Công văn 1158/GSQL-TH được ban hành bởi Cục Giám sát quản lý về Hải quan nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình kiểm tra, áp dụng Chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) mẫu E thuộc Hiệp định Thương mại tự do ASEAN - Trung Quốc (ACFTA). Văn bản này đưa ra các hướng dẫn nghiệp vụ chi tiết cho hải quan các địa phương nhằm thống nhất thực hiện, tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu của doanh nghiệp.

Hướng dẫn xử lý hóa đơn thương mại do bên thứ ba phát hành (Third Party Invoicing)

Đây là nội dung cốt lõi giải quyết các vướng mắc thường gặp đối với các giao dịch thương mại ba bên. Cục Giám sát quản lý về Hải quan hướng dẫn cụ thể:

• Trường hợp hóa đơn thương mại được phát hành bởi một công ty có trụ sở tại bên thứ ba (có thể là thành viên hoặc không phải là thành viên của Hiệp định ACFTA), C/O mẫu E vẫn được xem là hợp lệ nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện kỹ thuật.
• Tại Ô số 13 (Box 13) của C/O mẫu E phải được đánh dấu (tick) vào chỉ tiêu "Third Party Invoicing".
• Tên và nước của công ty phát hành hóa đơn bên thứ ba phải được ghi rõ ràng tại Ô số 7 (Box 7) trên C/O mẫu E.
• Số và ngày của hóa đơn thương mại do bên thứ ba phát hành phải được khai báo chính xác tại Ô số 10 (Box 10).

Xử lý các khác biệt nhỏ và lỗi kỹ thuật trên C/O mẫu E

Để tránh việc bác bỏ C/O một cách cứng nhắc gây khó khăn cho doanh nghiệp, công văn đưa ra nguyên tắc xử lý đối với các sai sót không trọng yếu:

• Các lỗi chính tả, lỗi đánh máy hoặc những khác biệt nhỏ không làm ảnh hưởng đến tính xác thực của xuất xứ hàng hóa thì không làm mất đi hiệu lực của C/O mẫu E.
• Sự khác biệt nhỏ giữa thông tin khai báo trên C/O mẫu E với các chứng từ kèm theo hồ sơ hải quan (như hóa đơn thương mại, vận đơn) được chấp nhận nếu trên thực tế hàng hóa nhập khẩu hoàn toàn phù hợp với mô tả trên C/O.
• Cơ quan hải quan không được từ chối C/O mẫu E chỉ vì những lý do khác biệt hình thức này trừ khi có nghi ngờ hợp lý về xuất xứ thực tế của lô hàng.

Kiểm tra tính hợp lệ của chữ ký và con dấu trên C/O mẫu E

Công tác kiểm tra tính pháp lý của chứng từ xuất xứ được quy định chặt chẽ:

• Chữ ký của người có thẩm quyền cấp C/O mẫu E và con dấu của cơ quan, tổ chức có thẩm quyền cấp của nước xuất khẩu phải trùng khớp với mẫu chữ ký, con dấu đã được Tổng cục Hải quan thông báo và cập nhật trên hệ thống dữ liệu.
• Trong trường hợp phát hiện có sự khác biệt hoặc nghi ngờ về tính xác thực của chữ ký, con dấu, cơ quan hải quan địa phương không tự ý bác bỏ mà phải tiến hành thủ tục xác minh (verification) theo đúng quy trình quy định tại Hiệp định ACFTA.

Ý nghĩa thực tiễn của văn bản

Công văn 1158/GSQL-TH là cơ sở pháp lý quan trọng giúp tháo gỡ các rào cản thủ tục hải quan, đảm bảo tính thống nhất trong việc áp dụng ưu đãi thuế quan đặc biệt ACFTA trên toàn quốc. Việc hướng dẫn rõ ràng về hóa đơn bên thứ ba và các lỗi khác biệt nhỏ giúp giảm thiểu tranh chấp giữa cơ quan hải quan và doanh nghiệp, đồng thời đẩy nhanh tiến độ thông quan hàng hóa.