Tóm tắt Công văn 1604/TCHQ-GSQL về chứng từ chứng nhận xuất xứ hàng hóa trong EVFTA

Công văn 1604/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn cụ thể về việc kiểm tra, tiếp nhận và xử lý các chứng từ chứng nhận xuất xứ hàng hóa trong khuôn khổ Hiệp định Thương mại tự do giữa Việt Nam và Liên minh Châu Âu (EVFTA). Văn bản này giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực thi hiệp định, tạo cơ sở pháp lý thống nhất cho cơ quan hải quan địa phương và doanh nghiệp xuất nhập khẩu.

Các nội dung cốt lõi về chứng từ chứng nhận xuất xứ hàng hóa

• Hình thức chứng từ chứng nhận xuất xứ hợp lệ: Đối với hàng hóa nhập khẩu từ EU vào Việt Nam để được hưởng ưu đãi thuế quan EVFTA, người khai hải quan phải nộp chứng từ chứng nhận xuất xứ dưới dạng Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O) mẫu EUR.1 do cơ quan có thẩm quyền của nước thành viên EU cấp, hoặc chứng từ tự chứng nhận xuất xứ do nhà xuất khẩu đủ điều kiện phát hành.
• Quy định về tự chứng nhận xuất xứ và hệ thống REX: Nhà xuất khẩu EU được phép tự chứng nhận xuất xứ trên hóa đơn hoặc chứng từ thương mại khác đối với lô hàng có trị giá bất kỳ nếu đã đăng ký mã số REX (Registered Exporter System) và mã số này còn hiệu lực. Đối với các lô hàng có trị giá không vượt quá 6.000 EUR, bất kỳ nhà xuất khẩu nào của EU cũng có quyền tự chứng nhận xuất xứ mà không bắt buộc phải có mã số REX.
• Thời điểm nộp và nợ chứng từ xuất xứ: Người khai hải quan phải nộp chứng từ chứng nhận xuất xứ tại thời điểm làm thủ tục hải quan. Trường hợp chưa có chứng từ tại thời điểm thông quan, người khai hải quan phải khai báo nợ chứng từ trên tờ khai hải quan và thực hiện nộp bổ sung trong thời hạn quy định để được hoàn thuế hoặc áp dụng mức thuế suất ưu đãi đặc biệt.
• Xử lý các khác biệt nhỏ trên chứng từ: Các sai sót nhỏ mang tính hành chính hoặc lỗi chính tả trên chứng từ chứng nhận xuất xứ (như lỗi đánh máy, sự khác biệt không trọng yếu giữa chứng từ xuất xứ và các chứng từ kèm theo hồ sơ hải quan) sẽ không làm mất đi tính hợp lệ của chứng từ, miễn là các khác biệt này không gây ra nghi ngờ về tính xác thực của xuất xứ hàng hóa thực tế nhập khẩu.
• Quy trình kiểm tra và xác minh xuất xứ: Khi có nghi ngờ hợp lý về tính xác thực của chứng từ chứng nhận xuất xứ hoặc xuất xứ thực tế của hàng hóa, cơ quan hải quan sẽ tiến hành thủ tục xác minh gửi tới cơ quan có thẩm quyền của nước xuất khẩu. Trong thời gian chờ kết quả xác minh, hàng hóa nhập khẩu vẫn được thông quan theo mức thuế suất thông thường hoặc thuế suất MFN, không được áp dụng thuế suất ưu đãi EVFTA cho đến khi có kết luận xác minh đạt yêu cầu.

Ý nghĩa và tác động của văn bản đối với hoạt động xuất nhập khẩu

Công văn 1604/TCHQ-GSQL mang lại sự minh bạch và nhất quán trong quy trình kiểm tra xuất xứ hàng hóa tại các cửa khẩu. Việc làm rõ các quy định về mã số REX, hạn mức trị giá lô hàng và cách xử lý sai sót nhỏ giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro bị bác bỏ chứng từ xuất xứ, từ đó tận dụng tối đa các ưu đãi thuế quan từ Hiệp định EVFTA để nâng cao năng lực cạnh tranh.