Giới thiệu về Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8257-2:2009
Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8257-2:2009 là một phần quan trọng trong bộ tiêu chuẩn về tấm thạch cao, quy định phương pháp thử nghiệm cụ thể để xác định độ cứng của cạnh, gờ và lõi của tấm thạch cao. Việc xác định các chỉ số này giúp đánh giá chất lượng cơ lý của sản phẩm, đảm bảo khả năng chịu lực và độ bền trong quá trình vận chuyển, thi công và sử dụng thực tế.
Phạm vi áp dụng và Tài liệu viện dẫn
- Phạm vi áp dụng: Tiêu chuẩn này quy định phương pháp xác định độ cứng của cạnh, gờ và lõi của các loại tấm thạch cao được quy định trong TCVN 8256:2009.
- Tài liệu viện dẫn: Để áp dụng tiêu chuẩn này một cách chính xác, cần sử dụng kèm theo TCVN 8256:2009 (Tấm thạch cao - Yêu cầu kỹ thuật) và các phần liên quan khác của bộ tiêu chuẩn TCVN 8257.
Nguyên tắc của phương pháp thử
Phương pháp thử dựa trên việc đo lực tác dụng lớn nhất cần thiết để ấn một mũi đâm tiêu chuẩn (thường là đầu kim kim loại có kích thước và hình dạng quy định) vào các vị trí khác nhau trên tấm thạch cao bao gồm cạnh cắt, gờ dọc và phần lõi thạch cao bên trong dưới những điều kiện kiểm soát chặt chẽ về tốc độ và lực gia tải.
Thiết bị và dụng cụ thử nghiệm
- Thiết bị thử độ cứng: Máy thử có khả năng tác dụng lực chính xác, được trang bị đồng hồ đo lực hoặc cảm biến lực có độ chính xác cao để ghi lại lực tác dụng lớn nhất trong quá trình thử nghiệm.
- Mũi đâm (Kim thử): Đầu kim bằng thép cứng, có kích thước đường kính và góc vát đầu kim được quy định chuẩn xác để đảm bảo tính đồng nhất giữa các lần thử.
- Giá đỡ mẫu: Hệ thống gá kẹp chắc chắn để giữ mẫu thử không bị dịch chuyển hoặc biến dạng ngoài ý muốn trong suốt quá trình đâm kim.
Chuẩn bị mẫu thử và điều hòa mẫu
- Lấy mẫu: Mẫu thử được cắt từ các tấm thạch cao nguyên bản, đảm bảo không bị nứt nẻ, sứt mẻ hoặc có khuyết tật bề mặt tại vùng thử nghiệm.
- Kích thước mẫu: Mẫu thử được gia công theo kích thước tiêu chuẩn phù hợp với thiết bị gá kẹp của máy thử.
- Điều hòa mẫu: Trước khi tiến hành thử, các mẫu thử phải được sấy khô hoặc giữ trong buồng điều hòa nhiệt ẩm ở nhiệt độ và độ ẩm quy định cho đến khi khối lượng không đổi để loại bỏ ảnh hưởng của độ ẩm tự do đến độ cứng của thạch cao.
Quy trình tiến hành thử nghiệm
- Xác định độ cứng của lõi: Mẫu thử được đặt nằm ngang trên bàn máy. Mũi đâm được định vị vuông góc với bề mặt tấm thạch cao. Tiến hành gia tải với tốc độ quy định cho đến khi mũi đâm xuyên vào lõi thạch cao đến độ sâu xác định, sau đó ghi lại giá trị lực lớn nhất đạt được.
- Xác định độ cứng của cạnh và gờ: Mẫu thử được kẹp đứng hoặc nằm ngang tùy thuộc vào thiết kế của đồ gá sao cho mũi đâm tác dụng lực vuông góc với bề mặt cạnh cắt hoặc gờ dọc của tấm thạch cao. Tiến hành đâm kim tại các điểm cách đều nhau dọc theo chiều dài cạnh hoặc gờ và ghi lại trị số lực tương ứng.
