Sắc lệnh số 14 về việc mở cuộc tổng tuyển cử để bầu Quốc dân Đại hội do Chủ tịch Chính phủ lâm thời ban hành là văn bản pháp lý có ý nghĩa lịch sử trọng đại, đặt nền móng cho việc xây dựng chế độ dân chủ cộng hòa và thiết lập nhà nước pháp quyền của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân tại Việt Nam.
Phạm vi và đối tượng áp dụng
Sắc lệnh áp dụng trên phạm vi toàn quốc đối với toàn thể công dân Việt Nam từ đủ 18 tuổi trở lên, không phân biệt nam nữ, giai cấp, tôn giáo hay thành phần xã hội, nhằm thực hiện quyền dân chủ trực tiếp thông qua việc bầu ra cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất.
Nội dung cốt lõi của Sắc lệnh số 14
- Quyết định tổ chức cuộc Tổng tuyển cử trên phạm vi cả nước
- Ấn định thời hạn cụ thể để tiến hành cuộc Tổng tuyển cử trong cả nước nhằm bầu ra Quốc dân Đại hội (tức Quốc hội). Việc xác định thời hạn nhanh chóng nhằm khẩn trương củng cố tính hợp pháp và hợp hiến của chính quyền cách mạng non trẻ sau Cách mạng Tháng Tám.
- Khẳng định quyết tâm của Chính phủ lâm thời trong việc xây dựng một thể chế dân chủ, xóa bỏ hoàn toàn tàn dư của chế độ thực dân và phong kiến.
- Quy định về quyền bầu cử và ứng cử của công dân
- Xác lập nguyên tắc phổ thông đầu phiếu lần đầu tiên trong lịch sử nước nhà: Tất cả công dân Việt Nam, cả nam và nữ, từ 18 tuổi trở lên đều có quyền bầu cử và ứng cử để tham gia vào công việc kiến quốc.
- Quy định rõ các trường hợp ngoại lệ không được tham gia bầu cử hoặc ứng cử, bao gồm những người bị tước quyền công dân theo quy định hoặc những người mất năng lực hành vi dân sự (trí óc không bình thường).
- Thành lập Ủy ban dự thảo thể lệ Tổng tuyển cử
- Quy định việc thành lập một Ủy ban chuyên trách có nhiệm vụ soạn thảo thể lệ chi tiết cho cuộc Tổng tuyển cử.
- Ủy ban này có trách nhiệm nghiên cứu, xây dựng quy trình bỏ phiếu, kiểm phiếu và các quy định liên quan nhằm bảo đảm cuộc bầu cử diễn ra tự do, dân chủ, công bằng và đúng pháp luật.
- Phân công trách nhiệm thi hành
- Giao nhiệm vụ trực tiếp cho Bộ trưởng Bộ Nội vụ và Bộ trưởng Bộ Tuyên truyền chịu trách nhiệm phối hợp, tổ chức triển khai thực hiện các nội dung của Sắc lệnh.
- Yêu cầu các cơ quan chức năng đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giải thích cho quần chúng nhân dân hiểu rõ về quyền lợi, nghĩa vụ và tầm quan trọng của cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên trong lịch sử dân tộc.
Hiệu lực thi hành
Sắc lệnh có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký ban hành, tạo cơ sở pháp lý tối cao để chuẩn bị cho cuộc Tổng tuyển cử lịch sử diễn ra thành công tốt đẹp.
SẮC LỆNH
CỦA CHỦ TỊCH CHÍNH PHỦ LÂM THỜI SỐ 14 NGÀY 8 THÁNG 9 NĂM 1945
Xét rằng nhân dân Việt Nam do Quốc dân đại hội thay mặt, là quyền lực tối cao để ấn định cho nước Việt Nam một hiến pháp dân chủ cộng hoà;
Xét rằng trong tình thế hiện giờ sự triệu tập quốc dân đại hội không những có thể thực hiện được mà lại rất cần thiết để cho toàn dân tham gia vào công cuộc củng cố nền độc lập và chống nạn ngoại xâm.
Sau khi Hội đồng các Bộ trưởng đồng thanh tán thành;
2- Tất cả công dân Việt Nam, cả trai và gái, từ 18 tuổi trở lên, đều có quyền tuyển cử và ứng cử, trừ những người đã bị tước mất công quyền và những người trí óc không bình thường.
3- Số đại biểu của quốc dân đại hổi ấn định là 300 người.
4- Quốc dân đại hội sẽ có toàn quyền ấn định hiến pháp cho nước Việt Nam dân chủ cộng hoà.
5- Một Uỷ ban để dự thảo thể lệ cuộc tổng tuyển cử sẽ thành lập.
6- Để dự thảo một bản hiến pháp đệ trình Quốc hội, một Uỷ ban khởi thảo hiến pháp 7 người sẽ thành lập.
7- Bộ trưởng Bộ Nội vụ và Bộ trưởng Bộ Tuyên truyền phụ trách thi hành sắc lệnh này.
|
| Võ Nguyên Giáp (Đã ký)
|
Lược đồ văn bản đang được cập nhật.