Giới thiệu về Công văn 3292/GSQL-GQ2

Công văn 3292/GSQL-GQ2 do Cục Giám sát quản lý về hải quan ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng, giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ. Văn bản này giúp thống nhất cách hiểu và áp dụng pháp luật hải quan giữa các chi cục hải quan địa phương và cộng đồng doanh nghiệp, đảm bảo quy trình thông quan diễn ra nhanh chóng, đúng quy định.

- Đối tượng và điều kiện áp dụng thủ tục xuất nhập khẩu tại chỗ

Công văn làm rõ các trường hợp hàng hóa được phép thực hiện thủ tục xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ theo quy định pháp luật hiện hành, bao gồm:

• Hàng hóa được sản xuất tại Việt Nam từ nguyên liệu nhập khẩu, bán cho thương nhân nước ngoài nhưng được chỉ định giao hàng cho doanh nghiệp khác tại Việt Nam.
• Hàng hóa mua bán giữa doanh nghiệp nội địa với doanh nghiệp chế xuất hoặc doanh nghiệp hoạt động trong khu phi thuế quan.
• Hàng hóa mua bán giữa doanh nghiệp Việt Nam với tổ chức, cá nhân nước ngoài không có hiện diện tại Việt Nam và được chỉ định giao nhận hàng hóa với doanh nghiệp khác tại Việt Nam.

- Hướng dẫn chi tiết về thủ tục hải quan và khai báo tờ khai

Văn bản đưa ra các chỉ dẫn cụ thể nhằm chuẩn hóa quy trình khai báo hải quan cho cả hai đầu xuất khẩu và nhập khẩu:

• Thủ tục đối với người xuất khẩu tại chỗ: Doanh nghiệp xuất khẩu thực hiện khai thông tin trên tờ khai hải quan xuất khẩu tại chỗ. Trên tờ khai phải thể hiện rõ thông tin của doanh nghiệp nhập khẩu được chỉ định nhận hàng và số tờ khai nhập khẩu tại chỗ tương ứng sau khi đối tác hoàn thành thủ tục.
• Thủ tục đối với người nhập khẩu tại chỗ: Doanh nghiệp nhập khẩu tiến hành khai thông tin trên tờ khai hải quan nhập khẩu tại chỗ trong thời hạn quy định. Thông tin về số lượng, chủng loại, trị giá hàng hóa phải hoàn toàn khớp đúng với tờ khai xuất khẩu tương ứng.
• Thời hạn hoàn thành thủ tục: Doanh nghiệp cần nghiêm túc tuân thủ thời hạn nộp tờ khai và hoàn thành thủ tục hải quan giữa hai đầu xuất - nhập để tránh các rủi ro pháp lý hoặc bị xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan.

- Quy định về chứng từ và hóa đơn sử dụng

Một trong những nội dung trọng tâm của Công văn 3292/GSQL-GQ2 là hướng dẫn về việc sử dụng hóa đơn trong giao dịch xuất nhập khẩu tại chỗ:

• Doanh nghiệp thực hiện hoạt động xuất khẩu tại chỗ sử dụng hóa đơn thương mại (commercial invoice) hoặc hóa đơn giá trị gia tăng (GTGT) theo đúng quy định của pháp luật về thuế và hướng dẫn tại Thông tư số 38/2015/TT-BTC.
• Hồ sơ hải quan bắt buộc phải đính kèm các chứng từ chứng minh giao dịch mua bán hợp pháp giữa thương nhân nước ngoài và doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là văn bản hoặc điều khoản chỉ định giao hàng tại Việt Nam.

- Trách nhiệm giám sát của cơ quan hải quan và nghĩa vụ của doanh nghiệp

Văn bản nhấn mạnh vai trò quản lý của cơ quan nhà nước và trách nhiệm tuân thủ của doanh nghiệp:

• Đối với cơ quan hải quan: Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát hồ sơ và thực tế hàng hóa (khi có dấu hiệu nghi ngờ) đối với các lô hàng xuất nhập khẩu tại chỗ nhằm ngăn chặn các hành vi gian lận thương mại, trốn thuế hoặc lợi dụng chính sách ưu đãi để chuyển giá.
• Đối với doanh nghiệp: Chịu trách nhiệm hoàn toàn trước pháp luật về tính chính xác, trung thực của các thông tin đã khai báo trên hệ thống hải quan và các chứng từ kèm theo. Doanh nghiệp có nghĩa vụ lưu trữ đầy đủ hồ sơ, sổ sách kế toán liên quan để phục vụ công tác kiểm tra sau thông quan khi có yêu cầu.