Tính toán và biểu thị kết quả
Kết quả độ cứng của cạnh, gờ và lõi được tính bằng giá trị trung bình cộng của các lần đo trên cùng một mẫu thử hoặc trên các mẫu thử của cùng một lô sản phẩm. Đơn vị đo lực thường được biểu diễn bằng Newton (N). Báo cáo thử nghiệm phải thể hiện đầy đủ các thông tin về mẫu thử, điều kiện môi trường thử nghiệm, các giá trị đo đơn lẻ và giá trị trung bình cuối cùng.
TIÊU CHUẨN QUỐC GIA
TCVN 8257-2 : 2009
TẤM THẠCH CAO - PHƯƠNG PHÁP THỬ - PHẦN 2: XÁC ĐỊNH KÍCH THƯỚC, ĐỘ SÂU CỦA GỜ VUỐT THON, ĐỘ VUÔNG GÓC CỦA CẠNH
Gypsum boards - Test methods - Part 2: Determination of end, edge and core hardness
1. Phạm vi áp dụng
Tiêu chuẩn này quy định phương pháp xác định độ cứng của cạnh, gờ và lõi của tấm thạch cao.
2. Tài liệu viện dẫn
Các tài liệu viện dẫn sau là cần thiết cho việc áp dụng tiêu chuẩn này. Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm côn bố thì áp dụng bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất, bao gồm các bản sửa đổi, bổ sung (nếu có).
TCVN 8257-1 : 2009, Tấm thạch cao - Phương pháp thử: Phần 1: Xác định kích thước, độ sâu của gờ vuốt thon và độ vuông góc của cạnh.
3. Nguyên tắc
Độ cứng của cạnh, gờ và lõi của tấm thạch cao được đánh giá bằng cách xác định lực cần thiết để đẩy thanh thử đi qua vùng thử.
4. Lấy mẫu
Theo Điều 2 của TCVN 8257-1 : 2009.
5. Thiết bị và dụng cụ
5.1. Thiết bị thử
5.1.1. Thiết bị thử theo phương pháp A
Thiết bị thử có thể gia tải với tốc độ không đổi bằng (4,45 ± 0,45) N/s.
5.1.2. Thiết bị thử theo Phương pháp B
Thiết bị thử có thể điều khiển tốc độ gia tải ở tốc độ ứng suất 25 mm/(60 ± 5) s.
5.2. Thanh thử
Thanh thử hình trụ được làm bằng thép, có đường kính (2,515 ± 0,076) mm và dài hơn 13 mm, với bề mặt đầu thử được gia công phẳng và vuông góc với trục thanh thử. Cố định thanh thử ở đầu gia tải của thiết bị sao cho trục trung tâm của thanh song song với hướng di chuyển của đầu gia tải và sẽ xuyên vào mẫu thử ở khoảng giữa bề mặt cần thử.
5.3. Kẹp giữ mẫu
Sử dụng kẹp để giữ mẫu sao cho gắn được trên mặt để thiết bị và giữ sao cho bề mặt cần thử hướng lên trên và vuông góc với trục thanh thử.
5.4. Cưa: có thể sử dụng cưa máy hoặc cưa tay.
5.5. Thước: thước đo có độ chính xác 0,1 mm.
6. Chuẩn bị mẫu thử
6.1. Mẫu thử độ cứng của lõi
Sử dụng cưa cắt một mẫu ở giữa tấm mẫu thử có kích thước không nhỏ hơn (305 x 76) mm, với chiều 305 mm vuông góc với gờ tấm. Mặt cắt của mẫu dọc theo chiều dài phải nhẵn và vuông góc với chiều rộng.
6.2. Mẫu thử độ cứng của cạnh
Cắt mẫu thử tương tự như ở 6.1 có chứa cạnh của tấm thử với chiều dài 305 mm vuông góc với gờ và tiến hành thử chỉ trên cạnh tấm (kẹp mẫu thử sao cho cạnh hướng lên trên).
6.3. Mẫu thử độ cứng của gờ
Cắt mẫu có kích thước tương tự như ở 6.1 có chứa gờ, với chiều dài 305 mm song song với gờ. Đối với tấm có vật liệu phủ mặt, tách bỏ lớp phủ mặt có chiều rộng từ 6 đến 13 mm ra khỏi bề mặt gờ sao cho lõi lộ ra (khi tách có thể loại bỏ một ít lõi). Tiến hành thử chỉ trên gờ tấm (kẹp mẫu thử sao cho gờ hướng lên trên).
