Tóm tắt Công văn 5144/BXD-KTXD năm 2022 hướng dẫn điều chỉnh hợp đồng xây dựng

Công văn 5144/BXD-KTXD do Bộ Xây dựng ban hành năm 2022 là văn bản hướng dẫn quan trọng nhằm tháo gỡ các vướng mắc liên quan đến việc điều chỉnh hợp đồng xây dựng, đặc biệt là điều chỉnh giá hợp đồng do biến động giá nguyên liệu, nhiên liệu và vật liệu xây dựng. Dưới đây là tổng hợp và phân tích chi tiết các nội dung cốt lõi của văn bản này.

- Nguyên tắc chung về điều chỉnh hợp đồng xây dựng

• Việc điều chỉnh hợp đồng xây dựng phải tuân thủ nghiêm ngặt các nội dung thỏa thuận trong hợp đồng đã ký kết, phù hợp với hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu và các quy định pháp luật về hợp đồng xây dựng áp dụng cho hợp đồng đó.
• Các bên ký kết hợp đồng có trách nhiệm thực hiện đúng các thỏa thuận về trường hợp được điều chỉnh, trình tự, thủ tục, phạm vi và phương pháp điều chỉnh giá hợp đồng đã quy định trong điều khoản hợp đồng.
• Việc điều chỉnh giá hợp đồng không được làm vượt tổng mức đầu tư đã được phê duyệt, trừ trường hợp được người có thẩm quyền quyết định đầu tư cho phép theo quy định của pháp luật.

- Căn cứ và phương pháp điều chỉnh giá hợp đồng

• Sử dụng chỉ số giá xây dựng: Việc điều chỉnh giá hợp đồng phải căn cứ vào chỉ số giá xây dựng do Sở Xây dựng địa phương công bố hoặc chỉ số giá do Tổng cục Thống kê công bố, phù hợp với tính chất và đặc điểm của công việc trong hợp đồng.
• Xác định nguồn dữ liệu giá: Trường hợp chỉ số giá xây dựng do địa phương công bố không phản ánh sát biến động giá thực tế trên thị trường, chủ đầu tư và nhà thầu cần báo cáo người có thẩm quyền để xem xét, quyết định việc xây dựng chỉ số giá riêng cho công trình theo đúng quy định pháp luật.
• Áp dụng công thức điều chỉnh: Phương pháp điều chỉnh giá phải áp dụng đúng công thức toán học đã thỏa thuận trong hợp đồng. Các hệ số biến động và nguồn tài liệu tham khảo giá phải được xác định rõ ràng, minh bạch.

- Xử lý các trường hợp biến động giá vật liệu, nhiên liệu lớn

• Đối với các hợp đồng áp dụng đơn giá cố định hoặc trọn gói, việc điều chỉnh chỉ được thực hiện trong các trường hợp bất khả kháng hoặc khi có sự thay đổi cơ chế, chính sách của Nhà nước ảnh hưởng trực tiếp đến việc thực hiện hợp đồng (nếu có thỏa thuận trong hợp đồng).
• Đối với hợp đồng theo đơn giá điều chỉnh, việc điều chỉnh giá vật liệu, nhân công, máy thi công phải được thực hiện định kỳ hoặc theo từng giai đoạn nghiệm thu, dựa trên tiến độ thực tế được duyệt và không do lỗi của nhà thầu gây ra.
• Trường hợp chậm tiến độ do lỗi của nhà thầu, việc điều chỉnh giá sẽ áp dụng theo nguyên tắc có lợi cho chủ đầu tư (sử dụng chỉ số giá tại thời điểm thực hiện hoặc thời điểm theo kế hoạch, tùy thuộc vào thời điểm nào có giá thấp hơn).

- Trách nhiệm của các bên liên quan

• Chủ đầu tư: Có trách nhiệm rà soát, đánh giá tính pháp lý của việc điều chỉnh; chủ trì thương thảo, ký kết phụ lục hợp đồng điều chỉnh; chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác của việc tính toán giá trị điều chỉnh.
• Nhà thầu xây dựng: Có trách nhiệm lập hồ sơ đề xuất điều chỉnh giá hợp đồng đầy đủ, trung thực, cung cấp các hóa đơn, chứng từ hợp lệ chứng minh nguồn gốc và giá cả vật liệu đưa vào công trình.
• Cơ quan quản lý nhà nước tại địa phương: Cần kịp thời công bố chỉ số giá xây dựng, giá vật liệu xây dựng sát với thị trường để làm cơ sở cho các bên tham chiếu và thực hiện điều chỉnh hợp đồng một cách thuận lợi, tránh ách tắc dự án.

Lưu ý: Công văn 5144/BXD-KTXD mang tính chất hướng dẫn chuyên môn, các bên khi thực hiện cần đối chiếu cụ thể với các điều khoản chi tiết trong hợp đồng đã ký và các quy định tại Nghị định về quản lý hợp đồng xây dựng hiện hành để áp dụng chính xác.