Nghị quyết 19/2016/NQ-HĐND của Hội đồng nhân dân tỉnh Quảng Nam thông qua Quy hoạch phát triển ngành thủy sản tỉnh Quảng Nam đến năm 2020 và tầm nhìn đến năm 2030. Đây là văn bản pháp lý quan trọng định hướng chiến lược phát triển kinh tế thủy sản của tỉnh, kết hợp hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế, bảo vệ môi trường và bảo đảm an ninh quốc phòng vùng biển đảo.

Nghị quyết xác định mục tiêu từng bước hiện đại hóa toàn diện ngành thủy sản trên tất cả các lĩnh vực. Đưa thủy sản trở thành ngành kinh tế mạnh của tỉnh, có khả năng cạnh tranh cao trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng. Đồng thời, quá trình phát triển phải gắn kết chặt chẽ giữa khai thác, nuôi trồng với bảo vệ môi trường sinh thái, tái tạo nguồn lợi thủy sản và giữ vững chủ quyền, an ninh quốc phòng trên các vùng biển, đảo của Tổ quốc.

Hội đồng nhân dân tỉnh Quảng Nam đề ra hệ thống chỉ tiêu phát triển cụ thể theo hai giai đoạn chiến lược:

• Chỉ tiêu phát triển đến năm 2020:
  • Giá trị sản xuất ngành thủy sản (theo giá so sánh 2010) đạt 4.200 tỷ đồng, chiếm từ 29-30% trong cơ cấu nội bộ ngành nông nghiệp. Trong đó, khai thác thủy sản đạt 2.500 tỷ đồng và nuôi trồng thủy sản đạt 1.700 tỷ đồng.
  • Tổng sản lượng thủy sản đạt từ 110.000 đến 120.000 tấn (khai thác chiếm 77%, nuôi trồng chiếm 23%).
  • Kim ngạch xuất khẩu thủy sản đạt 46 triệu USD, tốc độ tăng trưởng bình quân đạt từ 15-17%/năm.
  • Giải quyết việc làm cho khoảng 41.000 lao động, với trên 60% lao động nghề cá được đào tạo, tập huấn kỹ thuật.
  • Giảm tổn thất sau thu hoạch trong khai thác hải sản xuống dưới mức 10% theo mục tiêu chung của Trung ương.
• Chỉ tiêu phát triển đến năm 2030:
  • Giá trị sản xuất đạt 5.700 tỷ đồng, chiếm 32-33% cơ cấu ngành nông nghiệp. Trong đó, khai thác đạt 3.500 tỷ đồng và nuôi trồng đạt 2.200 tỷ đồng.
  • Tổng sản lượng thủy sản đạt từ 125.000 đến 130.000 tấn (khai thác chiếm 73%, nuôi trồng chiếm 27%).
  • Kim ngạch xuất khẩu đạt 110 triệu USD, tăng trưởng bình quân từ 8-10%/năm.
  • Giải quyết việc làm cho khoảng 45.000 lao động, nâng tỷ lệ lao động nghề cá được đào tạo, tập huấn lên trên 70%.

Quy hoạch tập trung vào ba trụ cột chính bao gồm khai thác, nuôi trồng và chế biến thủy sản, đi kèm với hạ tầng dịch vụ hậu cần:

