Giới thiệu chung về Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-8:2016
Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-8:2016 (hoàn toàn tương đương với ISO 10545-8:2014) là một phần quan trọng trong bộ tiêu chuẩn TCVN 6415, quy định các phương pháp thử nghiệm đối với gạch gốm ốp, lát. Phần 8 của tiêu chuẩn này tập trung vào phương pháp xác định hệ số giãn nở nhiệt dài, một chỉ tiêu kỹ thuật quan trọng giúp đánh giá khả năng chịu nhiệt và độ bền của gạch trong quá trình sử dụng thực tế khi nhiệt độ môi trường thay đổi.
Các nội dung cốt lõi của TCVN 6415-8:2016
- Phạm vi áp dụng và nguyên lý thử nghiệm
- Tiêu chuẩn này quy định phương pháp thử nghiệm áp dụng cho tất cả các loại gạch gốm ốp và lát nhằm xác định hệ số giãn nở nhiệt dài của chúng.
- Nguyên lý của phương pháp dựa trên việc đo sự thay đổi kích thước chiều dài của mẫu thử khi nhiệt độ được tăng dần từ nhiệt độ phòng đến khoảng 100 độ C.
- Thiết bị và dụng cụ đo lường
- Thiết bị đo độ giãn nở (Dilatometer): Phải đảm bảo độ chính xác cao để ghi nhận sự thay đổi kích thước cực nhỏ của mẫu thử dưới tác động của nhiệt độ.
- Dụng cụ đo kích thước: Sử dụng thước cặp hoặc thiết bị đo chuyên dụng có độ chính xác phù hợp để xác định chiều dài ban đầu của mẫu thử một cách chính xác nhất.
- Lò sấy: Được sử dụng để sấy khô mẫu thử trước khi tiến hành đo đạc nhằm loại bỏ hoàn toàn độ ẩm, tránh ảnh hưởng đến kết quả đo.
- Chuẩn bị mẫu thử nghiệm
- Mẫu thử phải được cắt trực tiếp từ các viên gạch nguyên bản, đảm bảo kích thước và hình dáng phù hợp với yêu cầu kỹ thuật của thiết bị đo độ giãn nở.
- Các đầu của mẫu thử phải được mài nhẵn, phẳng và vuông góc với trục dọc để đảm bảo tiếp xúc tối ưu với các đầu đo của thiết bị.
- Mẫu thử cần được sấy khô ở nhiệt độ quy định cho đến khi đạt khối lượng không đổi, sau đó để nguội trong bình hút ẩm trước khi tiến hành thử nghiệm.
- Quy trình tiến hành thử nghiệm
- Đo chiều dài ban đầu của mẫu thử ở nhiệt độ phòng với độ chính xác theo yêu cầu của tiêu chuẩn.
- Đặt mẫu thử vào thiết bị đo độ giãn nở và tiến hành gia nhiệt với tốc độ tăng nhiệt được kiểm soát nghiêm ngặt theo đúng quy trình kỹ thuật.
- Ghi lại liên tục hoặc tại các khoảng nhiệt độ xác định sự thay đổi chiều dài của mẫu thử tương ứng với sự thay đổi nhiệt độ trong suốt quá trình thử nghiệm.
- Cách tính toán và biểu thị kết quả
- Hệ số giãn nở nhiệt dài được tính toán dựa trên công thức liên hệ giữa độ thay đổi chiều dài thực tế, chiều dài ban đầu của mẫu thử và độ chênh lệch nhiệt độ trong quá trình thử nghiệm.
- Kết quả cuối cùng của hệ số giãn nở nhiệt dài được biểu thị bằng đơn vị trên độ Celsius (1/°C hoặc °C⁻¹).
- Yêu cầu đối với báo cáo thử nghiệm
- Báo cáo thử nghiệm phải bao gồm đầy đủ các thông tin viện dẫn tiêu chuẩn TCVN 6415-8:2016.
- Mô tả chi tiết về mẫu thử bao gồm chủng loại, kích thước, bề mặt và nguồn gốc xuất xứ của sản phẩm.
- Hệ số giãn nở nhiệt dài trung bình được xác định từ các mẫu thử nghiệm thực tế.
- Ghi nhận mọi sai lệch so với quy trình tiêu chuẩn (nếu có) và các yếu tố bất thường có thể ảnh hưởng đến kết quả đo.
TIÊU CHUẨN QUỐC GIA
TCVN 6415-8:2016
GẠCH GỐM ỐP, LÁT - PHƯƠNG PHÁP THỬ
PHẦN 8: XÁC ĐỊNH HỆ SỐ GIÃN NỞ NHIỆT DÀI
Ceramic floor and wall tiles - Test method -
Part 8: Determination of linear thermal expansion
Lời nói đầu
TCVN 6415-8:2016 thay thế TCVN 6415-8:2005.
TCVN 6415-8:2016 tương đương ISO 10545-8:2014.
Bộ tiêu chuẩn TCVN 6415:2016 Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử, bao gồm các phần sau:
- TCVN 6415-1:2016 (ISO 10545-1:2014) Phần 1: Lấy mẫu và nghiệm thu sản phẩm;
- TCVN 6415-2:2016 (ISO 10545-2:1995) Phần 2: Xác định kích thước và chất lượng bề mặt;
- TCVN 6415-3:2016 (ISO 10545-3:1995) Phần 3: Xác định độ hút nước, độ xốp biểu kiến, khối lượng riêng tương đối và khối lượng thể tích;
- TCVN 6415-4:2016 (ISO 10545-4:2014) Phần 4: Xác định độ bền uốn và lực uốn gãy;
- TCVN 6415-5:2016 (ISO 10545-5:1996) Phần 5: Xác định độ bền va đập bằng cách đo hệ số phản hồi;
- TCVN 6415-6:2016 (ISO 10545-6:2010) Phần 6: Xác định độ bền mài mòn sâu đối với gạch không phủ men;
- TCVN 6415-7:2016 (ISO 10545-7:1996) Phần 7: Xác định độ bền mài mòn bề mặt đối với gạch phủ men;
- TCVN 6415-8:2016 (ISO 10545-8:2014) Phần 8: Xác định hệ số giãn nở nhiệt dài;
- TCVN 6415-9:2016 (ISO 10545-9:2013) Phần 9: Xác định độ bền sốc nhiệt;
- TCVN 6415-10:2016 (ISO 10545-10:1995) Phần 10: Xác định hệ số giãn nở ẩm;
- TCVN 6415-11:2016 (ISO 10545-11:1994) Phần 11: Xác định độ bền rạn men đối với gạch men;
- TCVN 6415-12:2016 (ISO 10545-12:1995) Phần 12: Xác định độ bền băng giá;
- TCVN 6415-13:2016 (ISO 10545-13:1995) Phần 13: Xác định độ bền hóa học;
- TCVN 6415-14:2016 (ISO 10545-14:2015) Phần 14: Xác định độ bền chống bám bẩn;
- TCVN 6415-15:2016 (ISO 10545-15:1995) Phần 15: Xác định độ thôi chì và cadimi của gạch phủ men;
- TCVN 6415-16:2016 (ISO 10545-16:2010) Phần 16: Xác định sự khác biệt nhỏ về màu;
- TCVN 6415-17:2016 Phần 17: Xác định hệ số ma sát;
- TCVN 6415-18:2016 (EN 101:1991) Phần 18: Xác định độ cứng bề mặt theo thang Mohs.
TCVN 6415-8:2016 do Viện Vật liệu xây dựng - Bộ Xây dựng biên soạn, Bộ Xây dựng đề nghị, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng thẩm định, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố.
GẠCH GỐM ỐP, LÁT - PHƯƠNG PHÁP THỬ -
PHẦN 8: XÁC ĐỊNH HỆ SỐ GIÃN NỞ NHIỆT DÀI
Ceramic floor and wall tiles - Test method -
Part 8: Determination of linear thermal expansion
1 Phạm vi áp dụng
Tiêu chuẩn này quy định phương pháp xác định hệ số giãn nở nhiệt dài đối với gạch gốm ốp, lát có phủ men hoặc không phủ men.
2 Nguyên tắc
Hệ số giãn nở nhiệt dài của gạch gốm ốp, lát được xác định trong khoảng từ nhiệt độ phòng đến 100 °C.
3 Thiết bị, dụng cụ
3.1 Thiết bị thử hệ số giãn nở nhiệt dài, có khả năng tăng nhiệt độ (5±1) °C/min và phân bố nhiệt độ đồng đều đối với mẫu.
3.2 Thước cặp, hoặc dụng cụ đo thích hợp, có độ chính xác 0,01 mm.
3.3 Tủ sấy, có bộ phận điều khiển và khống chế nhiệt độ đến (110±5) °C. Có thể sử dụng lò vi sóng, tủ hồng ngoại hoặc hệ thống sấy khác cho kết quả tương đương.
3.4 Bình hút ẩm
4 Mẫu thử
Chuẩn bị hai mẫu thử có kích thước phù hợp với thiết bị thử được cắt từ giữa viên gạch nguyên. Trường hợp gạch phủ men không cần mài lớp men.
5 Cách tiến hành
Mẫu được sấy khô ở nhiệt độ (110 ± 5) °C đến khối lượng không đổi (chênh lệch khối lượng giữa hai lần cân liên tiếp trong khoảng 24 h phải nhỏ hơn 0,1 %). Sau đó mẫu được để nguội trong bình hút ẩm (3.4) đến nhiệt độ phòng thí nghiệm.
Dùng thước cặp (3.2) xác định chiều dài mẫu.
Đặt mẫu vào thiết bị (3.1) và ghi lại nhiệt độ môi trường.
Ngay lúc đầu và trong suốt quá trình tăng nhiệt, đo chiều dài chính xác đến 0,01 mm. Ghi lại nhiệt độ và chiều dài đo tại các khoảng không lớn hơn 15 °C.
Tốc độ tăng nhiệt đảm bảo (5 ± 1) °C/min.