7. Điều kiện ổn định mẫu thử
- Các mẫu thử phải được ổn định đến khối lượng không đổi ở điều kiện nhiệt độ (27 ± 2) oC và độ ẩm tương đối (65 ± 5) %.
- Các mẫu phải được thử trong vòng 10 min sau khi ra khỏi điều kiện ổn định.
8. Cách tiến hành
8.1. Xác định độ cứng của cạnh, gờ và lõi theo phương pháp A
Sử dụng thiết bị thử ở 5.1.1.
Dùng kẹp giữ mẫu cố định ở vị trí thẳng đứng với độ dài 305 mm vuông góc với thanh thử. Đặt bề mặt thử nằm trên rãnh của bàn kẹp mẫu không nhỏ hơn 25 mm. Điều chỉnh khoảng cách ba lần thử trong khoảng 102 mm trên cùng mẫu thử với lần thử đầu tiên cách một rìa mẫu thử khoảng (51 ± 13) mm. Đặt đầu thanh thử trên vùng thử và gia tải. Ghi lại tải trọng khi thanh thử xuyên vào mẫu thử 13 mm, tải trọng này là độ cứng của mẫu thử.
Độ cứng của cạnh, gờ, lõi tính bằng N, lấy chính xác đến 1 N, là giá trị trung bình cộng của các lần đo trên mẫu thử tương ứng. Loại bỏ giá trị thử đơn lẻ khác với giá trị trung bình trên 15 % và lặp lại phép thử trên cùng mẫu thử để thu được giá trị mới.
8.2. Xác định độ cứng của cạnh, gờ và lõi theo phương pháp B
Sử dụng thiết bị thử ở 5.1.2.
Dùng kẹp giữ mẫu cố định mẫu thử ở vị trí thẳng đứng với độ dài 305 mm vuông góc với thanh thử. Đặt bề mặt thử nằm trên rãnh của bàn kẹp mẫu không nhỏ hơn 25 mm. Điều chỉnh khoảng cách ba lần thử trong khoảng 102 mm trên cùng mẫu thử với lần thử đầu tiên cách một rìa mẫu thử khoảng (51 ± 13) mm. Đặt đầu thanh thử trên vùng thử, điều chỉnh tải trọng về giá trị 0 và gia tải. Ghi lại tải trọng khi thanh thử xuyên vào mẫu thử 13 mm, tải trọng này là độ cứng của mẫu thử.
Độ cứng của cạnh, gờ, lõi tính bằng N, lấy chính xác đến 1 N, là giá trị trung bình cộng của các lần đo trên mẫu thử tương ứng. Loại bỏ giá trị thử đơn lẻ khác với giá trị trung bình trên 15 % và lặp lại phép thử trên cùng mẫu thử để thu được giá trị mới.
9. Báo cáo thử nghiệm
Theo Điều 6 của TCVN 8257-1:2009.
- 1 Tiêu chuẩn xây dựng TCXD 168:1989 về thạch cao dùng để sản xuất xi măng
- 2 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8654:2011 về thạch cao và sản phẩm thạch cao - Phương pháp xác định hàm lượng nước liên kết và hàm lượng sunfua trioxit tổng số
- 3 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13598-2:2022 về Chất kết dính và vữa thạch cao - Phần 2: Phương pháp thử
- 1 Quyết định 3099/QĐ-BKHCN năm 2009 công bố Tiêu chuẩn quốc gia do Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành
- 2 Tiêu chuẩn xây dựng TCXD 168:1989 về thạch cao dùng để sản xuất xi măng
- 3 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8654:2011 về thạch cao và sản phẩm thạch cao - Phương pháp xác định hàm lượng nước liên kết và hàm lượng sunfua trioxit tổng số
- 4 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8257-1:2009 về Tấm thạch cao - Phương pháp thử - Phần 1: Xác định kích thước, độ sâu của gờ vuốt thon và độ vuông góc của cạnh
- 5 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8257-2:2023 về Tấm thạch cao - Phương pháp thử cơ lý - Phần 2: Xác định độ cứng của lõi, cạnh và gờ
- 6 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13598-2:2022 về Chất kết dính và vữa thạch cao - Phần 2: Phương pháp thử