Giới thiệu chung về văn bản

Quyết định số 86/2023/QĐ-UBND được Ủy ban nhân dân tỉnh Ninh Thuận ban hành ngày 20 tháng 11 năm 2023 và chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 30 tháng 11 năm 2023. Quyết định này quy định chi tiết về chính sách trợ cấp gạo cho công tác bảo vệ và phát triển rừng thuộc Tiểu dự án 1, Dự án 3 trong khuôn khổ Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2030 (Giai đoạn I: từ năm 2021 đến năm 2025) trên địa bàn tỉnh Ninh Thuận.

1. Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng

Quyết định quy định rõ giới hạn pháp lý và các nhóm đối tượng được thụ hưởng cũng như chịu trách nhiệm thi hành chính sách trợ cấp gạo:

• Phạm vi điều chỉnh: Thực hiện trợ cấp gạo nhằm mục tiêu bảo vệ và phát triển rừng thuộc Tiểu dự án 1, Dự án 3 của Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn I (2021-2025) trên địa bàn tỉnh Ninh Thuận.
• Đối tượng thụ hưởng: Hộ gia đình đồng bào dân tộc thiểu số và hộ gia đình người Kinh nghèo có tham gia vào các hoạt động lâm nghiệp bao gồm bảo vệ rừng, khoanh nuôi xúc tiến tái sinh có trồng bổ sung, trồng rừng phòng hộ, trồng rừng sản xuất và phát triển lâm sản ngoài gỗ trên diện tích đất lâm nghiệp được giao, trong thời gian các hộ này chưa tự túc được lương thực.
• Đối tượng quản lý và thực hiện: Các cơ quan nhà nước, đơn vị, tổ chức và cá nhân có liên quan đến việc quản lý, cấp phát và giám sát hoạt động trợ cấp gạo trên địa bàn tỉnh.

2. Nguyên tắc thực hiện trợ cấp gạo

Để đảm bảo tính minh bạch, hiệu quả và tránh thất thoát ngân sách, việc trợ cấp gạo phải tuân thủ các nguyên tắc sau:

• Nguyên tắc không trùng lặp: Nếu một hộ gia đình tham gia đồng thời nhiều nội dung công việc (như vừa bảo vệ rừng, vừa trồng rừng phòng hộ, trồng rừng sản xuất...), hộ đó chỉ được nhận trợ cấp gạo theo một nội dung duy nhất có định mức hỗ trợ cao nhất.
• Tiêu chuẩn kỹ thuật: Đối tượng được nhận trợ cấp bắt buộc phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chí quy định tại Khoản 3 Điều 22 Thông tư số 12/2022/TT-BNNPTNT của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.

3. Quy định chi tiết về mức trợ cấp, phương thức và thời gian thực hiện

Chính sách trợ cấp được thiết kế linh hoạt bằng gạo hoặc bằng tiền mặt tương đương, cụ thể:

• Mức trợ cấp cho hoạt động bảo vệ rừng, khoanh nuôi tái sinh có trồng bổ sung và phát triển lâm sản ngoài gỗ: Hỗ trợ 15 kg gạo/khẩu/tháng hoặc bằng tiền mặt có giá trị tương đương với 15 kg gạo/khẩu/tháng tính theo giá công bố của địa phương tại thời điểm trợ cấp.
• Mức trợ cấp cho hoạt động trồng rừng phòng hộ và trồng rừng sản xuất: Mức trợ cấp được xác định dựa trên diện tích trồng rừng thực tế. Định mức khống chế tối đa không quá 700 kg gạo/ha/năm và bình quân mỗi nhân khẩu được nhận 15 kg/tháng (hoặc quy đổi ra tiền mặt tương đương). Đối với hộ đông khẩu nhưng diện tích trồng rừng ít, mức trợ cấp tính theo diện tích thực tế (tối đa 700 kg/ha/năm). Đối với hộ ít khẩu nhưng diện tích trồng rừng nhiều, mức trợ cấp tính giới hạn theo số khẩu thực tế (15 kg/khẩu/tháng).
• Xác định số khẩu thụ hưởng: Dựa trên số nhân khẩu thực tế có mặt tại hộ gia đình ở thời điểm trợ cấp và phải được Ủy ban nhân dân cấp xã xác nhận trực tiếp.
• Tần suất trợ cấp: Thực hiện 04 lần/năm, mỗi lần trợ cấp tối đa không quá 03 tháng một lần.
• Tiêu chuẩn chất lượng gạo: Gạo trợ cấp phải đạt quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về gạo dự trữ quốc gia hiện hành. Ưu tiên lựa chọn loại gạo phù hợp với nhu cầu tiêu dùng của người dân địa phương hoặc gạo được sản xuất tại địa phương đạt chuẩn.
• Thời gian trợ cấp: Bắt đầu tính từ khi hộ gia đình tham gia các hoạt động lâm nghiệp được giao, thời gian hưởng trợ cấp tối đa không quá 07 năm.

4. Nguồn vốn thực hiện

Kinh phí thực hiện trợ cấp gạo được trích từ nguồn kinh phí sự nghiệp phân bổ hằng năm của Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2030, giai đoạn I: từ năm 2021 đến năm 2025 trên địa bàn tỉnh Ninh Thuận.

5. Trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị liên quan

Quyết định phân công nhiệm vụ cụ thể cho các sở, ngành và địa phương nhằm đảm bảo tính đồng bộ trong triển khai:

• Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn: Chủ trì, phối hợp thẩm định các dự án trợ cấp gạo để trình UBND tỉnh phê duyệt hằng năm; hướng dẫn các địa phương phương pháp tính toán số lượng gạo trợ cấp; tổ chức thanh tra, kiểm tra, giám sát việc thực hiện tại cơ sở; định kỳ hằng quý, 6 tháng và hằng năm tổng hợp, đánh giá kết quả gửi Ban Dân tộc tỉnh trước ngày 15 của tháng cuối quý thuộc kỳ báo cáo.
• Sở Tài chính: Phối hợp với Cục Dự trữ Nhà nước khu vực Nam Trung Bộ thông báo giá gạo tại thời điểm nhập kho dự trữ quốc gia hằng năm khi có đề nghị từ Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, làm căn cứ tính toán mức trợ cấp bằng tiền mặt.
• Ban Dân tộc tỉnh: Phối hợp với Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Sở Tài chính tham mưu cho UBND tỉnh phân bổ kế hoạch vốn hằng năm để thực hiện Tiểu dự án 1, Dự án 3.
• Ủy ban nhân dân cấp huyện: Chỉ đạo UBND cấp xã phối hợp với các chủ rừng rà soát đối tượng, xác định số tháng chưa tự túc được lương thực của từng hộ gia đình; chịu trách nhiệm toàn diện về tính chính xác của đối tượng và thời gian trợ cấp; hằng năm rà soát, bổ sung các đối tượng phát sinh báo cáo Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn để trình Chủ tịch UBND tỉnh phê duyệt.
• Chủ đầu tư dự án (Chủ rừng): Xây dựng dự án trợ cấp gạo cụ thể gửi Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn thẩm định, trình UBND tỉnh phê duyệt; trực tiếp tổ chức cấp phát gạo cho từng hộ gia đình tại địa bàn thôn nơi hộ dân cư trú theo đúng định kỳ.

6. Phương pháp tính toán mức trợ cấp gạo cho hộ gia đình trồng rừng (Phụ lục)

Phương pháp tính toán được vận dụng theo Thông tư Liên tịch số 52/2008/TTLT-BNN-BTC, áp dụng nguyên tắc so sánh giữa định mức theo diện tích (tối đa 700 kg/ha/năm) và định mức theo nhân khẩu (15 kg/khẩu/tháng, tương đương 180 kg/khẩu/năm) để chọn mức trợ cấp thấp hơn, đảm bảo không vượt quá các trần quy định. Cụ thể qua các ví dụ sau:

• Ví dụ 1 (Giới hạn bởi nhân khẩu): Hộ gia đình A có 05 khẩu, tham gia trồng 02 ha rừng. Tính theo diện tích: 700 kg x 2 ha = 1.400 kg/năm. Tính theo nhân khẩu: 15 kg x 12 tháng x 5 khẩu = 900 kg/năm. Vì mức tính theo nhân khẩu thấp hơn, tổng số gạo trợ cấp thực tế hộ A nhận được là 900 kg/năm.
• Ví dụ 2 (Giới hạn bởi diện tích): Hộ gia đình B có 07 khẩu, tham gia trồng 0,3 ha rừng. Tính theo diện tích: 700 kg x 0,3 ha = 210 kg/năm. Tính theo nhân khẩu: 15 kg x 12 tháng x 7 khẩu = 1.260 kg/năm. Vì mức tính theo diện tích thấp hơn, tổng số gạo trợ cấp thực tế hộ B nhận được là 210 kg/năm.
• Ví dụ 3 (Biến động diện tích và nhân khẩu qua các năm): Hộ gia đình C có 06 khẩu.
  • Năm 2023: Trồng 0,5 ha rừng. Tính theo diện tích là 350 kg/năm, tính theo nhân khẩu là 1.080 kg/năm. Hộ C nhận trợ cấp 350 kg/năm.
  • Năm 2024: Trồng thêm 1,0 ha (tổng diện tích tích lũy là 1,5 ha), số khẩu giữ nguyên. Tính theo diện tích là 1.050 kg/năm, tính theo nhân khẩu là 1.080 kg/năm. Hộ C nhận trợ cấp 1.050 kg/năm.
  • Năm 2025: Chuyển đổi thêm 0,4 ha nương rẫy sang trồng rừng (tổng diện tích tích lũy là 1,9 ha) và tăng thêm 1 khẩu (tổng số khẩu là 7). Tính theo diện tích: 700 kg x 1,9 ha = 1.330 kg/năm. Tính theo nhân khẩu: 15 kg x 12 tháng x 7 khẩu = 1.260 kg/năm. Do mức tính theo nhân khẩu lúc này thấp hơn, hộ C nhận trợ cấp 1.260 kg/năm.

7. Tổ chức thực hiện và hiệu lực thi hành

Quyết định quy định rõ hiệu lực pháp lý và cơ chế giải quyết vướng mắc phát sinh:

• Hiệu lực thi hành: Quyết định có hiệu lực kể từ ngày 30 tháng 11 năm 2023.
• Trách nhiệm thi hành: Chánh Văn phòng UBND tỉnh; Giám đốc các Sở; Thủ trưởng các ban, ngành thuộc UBND tỉnh; Giám đốc Kho bạc Nhà nước tỉnh; Chủ tịch UBND các huyện, xã và các đơn vị liên quan chịu trách nhiệm thi hành.
• Giải quyết vướng mắc: Trong quá trình thực hiện, nếu có khó khăn, vướng mắc phát sinh, các cơ quan, đơn vị và địa phương phải kịp thời phản ánh bằng văn bản về Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn để tổng hợp, tham mưu Ủy ban nhân dân tỉnh xem xét, giải quyết kịp thời.