Công văn số 5391/TCT-CS do Tổng cục Thuế ban hành hướng dẫn chi tiết về việc áp dụng thuế suất thuế giá trị gia tăng (GTGT) đối với mặt hàng than hoạt tính được làm từ gáo dừa. Đây là văn bản nghiệp vụ quan trọng nhằm thống nhất cách hiểu và áp dụng luật thuế đối với các sản phẩm có nguồn gốc từ phụ phẩm nông nghiệp nhưng đã trải qua quy trình chế biến sâu bằng công nghệ.

Phạm vi và đối tượng áp dụng của văn bản

Văn bản này áp dụng đối với các Cục Thuế tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, các doanh nghiệp, hợp tác xã, tổ chức và cá nhân có hoạt động sản xuất, gia công, kinh doanh thương mại hoặc nhập khẩu mặt hàng than hoạt tính được làm từ gáo dừa trên phạm vi toàn quốc.

Xác định bản chất hàng hóa để áp dụng thuế suất

Tổng cục Thuế làm rõ việc phân loại hàng hóa dựa trên quy trình sản xuất thực tế và các tiêu chuẩn kỹ thuật để xác định nghĩa vụ thuế GTGT:

• Sản phẩm gáo dừa thô hoặc than gáo dừa thông thường (chưa qua hoạt hóa) nếu chỉ trải qua các bước sơ chế đơn giản như cắt, đập, phơi khô hoặc đốt thủ công thì được xem là sản phẩm trồng trọt mới qua sơ chế thông thường.
• Ngược lại, than hoạt tính làm từ gáo dừa là sản phẩm đã trải qua quá trình chế biến công nghiệp hóa học hoặc nhiệt học phức tạp. Quy trình này đòi hỏi phải hoạt hóa than ở nhiệt độ cực cao (từ 800 đến 1000 độ C) trong môi trường kiểm soát để tạo ra cấu trúc xốp với diện tích bề mặt cực lớn. Do đó, đây được xác định là sản phẩm công nghiệp chế biến, không còn giữ bản chất của sản phẩm nông nghiệp thô hay sơ chế.

Quy định về thuế suất thuế giá trị gia tăng áp dụng

Căn cứ vào Luật Thuế giá trị gia tăng, Nghị định số 209/2013/NĐ-CP và Thông tư số 219/2013/TT-BTC của Bộ Tài chính, Tổng cục Thuế đưa ra nguyên tắc áp dụng thuế GTGT đối với mặt hàng này như sau:

• Mặt hàng than hoạt tính làm từ gáo dừa không thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT ở khâu tự sản xuất, đánh bắt bán ra hoặc ở khâu nhập khẩu.
• Sản phẩm này cũng không thuộc nhóm đối tượng được áp dụng mức thuế suất ưu đãi 5% dành cho các sản phẩm nông nghiệp chưa qua chế biến hoặc mới qua sơ chế ở khâu thương mại.
• Vì là sản phẩm công nghiệp đã qua chế biến, mặt hàng than hoạt tính được làm từ gáo dừa phải áp dụng mức thuế suất thuế GTGT thống nhất là 10% ở tất cả các khâu: nhập khẩu, sản xuất, gia công và kinh doanh thương mại.

Hướng dẫn tổ chức thực hiện cho cơ quan thuế và doanh nghiệp

Để đảm bảo tính nghiêm minh và thống nhất của pháp luật thuế, Tổng cục Thuế yêu cầu các đơn vị liên quan thực hiện các nội dung sau:

• Các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh mặt hàng than hoạt tính từ gáo dừa phải thực hiện lập hóa đơn GTGT với thuế suất 10%, kê khai và nộp thuế đầy đủ vào ngân sách nhà nước theo phương pháp khấu trừ hoặc tỷ lệ % trên doanh thu theo phương pháp trực tiếp.
• Trường hợp các đơn vị đã áp dụng sai mức thuế suất thuế GTGT đối với mặt hàng này trước thời điểm công văn hướng dẫn được ban hành thì phải thực hiện kê khai điều chỉnh, bổ sung và xử lý các nghĩa vụ thuế phát sinh theo đúng quy định của Luật Quản lý thuế.
• Các Cục Thuế địa phương có trách nhiệm tăng cường công tác tuyên truyền, hướng dẫn doanh nghiệp trên địa bàn thực hiện đúng quy định; đồng thời tiến hành thanh tra, kiểm tra để kịp thời phát hiện và xử lý các trường hợp áp dụng sai thuế suất nhằm trục lợi hoặc trốn thuế.

Hiệu lực thi hành

Công văn số 5391/TCT-CS có hiệu lực áp dụng theo các văn bản quy phạm pháp luật về thuế GTGT hiện hành tại thời điểm phát sinh giao dịch mua bán, nhập khẩu hàng hóa. Các văn bản hướng dẫn trước đây của các cơ quan thuế địa phương nếu có nội dung trái với hướng dẫn tại công văn này đều không còn giá trị thực hiện.