Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 1872:1986 về chuối tiêu tươi xuất khẩu do Ủy ban Khoa học và Kỹ thuật Nhà nước ban hành nhằm thiết lập các yêu cầu kỹ thuật, chỉ tiêu chất lượng và phương pháp đánh giá đối với sản phẩm chuối tiêu tươi phục vụ cho hoạt động xuất khẩu, góp phần nâng cao uy tín và giá trị của nông sản Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các loại chuối tiêu tươi (tên khoa học là Musa cavendishii) được thu hoạch, xử lý, đóng gói và vận chuyển với mục đích xuất khẩu. Đối tượng áp dụng bao gồm các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp tham gia vào quá trình sản xuất, thu mua, chế biến, đóng gói, kiểm nghiệm và xuất khẩu chuối tiêu tươi tại Việt Nam.

- Yêu cầu kỹ thuật và chất lượng quả chuối

• Độ chín thu hoạch: Chuối xuất khẩu phải được thu hoạch ở độ chín kỹ thuật phù hợp (thường là độ chín từ 7 đến 8 phần mười), đảm bảo quả chuối còn xanh, cứng, vỏ quả có màu xanh sáng đến xanh sẫm, thịt quả chắc và chưa có dấu hiệu chín mềm để có thể chịu được quá trình vận chuyển đường dài.
• Trạng thái bên ngoài: Quả chuối phải phát triển bình thường, nguyên vẹn, lành lặn, không bị dập nát, không bị trầy xước sâu ảnh hưởng đến phần thịt quả bên trong. Vỏ quả phải sạch sẽ, không bám đất cát, bụi bẩn hoặc các vết hóa chất bảo vệ thực vật.
• Sâu bệnh hại: Chuối tiêu xuất khẩu tuyệt đối không được có vết sâu bệnh, nấm mốc phá hoại bề mặt vỏ hoặc ăn sâu vào trong ruột quả. Lô hàng không được chứa các loại côn trùng gây hại còn sống hoặc trứng của chúng.
• Hình dáng và kích thước: Quả chuối phải có hình dáng đặc trưng của giống chuối tiêu, cong đều tự nhiên, không bị dị dạng. Chiều dài quả và đường kính quả phải đạt tiêu chuẩn kích thước tối thiểu quy định cho từng phân hạng xuất khẩu.

- Phân hạng chất lượng chuối tiêu xuất khẩu

• Hạng đặc biệt (Extra Class): Gồm những nải chuối hoặc buồng chuối có chất lượng cao nhất, quả đồng đều tuyệt đối về kích thước và màu sắc, hoàn toàn không có khuyết tật trên vỏ, đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe nhất của thị trường nhập khẩu.
• Hạng I (Class I): Cho phép có một số khuyết tật rất nhỏ trên bề mặt vỏ như vết xước nhẹ do cọ xát tự nhiên, nhưng không được ảnh hưởng đến chất lượng thịt quả, hình dáng chung và mỹ quan của nải chuối.
• Hạng II (Class II): Áp dụng cho các quả chuối đáp ứng các yêu cầu tối thiểu nhưng có thể có một số khuyết tật về hình dáng hoặc vết sẹo nhẹ trên vỏ do quá trình thu hoạch và vận chuyển, miễn là không ảnh hưởng đến khả năng bảo quản của quả.

- Quy định về bao gói và ghi nhãn sản phẩm

• Phương thức bao gói: Chuối phải được đóng gói trong các thùng carton hoặc hòm gỗ chuyên dụng có lỗ thông hơi để đảm bảo độ thoáng khí tối ưu. Giữa các lớp chuối hoặc nải chuối phải được lót bằng giấy mềm, màng nilon chuyên dụng hoặc xốp mỏng để tránh va đập gây bầm dập trong quá trình bốc xếp.
• Ghi nhãn bao bì: Trên mỗi bao bì xuất khẩu phải ghi rõ ràng, đầy đủ các thông tin bằng ngôn ngữ phù hợp bao gồm: Tên sản phẩm (Chuối tiêu tươi xuất khẩu), tên và địa chỉ của nhà đóng gói hoặc nhà xuất khẩu, nước xuất xứ (Việt Nam), phân hạng chất lượng, kích thước quả, khối lượng tịnh và ngày đóng gói.

- Điều kiện bảo quản và vận chuyển

• Nhiệt độ và độ ẩm: Chuối tiêu tươi xuất khẩu phải được bảo quản trong kho lạnh hoặc container lạnh chuyên dụng với nhiệt độ được kiểm soát nghiêm ngặt (thường duy trì từ 12°C đến 14°C) và độ ẩm tương đối từ 85% đến 90% để ngăn chặn quá trình chín sớm và giữ cho quả luôn tươi ngon.
• Phương tiện vận chuyển: Phương tiện vận chuyển phải sạch sẽ, khô ráo, không có mùi lạ và được khử trùng trước khi xếp hàng. Quá trình bốc xếp phải nhẹ nhàng, tránh làm dập nát hoặc hư hỏng cơ học đối với các thùng chuối.

Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 1872:1986 có hiệu lực thi hành kể từ ngày ban hành, là căn cứ pháp lý và kỹ thuật quan trọng để các cơ quan kiểm dịch, kiểm tra chất lượng tiến hành đánh giá và cấp phép cho các lô hàng chuối tiêu tươi xuất khẩu của Việt Nam.