Văn bản pháp luật

Giới thiệu chung về Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 5895:2012 (ISO 8560:1986)

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 5895:2012 hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế ISO 8560:1986. Tiêu chuẩn này quy định các nguyên tắc và phương pháp thể hiện các kích thước mô đun, đường mô đun và lưới mô đun trên các bản vẽ kỹ thuật dùng trong ngành xây dựng. Việc áp dụng tiêu chuẩn giúp thống nhất hóa cách trình bày bản vẽ, tạo điều kiện thuận lợi cho việc thiết kế, chế tạo cấu kiện và thi công xây dựng theo phương pháp mô đun hóa.

- Phạm vi áp dụng và mục đích của tiêu chuẩn

Phạm vi áp dụng: Tiêu chuẩn được áp dụng rộng rãi cho tất cả các loại bản vẽ xây dựng, bao gồm bản vẽ kiến trúc, bản vẽ kết cấu, bản vẽ lắp ghép cấu kiện và các bản vẽ kỹ thuật liên quan khác trong quy trình xây dựng công trình.
Mục đích: Thiết lập một ngôn ngữ đồ họa chung, nhất quán nhằm biểu diễn rõ ràng các mối quan hệ không gian, kích thước định vị và kích thước danh nghĩa của các bộ phận công trình dựa trên hệ thống mô đun.

- Quy tắc thể hiện kích thước mô đun

Kích thước mô đun: Là kích thước được xác định dựa trên mô đun chọn trước (mô đun cơ bản hoặc mô đun bội). Tiêu chuẩn hướng dẫn cách ghi trị số kích thước này trên bản vẽ sao cho phân biệt rõ ràng với kích thước thực tế hoặc kích thước chế tạo.
Ký hiệu kích thước: Sử dụng các ký hiệu đặc trưng theo quy định để biểu thị các khoảng cách mô đun, giúp người đọc bản vẽ dễ dàng nhận biết hệ thống lưới tọa độ định vị.

- Quy tắc thể hiện đường mô đun và lưới mô đun

Đường mô đun: Là các đường thẳng định vị dùng để xác định ranh giới hoặc trục của các cấu kiện xây dựng. Tiêu chuẩn quy định cụ thể về loại nét vẽ, độ dày nét và cách kẻ các đường này để tránh nhầm lẫn với các đường gióng kích thước thông thường.
Lưới mô đun: Hệ thống lưới được tạo thành bởi các đường mô đun giao nhau. Đây là hệ lưới cơ sở để định vị toàn bộ công trình. Tiêu chuẩn hướng dẫn chi tiết cách thiết lập lưới, cách đánh số thứ tự và ký hiệu các trục tọa độ (bằng chữ số hoặc chữ cái) tại các đầu mút của đường lưới.
Mối quan hệ giữa cấu kiện và lưới: Quy định cách định vị các cấu kiện (như tường, cột, dầm, sàn) so với đường lưới mô đun, bao gồm định vị trùng trục, định vị lệch trục hoặc định vị biên.

- Ý nghĩa thực tiễn của tiêu chuẩn trong hoạt động xây dựng

Chuẩn hóa thiết kế: Giúp các kiến trúc sư và kỹ sư kết cấu dễ dàng phối hợp, giảm thiểu sai sót trong quá trình chuyển tiếp từ ý tưởng thiết kế sang bản vẽ kỹ thuật thi công.
Công nghiệp hóa xây dựng: Việc áp dụng lưới mô đun thống nhất tạo điều kiện thuận lợi cho việc sản xuất hàng loạt các cấu kiện lắp ghép tại nhà máy, đảm bảo tính lắp lẫn và nâng cao chất lượng công trình.
Hội nhập quốc tế: Do hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn ISO 8560:1986, TCVN 5895:2012 giúp các doanh nghiệp xây dựng Việt Nam dễ dàng tiếp cận, trao đổi thông tin kỹ thuật và hợp tác thực hiện các dự án có yếu tố nước ngoài.

TIÊU CHUẨN QUỐC GIA

TCVN 5895:2012

ISO 8560:1986

BẢN VẼ KỸ THUẬT - BẢN VẼ XÂY DỰNG- THỂ HIỆN CÁC KÍCH THƯỚC MÔ ĐUN, ĐƯỜNG VÀ LƯỚI MÔ ĐUN

Technical drawings - Construction drawings - Representation of modular sizes, lines and grid

Lời nói đầu

TCVN 5895 : 2012 thay thế TCVN 5895 : 1995 (ISO 8560 : 1986).

TCVN 5895 : 2012 hoàn toàn tương đương với ISO 8560 :1986.

