Công văn 2228/BXD-KTXD năm 2024 do Bộ Xây dựng ban hành là văn bản hướng dẫn quan trọng giải quyết các vướng mắc liên quan đến việc nghiệm thu, thanh toán và quyết toán chi phí khi dừng thực hiện đầu tư xây dựng dự án. Dưới đây là tóm tắt chi tiết các nội dung cốt lõi của văn bản này:

- Nguyên tắc xử lý khi dừng thực hiện đầu tư xây dựng dự án

• Việc dừng thực hiện dự án đầu tư xây dựng phải được thực hiện trên cơ sở quyết định bằng văn bản của cấp có thẩm quyền quyết định đầu tư hoặc theo các thỏa thuận hợp pháp trong hợp đồng xây dựng giữa các bên.
• Khi có quyết định dừng thực hiện dự án, chủ đầu tư và các nhà thầu phải tiến hành xác định rõ điểm dừng kỹ thuật, khối lượng công việc đã thực hiện để làm cơ sở nghiệm thu, thanh toán và quyết toán.
• Các chi phí phát sinh do việc dừng thực hiện dự án (bao gồm chi phí bảo quản, bảo vệ công trình dở dang, chi phí dừng hợp đồng, chi phí tháo dỡ, di dời thiết bị) phải được xác định một cách hợp lý, minh bạch và tuân thủ đúng các thỏa thuận trong hợp đồng cũng như quy định pháp luật liên quan.

- Công tác nghiệm thu khối lượng công việc đã thực hiện

• Chủ đầu tư và nhà thầu có trách nhiệm phối hợp đo đạc, xác định và nghiệm thu toàn bộ khối lượng công việc xây dựng đã thực tế thực hiện tại hiện trường tính đến thời điểm dừng dự án.
• Đối với các hạng mục công trình đang thi công dở dang, các bên phải thực hiện nghiệm thu kỹ thuật, đánh giá hiện trạng chất lượng và lập biên bản xác nhận trạng thái dừng thi công để làm cơ sở bảo quản hoặc chuyển giao sau này.
• Hồ sơ nghiệm thu phải đảm bảo đầy đủ tính pháp lý, tuân thủ các quy định về quản lý chất lượng công trình xây dựng và là căn cứ không thể thiếu để thực hiện các bước thanh quyết toán tiếp theo.

- Xác định chi phí và thực hiện thanh toán

• Chi phí thanh toán cho nhà thầu bao gồm giá trị khối lượng công việc đã được nghiệm thu theo hợp đồng và các khoản chi phí phát sinh hợp pháp do việc dừng thực hiện hợp đồng xây dựng.
• Việc xác định chi phí phát sinh do dừng dự án phải căn cứ vào các điều khoản cụ thể của hợp đồng xây dựng đã ký, quy định của pháp luật về hợp đồng xây dựng và các hướng dẫn về quản lý chi phí đầu tư xây dựng hiện hành tại thời điểm thực hiện.
• Đối với các dự án sử dụng vốn đầu tư công, quy trình thanh toán phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về quản lý, thanh toán, quyết toán dự án sử dụng vốn đầu tư công theo Nghị định của Chính phủ.

- Công tác quyết toán chi phí khi dừng thực hiện dự án

• Chủ đầu tư có trách nhiệm lập báo cáo quyết toán toàn bộ chi phí đầu tư đã thực hiện của dự án tính đến thời điểm dừng hẳn thực hiện đầu tư.
• Hồ sơ quyết toán phải phân định rõ ràng các khoản chi phí bao gồm: chi phí xây dựng, chi phí thiết bị, chi phí quản lý dự án, chi phí tư vấn đầu tư xây dựng và các khoản chi phí khác đã thực tế phát sinh và được nghiệm thu hợp lệ.
• Cơ quan chủ quản hoặc cấp có thẩm quyền quyết định đầu tư sẽ tổ chức thẩm tra và phê duyệt quyết toán dự án dừng thực hiện để làm cơ sở tất toán tài khoản, thu hồi vốn tạm ứng và xử lý các nghĩa vụ tài chính còn lại.

- Trách nhiệm của các chủ thể tham gia dự án

• Chủ đầu tư: Chịu trách nhiệm toàn diện trong việc tổ chức nghiệm thu, lập hồ sơ thanh quyết toán, quản lý và bảo quản tài sản, công trình đã thực hiện tại hiện trường nhằm tránh thất thoát, lãng phí tài sản nhà nước và doanh nghiệp.
• Nhà thầu xây dựng: Có trách nhiệm phối hợp chặt chẽ với chủ đầu tư để hoàn thiện hồ sơ nghiệm thu, thanh toán; thực hiện các biện pháp an toàn, bảo vệ công trình dở dang trước khi bàn giao chính thức.
• Cơ quan quyết định đầu tư: Xem xét, giải quyết kịp thời các kiến nghị của chủ đầu tư về phương án xử lý tài chính, phê duyệt quyết toán dự án dừng thực hiện và bố trí nguồn vốn hợp pháp để thanh toán dứt điểm cho các nhà thầu theo quy định.