Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 5730:2020 về Sơn Alkyd quy định các yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử đối với sơn alkyd sử dụng để bảo vệ và trang trí cho các bề mặt gỗ và kim loại trong điều kiện khí quyển. Tiêu chuẩn này thay thế cho TCVN 5730:2008.
Phạm vi áp dụng (Điều 1)
- Tiêu chuẩn này áp dụng cho sơn alkyd khô tự nhiên, một thành phần, dùng để phủ bảo vệ và trang trí cho các bề mặt kim loại và gỗ trong điều kiện khí quyển thông thường.
- Tiêu chuẩn không áp dụng cho các loại sơn alkyd đặc biệt khác như sơn alkyd sấy, sơn alkyd biến tính hoặc sơn alkyd dùng trong các môi trường đặc thù như môi trường ngập nước hoặc tiếp xúc trực tiếp với hóa chất mạnh.
Tài liệu viện dẫn (Điều 2)
Để áp dụng tiêu chuẩn này, các tài liệu viện dẫn sau đây là cực kỳ cần thiết. Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm công bố thì áp dụng bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất, bao gồm cả các sửa đổi, bổ sung (nếu có):
- TCVN 2090 (ISO 15528) về Sơn, vecni và nguyên liệu cho sơn và vecni - Lấy mẫu.
- TCVN 2091 (ISO 1524) về Sơn, vecni và mực in - Xác định độ mịn nghiền.
- TCVN 2095 (ISO 2808) về Sơn và vecni - Xác định độ dày màng sơn.
- TCVN 2101 (ISO 2813) về Sơn và vecni - Xác định độ bóng phản quang của màng sơn không chứa kim loại ở góc 20 độ, 60 độ và 85 độ.
- TCVN 5669 (ISO 1513) về Sơn và vecni - Kiểm tra và chuẩn bị mẫu thử.
- Các tiêu chuẩn quốc gia liên quan khác về phương pháp thử độ bền va đập, độ bám dính, thời gian khô và độ bền nước của màng sơn.
Thuật ngữ và định nghĩa (Điều 3)
Tiêu chuẩn này áp dụng thuật ngữ và định nghĩa cốt lõi sau:
- Sơn alkyd (Alkyd paint): Là loại sơn một thành phần, được chế tạo trên cơ sở chất tạo màng là nhựa alkyd (thường là alkyd dầu béo), dung môi hữu cơ, bột màu, bột độn và các chất phụ gia thích hợp, khô bằng cơ chế oxy hóa trong không khí ở điều kiện nhiệt độ thường.
Phân loại và Yêu cầu kỹ thuật (Điều 4)
Sơn alkyd được phân loại và phải đáp ứng các chỉ tiêu kỹ thuật nghiêm ngặt để đảm bảo chất lượng công trình và an toàn trong quá trình sử dụng:
- Phân loại sơn alkyd: Dựa vào mục đích sử dụng, sơn alkyd được chia thành hai nhóm chính bao gồm sơn lót alkyd (chống rỉ hoặc lót gỗ) và sơn phủ alkyd (tạo màu và độ bóng bảo vệ bề mặt).
- Trạng thái sơn trong thùng chứa: Sơn phải đồng nhất, không bị đóng cứng, không bị tách lớp mà không thể khuấy đều lại được. Sau khi khuấy đều, sơn phải mịn và không có tạp chất cơ học.
- Thời gian khô: Quy định cụ thể về thời gian khô bề mặt và thời gian khô hoàn toàn (khô thấu) ở điều kiện nhiệt độ tiêu chuẩn nhằm đảm bảo tiến độ thi công và chất lượng màng sơn.
- Độ mịn của sơn: Chỉ tiêu độ mịn phải đạt yêu cầu kỹ thuật quy định để đảm bảo màng sơn sau khi phun hoặc quét đạt được độ nhẵn mịn tối ưu.
- Độ bám dính của màng sơn: Khả năng bám dính của màng sơn trên bề mặt nền (kim loại hoặc gỗ) phải đạt điểm tối ưu theo phương pháp thử cắt vạch hoặc cắt ô.
- Độ bền va đập và độ uốn: Màng sơn sau khi khô hoàn toàn phải có độ dẻo dai, chịu được tác động cơ học bên ngoài mà không bị nứt nẻ, bong tróc.
- Độ bền nước: Màng sơn phải có khả năng kháng nước tốt, không bị phồng rộp, mất màu hoặc bong tróc sau thời gian ngâm nước quy định.
TIÊU CHUẨN QUỐC GIA
TCVN 5730:2020
Alkyd paints
Lời nói đầu
TCVN 5730:2020 thay thế TCVN 5730:2008
TCVN 5730:2020 do Viện Vật liệu xây dựng - Bộ Xây dựng biên soạn, Bộ Xây dựng đề nghị, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng thẩm định, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố.
SƠN ALKYD
Alkyd paints
Tiêu chuẩn này áp dụng cho các loại sơn alkyd.
2 Tài liệu viện dẫn
Các tài liệu viện dẫn sau đây là cần thiết khi áp dụng tiêu chuẩn này. Đối với các tài liệu viện dẫn có ghi năm công bố thì áp dụng bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất, bao gồm cả bản sửa đổi, bổ sung (nếu có).
TCVN 2090 (ISO 15528), Sơn, vecni và nguyên liệu cho sơn và vecni - Lấy mẫu.
TCVN 2091 (ISO 1524), Sơn, vecni và mực in - Xác định độ mịn.
TCVN 2094, Sơn - Phương pháp gia công màng.
TCVN 2092 (ISO 2431), Sơn và vecni- Xác định thời gian chảy bằng phễu chảy.
TCVN 2093, Sơn- Phương pháp xác định chất rắn và chất tạo màng.
TCVN 2095, Sơn - Phương pháp xác định độ phủ.
TCVN 2096-5 (ISO 9117-5), Sơn và vecni - Phương pháp xác định độ khô và thời gian khô - Phần 5: Phép thử Bandow-Wolff cải tiến.
TCVN 2097 (ISO 2409), Sơn và vecni- Phép thử cắt ô.
TCVN 2098 (ISO 1522), Sơn và vecni- Phép thử dao động tắt dần của con lắc.
TCVN 2099 (ISO 1519), Sơn và vecni- Phép thử uốn (trục hình trụ).
TCVN 2100-2 (ISO 6272-2), Sơn và vecni. Phép thử biến dạng nhanh (Độ bền va đập). Phần 2: Phép thử tải trọng rơi, mũi ấn có diện tích nhỏ.
TCVN 2101 (ISO 2813) Sơn và vecni- Xác định độ bóng phản quang của màng sơn không chứa kim loại ở góc 20°, 60° và 85°.
TCVN 2102 (ISO 3668) Sơn và vecni- Xác định màu sắc của sơn theo phương pháp so sánh trực quan.
Trong tiêu chuẩn này sử dụng thuật ngữ và định nghĩa sau:
3.1 Sơn alkyd (alkyd paint)
Sơn được tạo thành từ nhựa alkyd, bột màu, dung môi và một số chất phụ gia.
3.2 Nhựa alkyd (alkyd resin)
Nhựa tổng hợp từ phản ứng ngưng tụ của axit đa chức và axit béo (hoặc dầu) với rượu đa chức.
Các chỉ tiêu kỹ thuật của sơn alkyd được quy định trong Bảng 1.
