Tóm tắt Công văn 5962/TCHQ-TXNK về vướng mắc thuế hàng hóa nhập khẩu tạo tài sản cố định của dự án ưu đãi đầu tư

Công văn số 5962/TCHQ-TXNK do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện chính sách miễn thuế nhập khẩu đối với hàng hóa tạo tài sản cố định của các dự án thuộc đối tượng ưu đãi đầu tư. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng giúp các doanh nghiệp và cơ quan hải quan địa phương thống nhất thực hiện đúng quy định pháp luật.

1. Điều kiện và đối tượng áp dụng ưu đãi thuế nhập khẩu tạo tài sản cố định

Theo hướng dẫn của Tổng cục Hải quan, việc xác định hàng hóa nhập khẩu được miễn thuế để tạo tài sản cố định phải tuân thủ nghiêm ngặt các điều kiện pháp lý sau:

• Dự án đầu tư phải thuộc ngành nghề ưu đãi đầu tư hoặc địa bàn ưu đãi đầu tư theo quy định tại Luật Đầu tư và các văn bản hướng dẫn thi hành.
• Hàng hóa nhập khẩu phải thuộc danh mục tạo tài sản cố định quy định chi tiết tại Khoản 11 Điều 16 Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu và Điều 15 Nghị định số 134/2016/NĐ-CP.
• Doanh nghiệp phải thực hiện đăng ký Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu miễn thuế (Danh mục miễn thuế) với cơ quan hải quan trước khi đăng ký tờ khai hải quan đầu tiên của lô hàng nhập khẩu miễn thuế.

2. Quy trình đăng ký, sửa đổi và kiểm tra Danh mục hàng hóa miễn thuế

Tổng cục Hải quan yêu cầu các đơn vị hải quan địa phương thắt chặt quy trình quản lý và kiểm tra Danh mục miễn thuế nhằm ngăn ngừa việc trục lợi chính sách:

• Cơ quan hải quan nơi tiếp nhận Danh mục miễn thuế có trách nhiệm đối chiếu thông tin khai báo của doanh nghiệp với Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, quyết định chủ trương đầu tư và các tài liệu kỹ thuật liên quan để xác định tính hợp lệ.
• Trường hợp dự án có sự thay đổi về quy mô, mục tiêu, địa điểm thực hiện hoặc nội dung đầu tư dẫn đến thay đổi Danh mục miễn thuế, doanh nghiệp phải thực hiện thủ tục điều chỉnh, bổ sung Danh mục miễn thuế trước thời điểm nhập khẩu hàng hóa.
• Cơ quan hải quan sẽ tăng cường công tác kiểm tra sau thông quan đối với việc quản lý, sử dụng hàng hóa nhập khẩu miễn thuế nhằm đảm bảo hàng hóa được đưa vào sử dụng đúng mục đích của dự án.

3. Xử lý nghĩa vụ thuế khi chuyển nhượng dự án hoặc thay đổi mục đích sử dụng

Công văn hướng dẫn cụ thể phương án xử lý thuế đối với các trường hợp thay đổi mục đích sử dụng hoặc chuyển nhượng tài sản cố định đã được miễn thuế trước đó:

• Trường hợp chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án đầu tư cho tổ chức khác: Nếu bên nhận chuyển nhượng tiếp tục thực hiện dự án ưu đãi đầu tư thì được kế thừa quyền ưu đãi thuế đối với tài sản cố định đã nhập khẩu, nhưng phải thực hiện đầy đủ thủ tục chuyển nhượng và đăng ký lại với cơ quan hải quan.
• Trường hợp thay đổi mục đích sử dụng (chuyển nhượng cho đối tượng không được ưu đãi hoặc tiêu thụ nội địa): Doanh nghiệp phải thực hiện kê khai tờ khai hải quan mới, nộp đủ thuế nhập khẩu và các loại thuế liên quan. Trị giá tính thuế và thuế suất được áp dụng tại thời điểm thay đổi mục đích sử dụng.
• Mọi hành vi tự ý thanh lý, tiêu hủy hoặc chuyển nhượng tài sản cố định miễn thuế khi chưa hoàn thành thủ tục hải quan và nghĩa vụ thuế đều bị coi là hành vi vi phạm pháp luật về thuế và sẽ bị xử lý hành chính hoặc hình sự tùy theo mức độ vi phạm.

4. Trách nhiệm của doanh nghiệp và cơ quan hải quan địa phương

Để đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả trong việc thực thi chính sách ưu đãi đầu tư, Tổng cục Hải quan phân định rõ trách nhiệm của các bên:

• Doanh nghiệp có trách nhiệm tự kê khai, tự chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác, trung thực của hồ sơ dự án, danh mục hàng hóa đề nghị miễn thuế và việc sử dụng hàng hóa đúng mục đích ưu đãi.
• Cục Hải quan các tỉnh, thành phố có trách nhiệm chủ động tuyên truyền, hướng dẫn doanh nghiệp thực hiện đúng quy định; đồng thời phối hợp chặt chẽ với các cơ quan ban ngành địa phương để xác minh thông tin dự án khi có nghi ngờ, tránh thất thu ngân sách nhà nước.