• Khai thác và bảo vệ nguồn lợi thủy sản:
  • Về sản lượng khai thác: Đến năm 2020 đạt tổng cộng 85.000 tấn (khai thác xa bờ chiếm 65% tương đương 55.250 tấn; khai thác nội địa và ven bờ chiếm 35% tương đương 29.750 tấn). Đến năm 2030 đạt tổng cộng 95.000 tấn (khai thác xa bờ tăng lên 70% tương đương 66.500 tấn; khai thác nội địa và ven bờ giảm còn 30% tương đương 28.500 tấn).
  • Về năng lực tàu thuyền: Thực hiện lộ trình giảm dần số lượng tàu thuyền nhỏ, nâng cao công suất tàu xa bờ. Giảm tổng số tàu từ 4.231 chiếc (năm 2015) xuống còn 3.700 chiếc vào năm 2020 (đội tàu xa bờ đạt 750 chiếc, tổng công suất 270.000 CV, công suất tàu xa bờ đạt 230.000 CV). Đến năm 2030, giảm tổng số tàu xuống còn 3.300 chiếc (đội tàu xa bờ đạt 900 chiếc, tổng công suất 325.000 CV, công suất tàu xa bờ đạt 290.000 CV). Phát triển đội tàu dịch vụ hậu cần xa bờ đạt 75 chiếc (năm 2020) và 90 chiếc (năm 2030).
  • Về bảo vệ nguồn lợi thủy sản: Quy hoạch và thành lập các khu bảo tồn trọng điểm bao gồm: Khu bảo tồn sinh vật thủy sinh hồ Phú Ninh; Khu bảo tồn biển Mũi An Hòa (xã Tam Hải, huyện Núi Thành) theo mô hình đồng quản lý; Khu bảo tồn vùng nước nội địa Vu Gia - Thu Bồn; Khu bảo tồn nguồn lợi thủy sản và đa dạng sinh học tại thôn Kỳ Trân (xã Bình Hải, huyện Thăng Bình). Đồng thời, đẩy mạnh chương trình thả giống tái tạo nguồn lợi thủy sản tự nhiên đối với các loài có nguy cơ cạn kiệt.
  • Về hậu cần dịch vụ khai thác: Xây dựng hệ thống hậu cần đồng bộ, thu hút tàu cá công suất lớn trong và ngoài tỉnh; hình thành các khu neo đậu tránh trú bão theo Quyết định số 1976/QĐ-TTg ngày 12/11/2015 của Thủ tướng Chính phủ.
• Nuôi trồng thủy sản:
  • Đến năm 2020: Tổng sản lượng nuôi trồng đạt 25.000 tấn (nuôi nước mặn, lợ đạt 16.000 tấn; nuôi nước ngọt đạt 9.000 tấn).
  • Đến năm 2030: Tổng sản lượng nuôi trồng đạt 34.000 tấn (nuôi nước mặn, lợ đạt 23.600 tấn; nuôi nước ngọt đạt 10.400 tấn).
• Chế biến thủy sản:
  • Về sản lượng chế biến: Đến năm 2020 đạt 31.000 tấn sản phẩm (tăng trưởng 11%/năm), trong đó xuất khẩu đạt 10.000 tấn (tăng trưởng 17%/năm), chế biến nội địa đạt 21.000 tấn (trong đó hàng khô đạt 9.500 tấn). Đến năm 2030 đạt 50.500 tấn sản phẩm (tăng trưởng 5%/năm), trong đó xuất khẩu đạt 27.000 tấn (tăng trưởng 10%/năm), chế biến nội địa đạt 23.500 tấn (trong đó hàng khô đạt 10.000 tấn).
  • Về công suất nhà máy: Đến năm 2020, đầu tư nhà máy chế biến xuất khẩu đạt tổng công suất 8.000 tấn/năm (đông lạnh và giá trị gia tăng đạt 6.000 tấn/năm, chế biến khô đạt 2.000 tấn/năm). Đến năm 2030, nâng tổng công suất lên 12.000 tấn/năm (đông lạnh đạt 9.000 tấn/năm, chế biến khô đạt 3.000 tấn/năm).
  • Về hạ tầng dịch vụ chế biến: Đối với xuất khẩu, tập trung phát triển các nhà máy tại khu công nghiệp thuộc huyện Núi Thành, Duy Xuyên và thị xã Điện Bàn. Đối với chế biến nội địa, đầu tư xây dựng các làng nghề chế biến thủy sản tập trung tại các cụm công nghiệp thuộc huyện Duy Xuyên, Thăng Bình, thị xã Điện Bàn và thành phố Tam Kỳ để sản xuất nước mắm, hàng khô và sơ chế đông lạnh.

Để hiện thực hóa quy hoạch, tỉnh Quảng Nam xác định nhu cầu vốn và cơ cấu đầu tư cụ thể:

• Tổng nhu cầu vốn giai đoạn 2016-2030: 3.548 tỷ đồng.
  • Nguồn vốn ngân sách nhà nước: 1.097 tỷ đồng (chiếm 30,9%).
  • Nguồn vốn khác (vốn vay, tổ chức, cá nhân, phi chính phủ...): 2.451 tỷ đồng (chiếm 69,1%).
• Cơ cấu vốn theo lĩnh vực đầu tư:
  • Lĩnh vực khai thác và bảo vệ nguồn lợi thủy sản (gồm cả dịch vụ hậu cần): 2.300 tỷ đồng (chiếm 64,9%).
  • Xây dựng kết cấu hạ tầng và dự án nuôi trồng thủy sản: 748 tỷ đồng (chiếm 20,9%).
  • Lĩnh vực chế biến thủy sản (gồm cả dịch vụ hậu cần chế biến): 480 tỷ đồng (chiếm 13,6%).
  • Nâng cao năng lực quản lý ngành thủy sản: 20 tỷ đồng (chiếm 0,6%).
• Phân kỳ đầu tư:
  • Giai đoạn 2016-2020: Tổng vốn đầu tư là 2.783 tỷ đồng (vốn ngân sách 653 tỷ đồng; nguồn vốn khác 2.130 tỷ đồng).
  • Giai đoạn 2021-2030: Tổng vốn đầu tư là 765 tỷ đồng (vốn ngân sách 424 tỷ đồng; nguồn vốn khác 341 tỷ đồng).

Bên cạnh các nội dung quy hoạch hạ tầng và sản lượng, tỉnh triển khai đồng bộ các chương trình hành động then chốt:

• Chương trình đóng mới và nâng cấp tàu cá xa bờ: Thực hiện đóng mới 92 tàu khai thác hải sản và tàu dịch vụ hậu cần nghề cá xa bờ. Đồng thời, hỗ trợ nâng cấp, cải hoán tàu cá xa bờ theo các chính sách ưu đãi tại Nghị định 67/2014/NĐ-CP và Nghị định 89/2015/NĐ-CP của Chính phủ nhằm hiện đại hóa đội tàu, nâng cao năng lực bám biển dài ngày của ngư dân.
• Chương trình Quan trắc môi trường và phòng ngừa dịch bệnh: Thiết lập hệ thống quan trắc, cảnh báo sớm các tác động môi trường và chủ động kiểm soát, phòng ngừa dịch bệnh trong nuôi trồng thủy sản nhằm giảm thiểu rủi ro thiên tai, dịch bệnh cho người nuôi.
• Chương trình xúc tiến thương mại và phát triển thị trường: Đẩy mạnh nghiên cứu thị trường tiêu thụ, thực hiện các hoạt động xúc tiến thương mại và quảng bá thương hiệu cho các sản phẩm thủy sản nội địa của tỉnh Quảng Nam, nâng cao giá trị gia tăng và khả năng cạnh tranh trên thị trường trong và ngoài nước.

• Trách nhiệm của Ủy ban nhân dân tỉnh: UBND tỉnh Quảng Nam có trách nhiệm căn cứ vào các quy định pháp luật hiện hành, quy hoạch tổng thể phát triển thủy sản cấp quốc gia và các nội dung của Nghị quyết này để xây dựng kế hoạch chi tiết và tổ chức triển khai thực hiện hiệu quả trên địa bàn tỉnh.
• Trách nhiệm giám sát: Thường trực Hội đồng nhân dân, các Ban của Hội đồng nhân dân, các tổ đại biểu và đại biểu Hội đồng nhân dân tỉnh chịu trách nhiệm giám sát chặt chẽ quá trình triển khai thực hiện Nghị quyết.
• Hiệu lực thi hành: Nghị quyết này đã được Hội đồng nhân dân tỉnh Quảng Nam khóa IX, kỳ họp thứ 2 thông qua ngày 19 tháng 7 năm 2016 và chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký ban hành.