Bảng 1 - Yêu cầu kỹ thuật
| Tên chỉ tiêu | Mức | Phương pháp thử |
| 1. Độ mịn, μm, không lớn hơn | 30 | TCVN 2091 (ISO 1524) |
| 2. Thời gian chảy đo bằng phễu 4 mm ở nhiệt độ (25 ± 0,5) °C, s, không nhỏ hơn | 55 | TCVN 2092 (ISO 2431) |
| 3. Hàm lượng chất không bay hơi, %, không nhỏ hơn | 50 | TCVN 2093 |
| 4. Độ phủ của màng, g/m2 | Theo công bố của nhà sản xuất | TCVN 2095 |
| 5.Thời gian khô cấp 3 với độ dày (30 45)μm, h, không lớn hơn | 22 | TCVN 2096- 5 (ISO 9117-5) |
| 6. Độ bền của lớp sơn theo phép thử cắt ô, loại, không lớn hơn | 0 | TCVN 2097 (ISO 2409) |
| 7. Độ cứng tương đối của màng(1), không nhỏ hơn | 0,15 | TCVN 2098 (ISO 1522) |
| 8. Độ bền uốn của màng tính theo đường kính trục(1), mm, không lớn hơn | 2 | TCVN 2099 (ISO 1519) |
| 9. Độ bền va đập của màng tính theo chiều cao rơi của tải trọng(1), tại tải trọng (1000±10)g, mm, không nhỏ hơn | 450 | TCVN 2100-2 (ISO 6272-2) |
| 10. Độ bóng của màng (góc 60°), tính bằng đơn vị độ bóng, không nhỏ hơn |
| TCVN 2101 (ISO 2813) |
| - Sơn mờ(2) | - | |
| - Sơn bóng | 70 | |
| 11. Màu sắc | Tương đương màu của mẫu chuẩn | TCVN 2102 (ISO 3668) |
| 12. Hàm lượng hợp chất hữu cơ bay hơi | Theo công bố của nhà sản xuất | TCVN 10370-1 (ISO 11890-1) |
| 1) Xác định sau khi màng đạt độ khô cấp 3 là 7 ngày, với độ dày màng (30 45)μm. 2) Tương đương với độ bóng của mẫu chuẩn. | ||
Lấy mẫu đại diện cho sản phẩm cần kiểm tra (hoặc lấy từng sản phẩm trong trường hợp hệ thống đa lớp) theo TCVN 2090 (ISO 15528).
6 Phương pháp thử
Các phương pháp thử ứng với từng chỉ tiêu của sơn alkyd được quy định trong Bảng 1.
7 Ghi nhãn, bao gói và bảo quản
7.1 Ghi nhãn
Ghi nhãn theo quy định hiện hành, tuy nhiên nội dung cần đảm bảo các thông tin sau:
a) tên cơ sở sản xuất, địa chỉ;
b) tên sản phẩm;
c) thành phần cấu tạo và các chỉ tiêu chủ yếu;
d) thể tích hoặc khối lượng thực;
e) thời hạn và hướng dẫn sử dụng;
f) viện dẫn tiêu chuẩn này.
7.2 Bao gói
Sơn alkyd được đóng trong thùng kín, bao bì được làm bằng vật liệu sao cho không ảnh hưởng chất lượng của sơn.
7.3 Bảo quản
Sơn được bảo quản nơi khô ráo, thoáng mát, tránh xa nguồn lửa.
- 1 Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 2093:1993 về sơn - phương pháp xác định hàm lượng chất rắn và chất tạo màng do Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành
- 2 Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 2094:1993 về sơn - phương pháp gia công màng
- 3 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2098:2007 (ISO 1522 : 2006) về Sơn và vecni - Phép thử dao động tắt dần của con lắc
- 4 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2099:2013 (ISO 1519:2011) về Sơn và vecni – Phép thử uốn (trục hình trụ)
- 5 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2102:2008 về Sơn và vecni - Xác định mầu sắc theo phương pháp so sánh trực quan
- 6 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10370-1:2014 (ISO 11890-1 : 2007) về Sơn và vecni - Xác định hàm lượng hợp chất hữu cơ dễ bay hơi - Phần 1: Phương pháp hiệu số
- 7 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2092:2013 (ISO 2431:2011) về Sơn và vecni - Xác định thời gian chảy bằng phễu chảy
- 8 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2100-2:2013 (ISO 6272-2:2011) về Sơn và vecni - Phép thử biến dạng nhanh (Độ bền va đập) - Phần 2: Phép thử tải trọng rơi, mũi ấn có diện tích nhỏ
- 9 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2096-5:2015 (ISO 9117-5:2012) về Sơn và vecni - Phương pháp xác định độ khô và thời gian khô - Phần 5: Phép thử Bandow-Wolff cải biến
- 10 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2090:2015 (ISO 15528:2013) về Sơn, vecni và nguyên liệu cho sơn và vecni - Lấy mẫu
- 11 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2091:2015 (ISO 1524:2013) về Sơn, vecni và mực in - Xác định độ mịn
- 12 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2097:2015 (ISO 2409:2013) về Sơn và vecni - Phép thử cắt ô
- 13 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2101:2016 (ISO 2813:2014) về Sơn và Vecni - Xác định giá trị độ bóng ở 20° 60° và 85°