TCVN 5895 : 2012 được chuyển đổi từ TCVN 5895 : 1995 (ISO 8560 : 1986) theo quy định tại khoản 1 Điều 69 của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật và điểm b) Khoản 1 Điều 6 Nghị định 127/2007/NĐ-CP ngày 01/8/2007 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật.

TCVN 5895 : 2012 do Viện Kiến trúc, Quy hoạch Đô thị và Nông thôn- Bộ Xây dựng biên soạn, Bộ Xây dựng đề nghị, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng thẩm định, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố.

BẢN VẼ KỸ THUẬT - BẢN VẼ XÂY DỰNG- THỂ HIỆN CÁC KÍCH THƯỚC MÔ ĐUN, ĐƯỜNG VÀ LƯỚI MÔ ĐUN

Technical drawings - Construction drawings - Representation of modular sizes, lines and grid

1. Phạm vi áp dụng

1.1. Tiêu chuẩn này trình bày các quy tắc thể hiện các kích thước mô đun, các đường và lưới mô đun trên các bản vẽ xây dựng. Mô đun gốc M là 100 mm (xem ISO 1006).

1.2. Trên các bản vẽ thiết kế nên dùng các kích thước mô đun.

1.3. Các kích thước mô đun, đường và lưới mô đun làm cho công việc thiết kế và lập bản vẽ dễ dàng hơn. Các lưới mô đun bội có thể được bổ sung tới một chừng mực nhất định trên các bản vẽ kết cấu dùng cho chế tạo và kết cấu để định hướng và định vị.

1.4. Các bản vẽ với kích thước mô đun phải được thể hiện phù hợp với TCVN 8 và ISO 2595. Trường hợp cần thiết, các bản vẽ đó nên có chú thích chỉ rõ là các kích thước mô đun đang được sử dụng.

2. Tài liệu viện dẫn

Các tài liệu viện dẫn sau rất cần thiết khi áp dụng tiêu chuẩn này. Đối với các tài liệu viện dẫn có ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất, bao gồm cả các sửa đổi, bổ sung (nếu có).

TCVN 8, Bản vẽ kỹ thuật - Các nguyên tắc chung về biểu diễn;

ISO 1006, Building construction - Modular coordination - Basic module(Xây dựng nhà - Điều hợp môđun - Môđun gốc);

ISO 2595[1]⁾, Building drawings- Dimensioning of production drawings- Representation of manufacturing and work sizes (Bản vẽ xây dựng - Ghi kích thước cho bản vẽ sản phẩm - Biểu diễn các kích thước chế tạo và các kích thước thi công).

3. Ký hiệu các kích thước môđun

3.1. Các bản vẽ có kích thước ghi ở dạng mô đun (thay cho milimét hoặc mét) nên có chú thích rõ ràng để giải thích rằng đây là trường hợp ghi kích thước theo mô đun.

3.2. Ký hiệu của các kích thước mô đun như sau:

- Mô đun: n x M;

- Môđun gốc: M;

- Mô đun bội: 3 M, 6 M, 12 M;

- Kích thước mô đun: 10 M;

- Các kích thước mô đun bội: 10x3 M, 5x6 M.

- Không theo mô đun, nếu cần:

4. Thể hiện các đường và kích thước môđun

4.1. Các đường mô đun và mô đun bội được vẽ bằng nét liền (Xem Hình 1). Tại cao độ thấp nhất, trên bản vẽ thường dùng nét liền mảnh.

Hình 1 - Đường môđun và mô đun bội

4.2. Trường hợp cần thể hiện rõ ràng, có thể dùng nét gạch dài chấm mảnh để vẽ đường mô đun ở vị trí trục (Xem Hình 2).

Hình 2 - Đường mô đun ở vị trí đường trục

4.3. Trường hợp để dễ nhận biết, tại vị trí kết thúc các đường lưới mô đun bội phải vẽ một vòng tròn bằng nét liền mảnh. (Xem Hình 3).

Hình 3 - Nhận biết đường lưới mô đun

4.4. Đường mô đun có thể được ký hiệu bởi một chữ số ở bên trong vòng tròn như hình dưới đây (Xem Hình 4).

Hình 4 - Kí hiệu chữ số bên trong vòng tròn

4.5. Trong khoảng giới hạn kích thước của một vùng mô đun được vẽ giống như đối với các kích thước thông thường (Xem Hình 5).

Hình 5 - Giới hạn kích thước của một vùng mô đun

5. Thể hiện các lưới mô đun

5.1. Lưới mô đun được vẽ bằng các đường mô đun.

5.2. Lưới mô đun có các ô lưới kích thước khác nhau đặt chồng lên nhau được vẽ như sau: ô lưới nhỏ hơn được vẽ bằng nét mảnh hơn, ô lưới lớn hơn được vẽ bằng nét đậm hơn (Xem Hình 6).