Tổng quan về Công văn số 4122/TCHQ-GSQL

Công văn số 4122/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình làm thủ tục hải quan đối với mặt hàng máy kéo không gắn động cơ đã qua sử dụng. Văn bản này đóng vai trò quan trọng trong việc định hướng phân loại hàng hóa, xác định chính sách quản lý nhập khẩu và thống nhất quy trình thực hiện tại các cục hải quan địa phương, tránh tình trạng gian lận thương mại hoặc lợi dụng kẽ hở pháp luật để nhập khẩu hàng hóa thuộc danh mục cấm.

Phân loại hàng hóa và áp dụng chính sách quản lý nhập khẩu

Tổng cục Hải quan đưa ra hướng dẫn chi tiết về việc xác định bản chất hàng hóa để áp dụng đúng các quy định pháp luật hiện hành:

• Xác định mã HS và bản chất kỹ thuật: Đối với mặt hàng máy kéo không gắn động cơ (chỉ có khung gầm, hệ thống truyền động, cabin hoặc các bộ phận cơ khí cơ bản), cơ quan hải quan phải thực hiện kiểm tra thực tế để xác định chính xác mã HS. Việc thiếu hụt động cơ không làm thay đổi bản chất phân loại của phương tiện nếu các bộ phận còn lại đã định hình rõ ràng chức năng của một máy kéo.
• Áp dụng quy định về cấm nhập khẩu: Theo quy định tại Nghị định số 69/2018/NĐ-CP của Chính phủ, các loại phương tiện giao thông cơ giới đường bộ đã qua sử dụng, bao gồm cả linh kiện đã qua sử dụng bị tháo rời, thuộc danh mục cấm nhập khẩu. Do đó, nếu máy kéo không gắn động cơ đã qua sử dụng được xác định là phương tiện giao thông đường bộ hoặc linh kiện tháo rời nhằm mục đích lắp ráp lại, mặt hàng này sẽ bị nghiêm cấm nhập khẩu vào Việt Nam.
• Trường hợp là máy móc chuyên dùng nông nghiệp: Nếu mặt hàng được xác định là máy kéo chuyên dùng phục vụ sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp đã qua sử dụng (không thuộc nhóm phương tiện giao thông đường bộ), chính sách nhập khẩu sẽ được áp dụng theo quy định về máy móc, thiết bị đã qua sử dụng.

Điều kiện nhập khẩu theo Quyết định số 18/2019/QĐ-TTg

Trong trường hợp máy kéo không gắn động cơ đã qua sử dụng được xác định là máy móc chuyên dùng được phép nhập khẩu, doanh nghiệp phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chí nghiêm ngặt sau:

• Giới hạn về tuổi thiết bị: Tuổi của máy móc, thiết bị đã qua sử dụng không được vượt quá 10 năm tính từ năm sản xuất đến năm nhập khẩu. Doanh nghiệp phải cung cấp tài liệu kỹ thuật hoặc nhãn mác trên hàng hóa để chứng minh năm sản xuất.
• Tiêu chuẩn kỹ thuật và an toàn: Thiết bị nhập khẩu phải được sản xuất theo tiêu chuẩn phù hợp với quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) hoặc tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) của Việt Nam, hoặc tiêu chuẩn của các nước G7, Hàn Quốc về an toàn lao động, tiết kiệm năng lượng và bảo vệ môi trường.
• Yêu cầu về chứng thư giám định: Doanh nghiệp bắt buộc phải nộp chứng thư giám định được cấp bởi tổ chức giám định được Bộ Khoa học và Công nghệ chỉ định hoặc thừa nhận để chứng minh hàng hóa đáp ứng đủ các điều kiện về tuổi và tiêu chuẩn kỹ thuật tại thời điểm thông quan.

Hướng dẫn công tác kiểm tra, giám sát của cơ quan Hải quan

Để đảm bảo hiệu lực quản lý nhà nước, Tổng cục Hải quan yêu cầu các đơn vị hải quan địa phương thực hiện nghiêm túc các biện pháp nghiệp vụ:

• Tăng cường kiểm tra thực tế hàng hóa (kiểm hóa): Công chức hải quan phải đối chiếu kỹ lưỡng thực tế hàng hóa với khai báo của doanh nghiệp trên tờ khai hải quan. Đặc biệt lưu ý kiểm tra số khung, tình trạng rỉ sét, mức độ hao mòn và các dấu hiệu tháo dỡ động cơ nhằm trốn tránh nghĩa vụ thuế hoặc lách luật cấm.
• Phối hợp với các cơ quan chuyên ngành: Trong trường hợp gặp vướng mắc về việc xác định chủng loại, công năng hoặc tuổi thiết bị, cơ quan hải quan cần chủ động phối hợp với các cơ quan quản lý chuyên ngành như Bộ Giao thông vận tải, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn hoặc Bộ Khoa học và Công nghệ để có kết luận chính xác.
• Xử lý nghiêm các hành vi vi phạm: Mọi hành vi nhập khẩu hàng hóa không đúng khai báo, nhập khẩu hàng hóa thuộc danh mục cấm hoặc không có chứng thư giám định hợp lệ đều phải bị xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan, đồng thời buộc tái xuất hàng hóa vi phạm ra khỏi lãnh thổ Việt Nam.