Tóm tắt Công văn 1747/BXD-KTXD năm 2023 về vướng mắc thanh toán, quyết toán hợp đồng dự án BT

Công văn 1747/BXD-KTXD do Bộ Xây dựng ban hành nhằm giải quyết và hướng dẫn các vướng mắc liên quan đến công tác thanh toán, quyết toán hợp đồng dự án đầu tư theo hình thức Xây dựng - Chuyển giao (BT). Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng giúp các địa phương và nhà đầu tư tháo gỡ khó khăn cho các dự án BT chuyển tiếp trong bối cảnh phương thức đầu tư này đã dừng triển khai mới theo Luật Đối tác công tư (PPP).

Nguyên tắc áp dụng pháp luật trong thanh toán, quyết toán hợp đồng BT

• Việc thanh toán, quyết toán hợp đồng dự án BT phải căn cứ vào các điều khoản thỏa thuận cụ thể trong hợp đồng dự án đã ký kết giữa các bên, phù hợp với hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu và các quy định pháp luật áp dụng cho hợp đồng tại thời điểm ký kết.
• Đối với các dự án thực hiện trong giai đoạn chuyển tiếp, việc xử lý các vướng mắc phát sinh phải tuân thủ quy định chuyển tiếp của Luật PPP năm 2020, Nghị định số 35/2021/NĐ-CP và các quy định pháp luật về quản lý chi phí đầu tư xây dựng tương ứng với từng thời kỳ.

Hướng dẫn về điều chỉnh giá trị hợp đồng và chi phí đầu tư xây dựng

• Điều chỉnh tổng mức đầu tư và dự toán: Việc điều chỉnh tổng mức đầu tư, dự toán xây dựng công trình của dự án BT phải thực hiện theo đúng thỏa thuận trong hợp đồng và quy định pháp luật về quản lý chi phí đầu tư xây dựng. Các bên phải xác định rõ nguyên nhân khách quan, chủ quan dẫn đến việc điều chỉnh để làm cơ sở thanh toán.
• Xác định chi phí phát sinh: Các chi phí phát sinh ngoài phạm vi hợp đồng đã ký hoặc do thay đổi chế độ, chính sách của nhà nước chỉ được quyết toán khi có sự đồng ý bằng văn bản của cơ quan nhà nước có thẩm quyền và được quy định rõ trong điều khoản điều chỉnh của hợp đồng BT.

Quy định về thanh toán bằng quỹ đất đối ứng cho dự án BT

• Việc sử dụng quỹ đất để thanh toán cho nhà đầu tư thực hiện dự án BT phải đảm bảo nguyên tắc ngang giá, bù trừ chênh lệch giữa giá trị dự án BT và giá trị quỹ đất thanh toán theo quy định của pháp luật về đất đai, ngân sách nhà nước tại thời điểm quyết định giao đất, cho thuê đất.
• Thời điểm xác định giá đất và thời điểm giao đất đối ứng phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định pháp luật đất đai hiện hành để tránh thất thoát ngân sách nhà nước và đảm bảo quyền lợi hợp pháp của nhà đầu tư.

Trách nhiệm của các bên trong công tác quyết toán dự án

• Cơ quan nhà nước có thẩm quyền: Có trách nhiệm chủ trì, phối hợp với nhà đầu tư thực hiện rà soát, kiểm toán, quyết toán vốn đầu tư dự án hoàn thành theo đúng quy định. Đồng thời, chịu trách nhiệm về tính chính xác của số liệu, hồ sơ pháp lý và việc tuân thủ quy trình quyết toán.
• Nhà đầu tư dự án BT: Có nghĩa vụ cung cấp đầy đủ hồ sơ, tài liệu liên quan đến quá trình thực hiện dự án, giải trình các nội dung theo yêu cầu của cơ quan thanh tra, kiểm toán và cơ quan nhà nước có thẩm quyền để hoàn tất thủ tục quyết toán hợp đồng.

Ý nghĩa thực tiễn của văn bản

Công văn 1747/BXD-KTXD là cơ sở pháp lý quan trọng giúp các cơ quan quản lý nhà nước tại địa phương và các nhà đầu tư có hướng đi rõ ràng trong việc giải quyết các tranh chấp, vướng mắc về tài chính của dự án BT. Việc thực hiện đúng hướng dẫn giúp đẩy nhanh tiến độ bàn giao công trình đưa vào sử dụng, đồng thời hoàn thành nghĩa vụ tài chính giữa nhà nước và doanh nghiệp một cách minh bạch, đúng pháp luật.