Tổng quan về Công văn 1512/GSQL-GQ4 năm 2023

Công văn 1512/GSQL-GQ4 do Cục Giám sát quản lý về Hải quan ban hành nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình kiểm tra, áp dụng chứng từ chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O hoặc chứng từ tự chứng nhận xuất xứ) đối với hàng hóa nhập khẩu vào Việt Nam theo Hiệp định Thương mại tự do giữa Việt Nam và Liên minh Châu Âu (EVFTA). Văn bản này đóng vai trò quan trọng trong việc thống nhất quy trình nghiệp vụ hải quan, tạo thuận lợi thương mại đồng thời đảm bảo tính tuân thủ pháp luật.

Các nội dung hướng dẫn trọng tâm của Công văn 1512/GSQL-GQ4

- Quy định về thẩm quyền và hình thức tự chứng nhận xuất xứ của nhà xuất khẩu EU

• Đối với lô hàng có trị giá không vượt quá 6.000 EUR: Bất kỳ nhà xuất khẩu nào của EU cũng có quyền tự chứng nhận xuất xứ bằng cách phát hành khai báo xuất xứ trên hóa đơn, phiếu giao hàng hoặc chứng từ thương mại khác.
• Đối với lô hàng có trị giá trên 6.000 EUR: Chỉ những nhà xuất khẩu đã được đăng ký trong hệ thống cơ sở dữ liệu đăng ký nhà xuất khẩu (hệ thống REX) của EU mới có quyền tự chứng nhận xuất xứ. Mã số REX phải được thể hiện rõ ràng trên chứng từ tự chứng nhận xuất xứ.
• Hình thức khai báo xuất xứ phải tuân thủ đúng mẫu lời văn quy định tại Phụ lục VI của Nghị định thư 1 thuộc Hiệp định EVFTA.

- Hướng dẫn kiểm tra và đối chiếu mã số REX trên hệ thống thông tin

• Cơ quan Hải quan các cấp được hướng dẫn thực hiện tra cứu, đối chiếu thông tin về mã số REX của nhà xuất khẩu EU trên trang thông tin điện tử chính thức của Ủy ban Châu Âu (EC).
• Trường hợp thông tin tra cứu khớp đúng và hợp lệ, cơ quan Hải quan chấp nhận chứng từ tự chứng nhận xuất xứ để áp dụng thuế suất ưu đãi đặc biệt EVFTA theo quy định.
• Trường hợp có nghi ngờ về tính xác thực của mã số REX hoặc thông tin nhà xuất khẩu, cơ quan Hải quan sẽ tiến hành thủ tục xác minh theo quy trình nghiệp vụ hiện hành mà không từ chối ngay chứng từ của doanh nghiệp.

- Xử lý các khác biệt nhỏ và lỗi kỹ thuật trên chứng từ chứng nhận xuất xứ

• Công văn nhấn mạnh việc xử lý linh hoạt đối với các lỗi kỹ thuật nhỏ hoặc khác biệt không trọng yếu giữa chứng từ tự chứng nhận xuất xứ và các chứng từ thuộc hồ sơ hải quan (như hóa đơn thương mại, vận đơn, tờ khai hải quan).
• Nếu các khác biệt này không làm ảnh hưởng đến việc xác định xuất xứ thực tế của hàng hóa nhập khẩu, cơ quan Hải quan vẫn xem xét chấp nhận chứng từ xuất xứ đó.
• Các lỗi về đánh máy, lỗi chính tả hoặc định dạng trình bày không làm mất đi tính hiệu lực của chứng từ nếu thông tin cốt lõi về xuất xứ vẫn được đảm bảo rõ ràng và trung thực.

- Thời hạn nộp và nộp bổ sung chứng từ chứng nhận xuất xứ EVFTA

• Doanh nghiệp nhập khẩu phải nộp chứng từ chứng nhận xuất xứ tại thời điểm làm thủ tục hải quan.
• Trường hợp chưa có chứng từ xuất xứ tại thời điểm đăng ký tờ khai, người khai hải quan phải khai báo nợ chứng từ trên tờ khai hải quan và thực hiện nộp bổ sung trong thời hạn quy định (thông thường là trong vòng 2 năm kể từ ngày đăng ký tờ khai và có thể gia hạn theo quy định của Hiệp định).
• Việc áp dụng thuế suất ưu đãi đặc biệt EVFTA sẽ được thực hiện sau khi doanh nghiệp nộp bổ sung chứng từ hợp lệ và hoàn thành các thủ tục xử lý thuế theo quy định của pháp luật về quản lý thuế.

Ý nghĩa và tác động của văn bản đối với doanh nghiệp và cơ quan Hải quan

Công văn 1512/GSQL-GQ4 mang lại sự rõ ràng, minh bạch trong việc áp dụng các quy định ưu đãi thuế quan theo Hiệp định EVFTA. Đối với doanh nghiệp nhập khẩu, văn bản giúp tháo gỡ các rào cản thủ tục hành chính, giảm thiểu rủi ro bị bác bỏ chứng từ xuất xứ do các lỗi hình thức không đáng có. Đối với cơ quan Hải quan địa phương, hướng dẫn này tạo ra sự đồng bộ trong thực thi pháp luật, tránh tình trạng mỗi chi cục hải quan áp dụng một cách hiểu khác nhau gây khó khăn cho hoạt động xuất nhập khẩu của doanh nghiệp.