6 Biểu thị kết quả
Hệ số giãn nở nhiệt dài, α, được tính bằng 10-6loC, lấy chính xác đến một chữ số sau dấu phẩy, theo công thức:
trong đó:
Lo là chiều dài của mẫu đo được ở nhiệt độ phòng, tính bằng milimét (mm);
ΔL là chiều dài gia tăng của mẫu giữa nhiệt độ phòng và 100 °C, tính bằng milimét (mm);
Δt là nhiệt độ gia tăng, tính bằng độ Celsious (ºC).
Kết quả thử là giá trị trung bình của hai mẫu thử.
7 Báo cáo thử nghiệm
Trong báo cáo thử nghiệm bao gồm ít nhất các thông tin sau:
a) viện dẫn tiêu chuẩn này;
b) mô tả mẫu thử;
c) hệ số giãn nở nhiệt dài đối với cả hai mẫu thử.
- 1 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-10:2016 (ISO 10545-10:1995) về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 10: Xác định hệ số giãn nở ẩm
- 2 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-9:2016 (ISO 10545-9:2013) về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 9: Xác định độ bền sốc nhiệt
- 3 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-11:2016 (ISO 10545-11:1994) về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 11: Xác định độ bền rạn men đối với gạch men
- 4 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-12:2016 (ISO 10545-12:1995) về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 12: Xác định độ bền băng giá
- 5 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-13:2016 (ISO 10545-13:1995) về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 13: Xác định độ bền hóa học
- 6 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-14:2016 (ISO 10545-14:2015) về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 14: Xác định độ bền chống bám bẩn
- 7 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-15:2016 (ISO 10545-15:1995) về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 15: Xác định độ thôi chì và cadimi của gạch phủ men
- 8 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-16:2016 (ISO 10545-16:2010) về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 16: Xác định sự khác biệt nhỏ về màu
- 9 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-17:2016 về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 17: Xác định hệ số ma sát
- 10 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-18:2016 (EN 101:1991) về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 18: Xác định độ cứng bề mặt theo thang Mohs
- 1 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7899-1:2008 (ISO 13007-1 : 2004) về Gạch gốm ốp lát - Vữa, keo chít mạch và dán gạch - Phần 1: Thuật ngữ, định nghĩa và yêu cầu kỹ thuật đối với vữa, keo dán gạch
- 2 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7899-4:2008 (ISO 13007-4 : 2005) về Gạch gốm ốp lát - Vữa, keo chít mạch và dán gạch - Phần 4: Phương pháp thử vữa, keo chít mạch
- 3 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7899-3:2008 (ISO 13007-3 : 2004) về Gạch gốm ốp lát - Vữa, keo chít mạch và dán gạch - Phần 3: Thuật ngữ, định nghĩa và yêu cầu kỹ thuật đối với vữa, keo chít mạch
- 4 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11556:2016 (ISO 1768:1975) về Tỉ trọng kế thủy tinh - Hệ số giãn nở nhiệt khối qui ước (để xây dựng các bảng đo chất lỏng)
- 1 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7899-1:2008 (ISO 13007-1 : 2004) về Gạch gốm ốp lát - Vữa, keo chít mạch và dán gạch - Phần 1: Thuật ngữ, định nghĩa và yêu cầu kỹ thuật đối với vữa, keo dán gạch
- 2 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7899-4:2008 (ISO 13007-4 : 2005) về Gạch gốm ốp lát - Vữa, keo chít mạch và dán gạch - Phần 4: Phương pháp thử vữa, keo chít mạch
- 3 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7899-3:2008 (ISO 13007-3 : 2004) về Gạch gốm ốp lát - Vữa, keo chít mạch và dán gạch - Phần 3: Thuật ngữ, định nghĩa và yêu cầu kỹ thuật đối với vữa, keo chít mạch
- 4 Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6415-8:2005 (ISO 10545-8:1994) về Gạch gốm ốp lát - Phương pháp thử - Phần 8: Xác định hệ số giãn nở nhiệt dài do Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành
- 5 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-10:2016 (ISO 10545-10:1995) về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 10: Xác định hệ số giãn nở ẩm
- 6 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-9:2016 (ISO 10545-9:2013) về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 9: Xác định độ bền sốc nhiệt
- 7 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-11:2016 (ISO 10545-11:1994) về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 11: Xác định độ bền rạn men đối với gạch men
- 8 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-12:2016 (ISO 10545-12:1995) về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 12: Xác định độ bền băng giá
- 9 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-13:2016 (ISO 10545-13:1995) về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 13: Xác định độ bền hóa học
- 10 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-14:2016 (ISO 10545-14:2015) về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 14: Xác định độ bền chống bám bẩn
- 11 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-15:2016 (ISO 10545-15:1995) về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 15: Xác định độ thôi chì và cadimi của gạch phủ men
- 12 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-16:2016 (ISO 10545-16:2010) về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 16: Xác định sự khác biệt nhỏ về màu
- 13 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-17:2016 về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 17: Xác định hệ số ma sát
- 14 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-18:2016 (EN 101:1991) về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 18: Xác định độ cứng bề mặt theo thang Mohs
- 15 Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11556:2016 (ISO 1768:1975) về Tỉ trọng kế thủy tinh - Hệ số giãn nở nhiệt khối qui ước (để xây dựng các bảng đo chất lỏng)