Nghị định số 56/2014/NĐ-CP được ban hành bởi Chính phủ nhằm sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 18/2012/NĐ-CP ngày 13 tháng 3 năm 2012 về Quỹ bảo trì đường bộ, tập trung vào việc điều chỉnh phương thức thu, quản lý và phân chia nguồn phí sử dụng đường bộ đối với các phương tiện giao thông cơ giới đường bộ.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Nghị định này áp dụng đối với các cơ quan quản lý nhà nước, tổ chức, cá nhân có liên quan đến việc quản lý, sử dụng Quỹ bảo trì đường bộ; các chủ phương tiện giao thông cơ giới đường bộ thuộc đối tượng chịu phí sử dụng đường bộ bao gồm xe ô tô, máy kéo, rơ moóc, sơ mi rơ moóc được kéo bởi ô tô, máy kéo, xe mô tô hai bánh, xe mô tô ba bánh, xe gắn máy và các loại xe tương tự.

Quy định về thu phí sử dụng đường bộ đối với các phương tiện

Nghị định thực hiện sửa đổi, bổ sung quy định về việc thu phí sử dụng đường bộ hàng năm trên đầu phương tiện giao thông cơ giới đường bộ cụ thể như sau:

• Đối với xe ô tô, máy kéo, rơ moóc, sơ mi rơ moóc được kéo bởi ô tô, máy kéo và các loại xe tương tự (gọi chung là ô tô): Thực hiện thu phí sử dụng đường bộ hàng năm trên đầu phương tiện.
• Đối với xe mô tô hai bánh, xe mô tô ba bánh, xe gắn máy và các loại xe tương tự (gọi chung là mô tô): Phí sử dụng đường bộ được thu hàng năm sau khi đã trừ đi phần nộp vào ngân sách địa phương để Ủy ban nhân dân cấp xã đầu tư đường giao thông nông thôn theo Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới.

Cơ chế phân chia và sử dụng nguồn phí thu được từ xe mô tô

Nguồn thu từ phí sử dụng đường bộ đối với xe mô tô được quản lý và phân bổ nhằm ưu tiên phát triển hạ tầng giao thông cấp cơ sở:

• Toàn bộ số phí thu được từ xe mô tô được nộp vào ngân sách địa phương để đầu tư đường giao thông nông thôn theo Chương trình xây dựng nông thôn mới và bổ sung vào Quỹ bảo trì đường bộ địa phương (Quỹ địa phương).
• Hội đồng nhân dân cấp tỉnh có thẩm quyền quyết định dành toàn bộ hoặc xác định tỷ lệ phân chia nguồn phí thu được từ xe mô tô giữa phần nộp vào ngân sách địa phương cấp chi cho Ủy ban nhân dân cấp xã để đầu tư đường giao thông nông thôn theo Chương trình xây dựng nông thôn mới và phần bổ sung cho Quỹ địa phương. Quyết định này được đưa ra trên cơ sở đề nghị của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh và căn cứ vào tình hình thực tế của từng địa phương trong từng thời kỳ.
• Việc xác định tỷ lệ phân chia phải đảm bảo nguyên tắc cân đối giữa nhu cầu đầu tư đường giao thông nông thôn theo Chương trình xây dựng nông thôn mới với yêu cầu quản lý, bảo trì hệ thống đường địa phương, đồng thời phù hợp với tình hình thu chi ngân sách địa phương và bảo đảm sử dụng nguồn kinh phí đúng quy định, hiệu quả.

Trách nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước trong việc tổ chức thu và quản lý phí

Nghị định phân định rõ trách nhiệm của các cơ quan trung ương và địa phương trong việc triển khai thực hiện:

• Bộ Tài chính có trách nhiệm hướng dẫn chế độ quản lý thu phí sử dụng đường bộ; quy định cụ thể kỳ kê khai, nộp phí sử dụng đường bộ đối với xe ô tô cho phù hợp với từng đối tượng nộp phí (theo tháng, quý, năm, hoặc theo kỳ đăng kiểm); ban hành mức thu phí sử dụng đường bộ hàng năm đối với xe ô tô và khung mức thu phí hàng năm đối với xe mô tô.
• Ủy ban nhân dân cấp tỉnh có trách nhiệm xây dựng, trình Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định việc dành toàn bộ hoặc tỷ lệ phân chia nguồn phí thu được từ xe mô tô giữa phần chi cho Ủy ban nhân dân cấp xã để đầu tư đường giao thông nông thôn theo Chương trình xây dựng nông thôn mới và phần bổ sung Quỹ địa phương; đồng thời quy định chi tiết việc quản lý, sử dụng phần phí để lại cho Ủy ban nhân dân cấp xã theo đúng quy định của pháp luật hiện hành.

Hiệu lực thi hành và trách nhiệm thực hiện

Nghị định 56/2014/NĐ-CP có hiệu lực thi hành kể từ ngày 20 tháng 8 năm 2014.

Các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, Thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chịu trách nhiệm thi hành Nghị định này.