Tổng quan về Công văn 1926/TCHQ-TXNK

Công văn 1926/TCHQ-TXNK do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn chi tiết về chính sách thuế và thủ tục hải quan đối với doanh nghiệp chế xuất (DNCX). Văn bản này tập trung tháo gỡ các vướng mắc liên quan đến việc áp dụng ưu đãi thuế nhập khẩu, thuế giá trị gia tăng (GTGT) đối với hàng hóa của DNCX trong quá trình hoạt động đầu tư, sản xuất và thanh lý tài sản.

1. Điều kiện áp dụng chính sách thuế đối với khu phi thuế quan của DNCX

Để được hưởng các ưu đãi thuế như một khu phi thuế quan, DNCX phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện giám sát hải quan nghiêm ngặt theo quy định pháp luật:

• Phải có hàng rào cứng ngăn cách với khu vực bên ngoài để đảm bảo công tác kiểm tra, giám sát của cơ quan hải quan.
• Có cổng, cửa ra vào và hệ thống camera giám sát truyền dữ liệu trực tiếp về cơ quan hải quan quản lý.
• Phải thực hiện chế độ báo cáo quyết toán tình hình sử dụng nguyên liệu, vật tư nhập khẩu theo đúng quy định của pháp luật hải quan.
• Trường hợp DNCX không đáp ứng các điều kiện kiểm tra, giám sát hải quan thì không được áp dụng chính sách thuế đối với khu phi thuế quan kể từ thời điểm không đáp ứng điều kiện.

2. Chính sách thuế đối với hàng hóa nhập khẩu tạo tài sản cố định

Tổng cục Hải quan hướng dẫn cụ thể về việc miễn thuế nhập khẩu đối với hàng hóa tạo tài sản cố định của DNCX:

• Hàng hóa nhập khẩu để tạo tài sản cố định của DNCX được miễn thuế nhập khẩu theo quy định của Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu.
• Đối tượng miễn thuế bao gồm máy móc, thiết bị, phương tiện vận tải chuyên dùng trong dây chuyền công nghệ và vật tư xây dựng trong nước chưa sản xuất được.
• DNCX phải đăng ký Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu miễn thuế trước khi thực hiện nhập khẩu lô hàng đầu tiên đối với các trường hợp pháp luật yêu cầu.

3. Chính sách thuế đối với hàng hóa mua từ nội địa vào DNCX

Quan hệ mua bán giữa nội địa và DNCX được xác định là quan hệ xuất nhập khẩu, do đó chính sách thuế được áp dụng như sau:

• Hàng hóa từ nội địa bán vào DNCX thuộc đối tượng áp dụng thuế suất thuế GTGT 0% nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện về hợp đồng, chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt và tờ khai hải quan.
• Các trường hợp không phải làm thủ tục hải quan khi mua bán giữa nội địa và DNCX thực hiện theo quy định riêng của Bộ Tài chính, tuy nhiên phải đảm bảo tính minh bạch và đúng mục đích sử dụng.
• Đối với văn phòng phẩm, lương thực, thực phẩm mua từ nội địa để phục vụ sinh hoạt hàng ngày của cán bộ, nhân viên DNCX thì doanh nghiệp được lựa chọn thực hiện hoặc không thực hiện thủ tục hải quan.

4. Quy định về thanh lý tài sản cố định và tiêu hủy phế liệu, phế phẩm

Khi DNCX có nhu cầu thanh lý tài sản hoặc tiêu hủy phế liệu, phế phẩm phát sinh từ quá trình sản xuất, chính sách thuế được áp dụng cụ thể:

• Khi thanh lý tài sản cố định vào thị trường nội địa, DNCX phải làm thủ tục thay đổi mục đích sử dụng và kê khai, nộp đủ các loại thuế (thuế nhập khẩu, thuế GTGT) theo trị giá tính thuế và thuế suất tại thời điểm thay đổi mục đích sử dụng.
• Đối với phế liệu, phế phẩm được phép tiêu hủy, DNCX phải thực hiện giám sát tiêu hủy theo quy định của pháp luật môi trường và hải quan. Phế liệu thu hồi sau tiêu hủy nếu bán vào nội địa phải kê khai nộp thuế GTGT theo quy định.
• Trường hợp tiêu hủy máy móc, thiết bị, nguyên liệu nhập khẩu không đúng quy định hoặc tự ý tẩu tán ra thị trường nội địa sẽ bị xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật về thuế và quản lý hải quan.

5. Trách nhiệm của doanh nghiệp chế xuất và cơ quan hải quan

Văn bản nhấn mạnh vai trò phối hợp và tuân thủ pháp luật của các bên liên quan:

• Đối với DNCX: Có trách nhiệm tự kê khai, tự chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác của hồ sơ, chứng từ và mục đích sử dụng hàng hóa nhập khẩu.
• Đối với cơ quan hải quan: Tăng cường công tác hậu kiểm, kiểm tra sau thông quan để kịp thời phát hiện và xử lý các hành vi lợi dụng chính sách ưu đãi thuế của DNCX để gian lận thương mại.