- 1 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11935-6:2018 (EN 927-6:2006) về Sơn và vecni - Vật liệu phủ và hệ phủ cho gỗ ngoại thất - Phần 6: Phép thử thời tiết nhân tạo bằng cách phơi mẫu sử dụng đèn huỳnh quang UV và nước
- 2 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12176:2018 (ASTM D 6944-15) về Sơn và lớp phủ - Phương pháp xác định độ bền của lớp phủ đã đóng rắn với chu kỳ nhiệt
- 3 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12705-6:2019 (ISO 12944-6:2018) về Sơn và vecni - Bảo vệ chống ăn mòn kết cấu thép bằng các hệ sơn phủ - Phần 6: Các phương pháp thử trong phòng thí nghiệm
- 4 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13478:2021 (ISO 4618:2014) về Sơn và VECNI - Thuật ngữ và định nghĩa
- 5 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13479:2022 về Sơn sàn trong nhà
- 6 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12816-1:2019 (ISO 16276-1:2007) về Sơn bảo vệ kết cấu thép - Đánh giá độ bám dính của lớp phủ và các tiêu chí chấp nhận - Phần 1: Phép thử kéo nhổ (pull-off)
- 1 Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 2093:1993 về sơn - phương pháp xác định hàm lượng chất rắn và chất tạo màng do Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành
- 2 Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 2094:1993 về sơn - phương pháp gia công màng
- 3 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2098:2007 (ISO 1522 : 2006) về Sơn và vecni - Phép thử dao động tắt dần của con lắc
- 4 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2099:2013 (ISO 1519:2011) về Sơn và vecni – Phép thử uốn (trục hình trụ)
- 5 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2102:2008 về Sơn và vecni - Xác định mầu sắc theo phương pháp so sánh trực quan
- 6 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 5730:2008 về Sơn Alkyd - Yêu cầu kỹ thuật chung
- 7 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10370-1:2014 (ISO 11890-1 : 2007) về Sơn và vecni - Xác định hàm lượng hợp chất hữu cơ dễ bay hơi - Phần 1: Phương pháp hiệu số
- 8 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2092:2013 (ISO 2431:2011) về Sơn và vecni - Xác định thời gian chảy bằng phễu chảy
- 9 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2100-2:2013 (ISO 6272-2:2011) về Sơn và vecni - Phép thử biến dạng nhanh (Độ bền va đập) - Phần 2: Phép thử tải trọng rơi, mũi ấn có diện tích nhỏ
- 10 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2096-5:2015 (ISO 9117-5:2012) về Sơn và vecni - Phương pháp xác định độ khô và thời gian khô - Phần 5: Phép thử Bandow-Wolff cải biến
- 11 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2090:2015 (ISO 15528:2013) về Sơn, vecni và nguyên liệu cho sơn và vecni - Lấy mẫu
- 12 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2091:2015 (ISO 1524:2013) về Sơn, vecni và mực in - Xác định độ mịn
- 13 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2097:2015 (ISO 2409:2013) về Sơn và vecni - Phép thử cắt ô
- 14 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2101:2016 (ISO 2813:2014) về Sơn và Vecni - Xác định giá trị độ bóng ở 20° 60° và 85°
- 15 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11935-6:2018 (EN 927-6:2006) về Sơn và vecni - Vật liệu phủ và hệ phủ cho gỗ ngoại thất - Phần 6: Phép thử thời tiết nhân tạo bằng cách phơi mẫu sử dụng đèn huỳnh quang UV và nước
- 16 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12176:2018 (ASTM D 6944-15) về Sơn và lớp phủ - Phương pháp xác định độ bền của lớp phủ đã đóng rắn với chu kỳ nhiệt
- 17 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12705-6:2019 (ISO 12944-6:2018) về Sơn và vecni - Bảo vệ chống ăn mòn kết cấu thép bằng các hệ sơn phủ - Phần 6: Các phương pháp thử trong phòng thí nghiệm
- 18 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13478:2021 (ISO 4618:2014) về Sơn và VECNI - Thuật ngữ và định nghĩa
- 19 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13479:2022 về Sơn sàn trong nhà
- 20 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12816-1:2019 (ISO 16276-1:2007) về Sơn bảo vệ kết cấu thép - Đánh giá độ bám dính của lớp phủ và các tiêu chí chấp nhận - Phần 1: Phép thử kéo nhổ (pull-off)