm).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Đền Dương Liễu (xã Dương Liễu, huyện Hoài Đức).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Đình, chùa Thôn Trung (xã Liên Trung, huyện Đan Phượng).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Đình, Chùa Lai Xá (xã Kim Chung, huyện Hoài Đức).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Đình Cao Xá (xã Đức Thượng, huyện Hoài Đức).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Quán Linh Tiên (xã Đức Thượng, huyện Hoài Đức).
• Di tích lịch sử và kiến trúc nghệ thuật: Đình Chèm (xã Thượng Phương, huyện Từ Liêm).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Chùa Mỹ Quang (phường Trung Phụng, quận Đống Đa).
• Di tích lịch sử và kiến trúc nghệ thuật: Đình Đông Phù (xã Đông Mỹ, huyện Thanh Trì).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Chùa Đông Phù (xã Đông Mỹ, huyện Thanh Trì).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Đình, Chùa Lạc Thị (xã Ngọc Hồi, huyện Thanh Trì).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Chùa Hộ Quốc (phường Thanh Lương, quận Hai Bà Trưng).
• Di tích lịch sử và kiến trúc nghệ thuật: Đình, Chùa Hoè Thị (xã Xuân Phương, huyện Từ Liêm).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Đình, Chùa Ngọc Tảo (xã Ngọc Tảo, huyện Phúc Thọ).
• Di tích lịch sử và kiến trúc nghệ thuật: Đình Ngọc Động (xã Đa Tốn, huyện Gia Lâm).
• Di tích lịch sử và nghệ thuật: Bia và Đình, Chùa Kim Liên (phường Phương Liên, quận Đống Đa).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Đình Thu Vi (xã Thượng Cốc, huyện Phúc Thọ).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Chùa Ngọc Hồi (xã Ngọc Hồi, huyện Thanh Trì).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Đình, Chùa Thôn Hạ (xã Liên Trung, huyện Đan Phượng).
• Di tích lịch sử: Đình, Chùa Thanh An (xã Thượng Thanh, huyện Gia Lâm).
• Cụm di tích kiến trúc - nghệ thuật: Chùa và Đình, Đền thôn Đông Thiên (xã Vĩnh Tuy, huyện Thanh Trì).
• Di tích lịch sử và nghệ thuật: Đình, Chùa Thái Cam (số 44 phố Hàng Vải, phường Hàng Bồ, quận Hoàn Kiếm).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Đình Thổ Khối (xã Cự Khối, huyện Gia Lâm).
• Di tích lịch sử: Nhà thờ Đỗ Túc Khang (xã Liên Hà, huyện Đông Anh).
• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Đình Tình Lam và Đại Tảo (xã Đại Thành, huyện Hoài Đức).
• Di tích lịch sử và nghệ thuật: Đình, Chùa La Dương (xã Dương Nội, huyện Hoài Đức).

Tỉnh Bình Định:

• Di tích kiến trúc - nghệ thuật: Chùa Thập Tháp (xã Nhơn Thành, huyện An Nhơn).

Tỉnh Đồng Nai:

• Di tích lịch sử: Địa đạo Long Phước (xã Long Phước, huyện Châu Thành).

Tỉnh An Giang:

• Di tích lịch sử: Cột Dây thép (xã Long Điền A, huyện Chợ Mới).

Tỉnh Cửu Long:

• Di tích khảo cổ học: Lưu Cừ II / phế tích kiến trúc (xã Lưu Nghiệp Anh, huyện Trà Cú).

- Chế độ bảo vệ nghiêm ngặt đối với các khu vực di tích đã khoanh vùng

• Nghiêm cấm triệt để mọi hoạt động xây dựng, khai thác hoặc các hành vi xâm hại khác trong phạm vi các khu vực bảo vệ của di tích đã được khoanh vùng xác định.
• Trong trường hợp đặc biệt cần sử dụng đất đai thuộc phạm vi di tích lịch sử, văn hoá và danh lam thắng cảnh, phải có sự đồng ý và cho phép bằng văn bản từ Bộ trưởng Bộ Văn hoá.

- Phân cấp quản lý nhà nước đối với di tích

• Ủy ban nhân dân các cấp có trách nhiệm thực hiện đầy đủ quyền quản lý Nhà nước đối với các di tích lịch sử, văn hoá và danh lam thắng cảnh thuộc địa bàn quản lý theo đúng các quy định của pháp luật hiện hành.

- Trách nhiệm thi hành quyết định

• Các chức danh chịu trách nhiệm thi hành Quyết định này bao gồm: Chánh Văn phòng Bộ Văn hoá, Vụ trưởng Vụ Bảo tồn bảo tàng, Chủ tịch Ủy ban nhân dân và Giám đốc Sở Văn hoá thông tin của các tỉnh, thành phố có di tích được nêu tên trong danh sách công nhận.