Tóm tắt Công văn 2023/TCHQ-TXNK năm 2019 về thủ tục phá sản đối với doanh nghiệp nợ thuế

Công văn 2023/TCHQ-TXNK do Tổng cục Hải quan ban hành ngày 09/04/2019 hướng dẫn Cục Hải quan các tỉnh, thành phố về việc xử lý nợ thuế và thực hiện các thủ tục liên quan đến doanh nghiệp đang trong quá trình giải quyết phá sản. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng nhằm thống nhất quy trình quản lý thuế, phân loại nợ và phối hợp với các cơ quan liên quan trong việc thu hồi nợ thuế của doanh nghiệp bị tòa án mở thủ tục phá sản.

- Quy định về phân loại nợ thuế đối với doanh nghiệp bị mở thủ tục phá sản

• Tổng cục Hải quan hướng dẫn việc phân loại nợ đối với các doanh nghiệp đã có Quyết định mở thủ tục phá sản của Tòa án nhân dân có thẩm quyền.
• Các khoản nợ thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt phát sinh trước khi có quyết định mở thủ tục phá sản được xác định là khoản nợ không có bảo đảm và phải được xử lý theo trình tự phân chia tài sản quy định tại Luật Phá sản.
• Cơ quan Hải quan có trách nhiệm lập bảng kê chi tiết các khoản nợ thuế tính đến ngày Tòa án ra quyết định mở thủ tục phá sản để gửi cho Quản tài viên hoặc doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản để đối chiếu và tổng hợp vào danh sách chủ nợ.

- Xử lý các biện pháp cưỡng chế nợ thuế trong quá trình phá sản

• Kể từ ngày Tòa án nhân dân ra quyết định mở thủ tục phá sản, cơ quan Hải quan tạm đình chỉ việc áp dụng các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế đối với doanh nghiệp, trừ một số trường hợp đặc biệt theo quy định của pháp luật.
• Việc tạm dừng cưỡng chế nhằm tạo điều kiện cho việc kiểm kê, đánh giá tài sản và thực hiện phương án phục hồi hoạt động kinh doanh (nếu có) dưới sự giám sát của Tòa án và Quản tài viên.
• Tuy nhiên, cơ quan Hải quan vẫn phải theo dõi sát sao tình hình tài chính và tài sản của doanh nghiệp để đảm bảo quyền lợi thu hồi ngân sách nhà nước khi có quyết định tuyên bố phá sản và phân chia tài sản.

- Trách nhiệm phối hợp của cơ quan Hải quan với các bên liên quan

• Cục Hải quan các tỉnh, thành phố cần chủ động phối hợp chặt chẽ với Tòa án nhân dân đang thụ lý vụ án, Quản tài viên hoặc doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản để cập nhật kịp thời thông tin về tình hình tài sản của doanh nghiệp.
• Kịp thời gửi văn bản yêu cầu thanh toán nợ thuế đến Quản tài viên đúng thời hạn quy định để đảm bảo quyền lợi của cơ quan thuế trong danh sách phân chia tài sản phá sản.
• Trường hợp doanh nghiệp bị tuyên bố phá sản mà tài sản không đủ để thanh toán nợ thuế, cơ quan Hải quan thực hiện các thủ tục khoanh nợ, xóa nợ tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt theo đúng quy định của Luật Quản lý thuế và các văn bản hướng dẫn thi hành.

- Hướng dẫn nghiệp vụ đối với các trường hợp cụ thể

• Đối với các khoản nợ phát sinh sau khi có quyết định mở thủ tục phá sản nhằm phục vụ cho hoạt động quản lý, thanh lý tài sản hoặc duy trì hoạt động tối thiểu của doanh nghiệp, các khoản này được coi là chi phí phá sản và được ưu tiên thanh toán trước khi phân chia tài sản cho các chủ nợ khác.
• Cơ quan Hải quan phải phân định rõ ràng giữa nợ thuế trước và sau khi mở thủ tục phá sản để áp dụng cơ chế quản lý và thu hồi nợ phù hợp, tránh việc áp dụng sai quy trình gây ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của các bên liên quan.