Tổng quan về Công văn 5142/TCT-CS

Công văn 5142/TCT-CS do Tổng cục Thuế ban hành nhằm hướng dẫn các Cục Thuế tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương và các doanh nghiệp thực hiện thống nhất quy định về việc lập hóa đơn giá trị gia tăng (GTGT) đối với hàng hóa, dịch vụ tiêu dùng nội bộ, khuyến mại, quảng cáo, hàng mẫu, hoặc cho, biếu, tặng. Đây là văn bản quan trọng giúp làm rõ các điểm mới được sửa đổi tại Thông tư 119/2014/TT-BTC liên quan đến nghĩa vụ thuế và thủ tục hóa đơn.

Quy định về lập hóa đơn đối với hàng hóa, dịch vụ tiêu dùng nội bộ

Theo hướng dẫn tại Công văn 5142/TCT-CS và các quy định pháp luật liên quan, việc lập hóa đơn đối với hàng hóa tiêu dùng nội bộ được phân biệt rõ ràng theo mục đích sử dụng:

• Trường hợp không phải lập hóa đơn: Hàng hóa, dịch vụ xuất dùng nội bộ để tiếp tục quá trình sản xuất, kinh doanh của cơ sở kinh doanh (như xuất vật tư, bán thành phẩm để tiếp tục chế biến, lắp ráp) thì không phải lập hóa đơn GTGT và không phải tính, nộp thuế GTGT.
• Trường hợp phải lập hóa đơn: Hàng hóa, dịch vụ xuất dùng nội bộ không phục vụ cho hoạt động sản xuất, kinh doanh (như xuất hàng hóa để tiêu dùng cá nhân của người lao động, phục vụ lợi ích cá nhân của thành viên doanh nghiệp) thì phải lập hóa đơn GTGT. Trên hóa đơn phải ghi đầy đủ các chỉ tiêu và tính thuế GTGT đầu ra theo quy định.

Quy định về lập hóa đơn đối với hàng khuyến mại, quảng cáo, hàng mẫu

Đối với các hoạt động xúc tiến thương mại, doanh nghiệp cần lưu ý các nguyên tắc lập hóa đơn sau:

• Hàng hóa dùng để khuyến mại, quảng cáo, hàng mẫu theo quy định của pháp luật về thương mại: Doanh nghiệp phải lập hóa đơn GTGT. Trên hóa đơn phải ghi rõ tên, số lượng hàng hóa, ghi rõ là hàng khuyến mại, quảng cáo, hàng mẫu không thu tiền.
• Xác định giá tính thuế GTGT: Giá tính thuế đối với hàng hóa, dịch vụ dùng để khuyến mại, quảng cáo, làm hàng mẫu được xác định bằng không (0). Do đó, dòng thuế suất và tiền thuế GTGT trên hóa đơn không ghi, gạch chéo.

Quy định về lập hóa đơn đối với hàng hóa cho, biếu, tặng, trao đổi

Khác với hàng khuyến mại hợp pháp, hàng hóa dùng để cho, biếu, tặng hoặc trao đổi có quy định khắt khe hơn về thuế:

• Nghĩa vụ lập hóa đơn: Doanh nghiệp bắt buộc phải lập hóa đơn GTGT khi xuất hàng hóa, dịch vụ để cho, biếu, tặng, trao đổi hoặc trả thay lương cho người lao động.
• Xác định giá tính thuế GTGT: Giá tính thuế GTGT đối với hàng hóa, dịch vụ cho, biếu, tặng, trao đổi được xác định theo giá tính thuế của hàng hóa, dịch vụ cùng loại hoặc tương đương tại thời điểm phát sinh các hoạt động này. Doanh nghiệp phải kê khai, tính nộp thuế GTGT đầu ra như hoạt động bán hàng thông thường.

Ý nghĩa thực tiễn và lưu ý cho doanh nghiệp

Công văn 5142/TCT-CS mang lại sự rõ ràng trong việc xử lý hóa đơn, tránh việc doanh nghiệp bị xử phạt vi phạm hành chính về hóa đơn và thuế. Doanh nghiệp cần lưu ý:

• Phân biệt rõ ràng giữa "tiêu dùng nội bộ phục vụ sản xuất kinh doanh" và "tiêu dùng nội bộ không phục vụ sản xuất kinh doanh" để áp dụng đúng quy định không xuất hóa đơn hoặc phải xuất hóa đơn.
• Các chương trình khuyến mại, quảng cáo phải được đăng ký hoặc thông báo với Sở Công thương theo quy định của pháp luật thương mại để được áp dụng mức giá tính thuế bằng không (0).
• Hóa đơn cho, biếu, tặng phải được kê khai thuế GTGT đầu ra đầy đủ, đồng thời thuế GTGT đầu vào của hàng hóa này vẫn được khấu trừ nếu đáp ứng đủ điều kiện khấu trừ theo quy định của pháp luật hiện hành.