Giới thiệu chung về Công văn 697/CT-TTHT năm 2015

Công văn 697/CT-TTHT do Cục Thuế thành phố Hồ Chí Minh ban hành nhằm hướng dẫn các doanh nghiệp và tổ chức kinh doanh thực hiện đúng quy định về đồng tiền ghi trên hóa đơn khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng giúp tháo gỡ các vướng mắc liên quan đến việc sử dụng ngoại tệ và đồng Việt Nam trong hoạt động lập hóa đơn, kê khai thuế và hạch toán kế toán.

1. Nguyên tắc sử dụng đồng tiền ghi trên hóa đơn

Căn cứ vào các quy định của Luật Kế toán và các văn bản hướng dẫn thi hành về hóa đơn bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ, Công văn đưa ra nguyên tắc chủ đạo sau:

• Đồng tiền ghi trên hóa đơn bắt buộc phải là đồng Việt Nam (ký hiệu quốc gia là "đ" hoặc "VND").
• Mọi nghiệp vụ kinh tế, tài chính phát sinh tại doanh nghiệp về nguyên tắc đều phải được ghi nhận và thể hiện bằng đồng Việt Nam trên hóa đơn để làm cơ sở kê khai, nộp thuế và hạch toán kế toán.

2. Quy định đối với trường hợp được phép ghi ngoại tệ trên hóa đơn

Đối với các giao dịch phát sinh bằng ngoại tệ theo quy định của pháp luật về quản lý ngoại hối, Công văn 697/CT-TTHT hướng dẫn chi tiết cách thức lập hóa đơn như sau:

• Điều kiện áp dụng: Chỉ những giao dịch được phép thanh toán bằng ngoại tệ theo quy định của Pháp lệnh Ngoại hối và các văn bản hướng dẫn của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam mới được phép lập hóa đơn bằng ngoại tệ.
• Cách thức ghi nhận ngoại tệ: Trên hóa đơn phải ghi rõ tổng số tiền thanh toán bằng ngoại tệ, đồng thời phải thể hiện rõ ký hiệu ngoại tệ (ví dụ: USD, EUR, JPY...).
• Tỷ giá và quy đổi ra đồng Việt Nam: Doanh nghiệp phải ghi rõ tỷ giá giao dịch thực tế hoặc tỷ giá giao dịch bình quân trên thị trường ngoại tệ liên ngân hàng do Ngân hàng Nhà nước công bố tại thời điểm lập hóa đơn. Đồng thời, phải ghi phần dịch ra đồng Việt Nam tương đương với số ngoại tệ nêu trên hóa đơn.

3. Lưu ý quan trọng về quản lý ngoại hối và rủi ro pháp lý cho doanh nghiệp

Cục Thuế thành phố Hồ Chí Minh nhấn mạnh một số điểm lưu ý nhằm tránh các sai phạm cho doanh nghiệp trong quá trình áp dụng:

• Việc tự ý niêm yết giá, quảng cáo hoặc lập hóa đơn bằng ngoại tệ đối với các giao dịch không được phép theo quy định của pháp luật về ngoại hối là hành vi vi phạm pháp luật và sẽ bị xử lý nghiêm theo quy định hiện hành.
• Doanh nghiệp cần chủ động cập nhật tỷ giá giao dịch thực tế tại thời điểm phát sinh giao dịch để đảm bảo tính chính xác trong việc quy đổi và kê khai thuế giá trị gia tăng (GTGT), thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN).
• Các hóa đơn lập không đúng quy định về đồng tiền ghi trên hóa đơn sẽ bị coi là hóa đơn không hợp lệ, không đủ điều kiện để làm chứng từ khấu trừ thuế đầu vào hoặc tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế.