Tóm tắt Quyết định 142/2003/QĐ-UB về khám chữa bệnh cho người nghèo tỉnh Lâm Đồng

Quyết định 142/2003/QĐ-UB quy định về việc thực hiện chính sách khám bệnh, chữa bệnh cho người nghèo trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng. Đây là chính sách nhân đạo nhằm hỗ trợ chăm sóc sức khỏe cho các đối tượng yếu thế, đồng bào dân tộc thiểu số và người dân tại các vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.

1. Đối tượng được hưởng và các trường hợp loại trừ

Quyết định phân định rõ ràng giữa nhóm đối tượng được thụ hưởng chính sách và các trường hợp không được áp dụng:

• Đối tượng được hưởng chế độ:
  • Người nghèo theo chuẩn hộ nghèo hiện hành (quy định tại Quyết định số 1143/2000/QĐ-LĐTBXH) và đã được cấp sổ thực hiện chính sách đói nghèo của tỉnh Lâm Đồng.
  • Người có hộ khẩu thường trú tại các xã có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn hoặc tại các thôn, buôn vùng III thuộc tỉnh Lâm Đồng.
  • Người dân tộc thiểu số (ngoại trừ người Hoa) thường trú tại tỉnh Lâm Đồng.
• Các trường hợp loại trừ (không được hưởng chế độ):
  • Các đối tượng đã thuộc diện hưởng chế độ Bảo hiểm Y tế (BHYT) bắt buộc theo quy định pháp luật (như người lao động đang làm việc, người nghỉ hưu, người có công với cách mạng, thân nhân sĩ quan tại ngũ...).
  • Người bị bệnh hoặc chấn thương do hậu quả của các tệ nạn xã hội như đánh nhau, say rượu, tự tử hoặc do tai nạn giao thông.
  • Người mắc các bệnh lây truyền qua đường tình dục (lậu, giang mai và các bệnh hoa liễu khác).
  • Người tự lựa chọn cơ sở khám chữa bệnh trái tuyến, vượt tuyến hoặc khám chữa bệnh theo yêu cầu riêng.
  • Người mắc các bệnh thuộc diện quản lý của chương trình mục tiêu quốc gia (sốt rét, phong, tâm thần, bướu cổ, sốt xuất huyết) đã được khám chữa bệnh và cấp thuốc miễn phí theo quy định riêng của các chương trình này.

2. Quyền lợi và điều kiện hưởng chế độ khám chữa bệnh

Để được hưởng các quyền lợi từ chính sách, người bệnh cần đáp ứng các điều kiện về tuyến điều trị và thủ tục hành chính:

• Quyền lợi: Được miễn hoàn toàn tiền viện phí và không phải đóng tiền tạm ứng khi nhập viện tại các cơ sở khám chữa bệnh của Nhà nước (từ trạm y tế cấp xã đến các bệnh viện, viện có giường bệnh tuyến Trung ương).
• Điều kiện áp dụng:
  • Phải đi khám chữa bệnh đúng tuyến quy định (trừ trường hợp cấp cứu). Nơi khám chữa bệnh đầu tiên là trạm y tế xã, phường, thị trấn hoặc phòng khám đa khoa khu vực, trung tâm y tế huyện kiêm nhiệm. Chỉ chuyển lên tuyến trên khi bệnh nặng vượt quá khả năng điều trị của tuyến dưới.
  • Phải xuất trình thẻ khám chữa bệnh dành cho người nghèo cùng các giấy tờ tùy thân hợp lệ để xác định đúng đối tượng theo hướng dẫn của Sở Y tế.

3. Cơ chế hoạt động và sử dụng Quỹ khám chữa bệnh cho người nghèo

Quyết định quy định việc thành lập và vận hành Quỹ khám chữa bệnh cho người nghèo tỉnh Lâm Đồng:

• Nguyên tắc hoạt động: Là Quỹ của Nhà nước, hoạt động không vì mục đích lợi nhuận, bảo toàn và phát triển nguồn vốn. Quỹ đặt tại Sở Y tế, có con dấu riêng và mở tài khoản tại Kho bạc Nhà nước.
• Nguồn hình thành Quỹ: Ngân sách Nhà nước (bao gồm hỗ trợ từ ngân sách Trung ương và bổ sung từ nguồn đảm bảo xã hội của ngân sách tỉnh) cấp bảo đảm tối thiểu bằng 75% tổng giá trị của Quỹ; phần còn lại huy động đóng góp từ các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước.
• Mục đích sử dụng Quỹ:
  • Thanh toán chi phí khám chữa bệnh cho người nghèo tại các cơ sở y tế nhà nước theo quy trình liên bộ Y tế - Tài chính.
  • Chi phí giám định và in ấn thẻ khám chữa bệnh cho người nghèo (không vượt quá 5% tổng giá trị Quỹ).
  • Hỗ trợ một phần viện phí cho các trường hợp gặp khó khăn đột xuất mắc bệnh nặng, chi phí cao khi điều trị tại cơ sở y tế nhà nước (dù không thuộc đối tượng người nghèo được cấp thẻ).

4. Quy trình phát hành và quản lý thẻ khám chữa bệnh

Công tác quản lý và cấp phát thẻ được thực hiện chặt chẽ qua các cấp:

• Sở Y tế: Là cơ quan phát hành và quản lý thẻ. Hàng năm, Sở Y tế lập kế hoạch số lượng thẻ cần cấp dựa trên số đối tượng thực tế và khả năng tài chính của Quỹ, trình UBND tỉnh phê duyệt để in ấn và chuyển giao cho Sở Lao động - Thương binh và Xã hội.
• Sở Lao động - Thương binh và Xã hội: Chỉ đạo, hướng dẫn UBND cấp huyện thống kê, tổng hợp đối tượng và tổ chức cấp phát thẻ cho cấp huyện.
• UBND cấp huyện: Chỉ đạo việc cấp phát thẻ trên địa bàn và ủy quyền cho Phòng Tổ chức Lao động Xã hội trực tiếp thực hiện cấp phát đến tay người dân.

5. Phân công trách nhiệm tổ chức thực hiện

Các cơ quan, ban ngành được phân công trách nhiệm cụ thể để đảm bảo chính sách được triển khai đồng bộ:

• Ban quản lý Quỹ của tỉnh: Giúp UBND tỉnh theo dõi, chỉ đạo, tổ chức triển khai việc khám chữa bệnh cho người nghèo và quản lý Quỹ; lập dự toán Quỹ hàng năm; giám sát chi tiêu và thẩm định báo cáo quyết toán năm.
• Sở Y tế: Chỉ đạo các cơ sở y tế thực hiện khám chữa bệnh đúng quy định; ký hợp đồng với các bệnh viện tuyến Trung ương; chủ trì phối hợp xây dựng dự toán ngân sách; quản lý, điều hành Quỹ và ký hợp đồng với Bảo hiểm xã hội tỉnh để giám định chi phí.
• Sở Lao động - Thương binh và Xã hội: Chủ trì tổng hợp số liệu đối tượng toàn tỉnh; hướng dẫn việc cấp phát, thu hồi thẻ và phối hợp kiểm tra, giám sát tình hình thực hiện.
• Sở Tài chính vật giá: Cân đối nguồn ngân sách tham mưu cho UBND tỉnh bố trí vốn cho Quỹ; hướng dẫn, thanh tra việc chi tiêu, quyết toán tài chính và tham mưu huy động nguồn vốn ngoài ngân sách.
• Ban Dân tộc và Miền núi tỉnh: Giám sát việc thực hiện chính sách đối với đồng bào dân tộc thiểu số và phối hợp kiểm tra thực tế.
• UBND các huyện, thị xã, thành phố: Chịu trách nhiệm tổng hợp chính xác số liệu đối tượng và chỉ đạo cấp phát thẻ tại địa phương.
• Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh: Vận động các nguồn lực xã hội đóng góp cho Quỹ và thực hiện vai trò giám sát cộng đồng.

6. Điều khoản thi hành và xử lý vi phạm

• Xử lý vi phạm: Nghiêm cấm mọi hành vi sử dụng Quỹ sai mục đích hoặc lợi dụng chính sách để trục lợi. Cán bộ, công chức vi phạm sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật; đối tượng được hưởng chế độ nếu vi phạm sẽ bị thu hồi thẻ.
• Hiệu lực thi hành: Quyết định này có hiệu lực kể từ ngày ký và thay thế Quyết định số 130/2002/QĐ-UB ngày 16/9/2002 của UBND tỉnh Lâm Đồng.
• Quy định chuyển tiếp: Các đối tượng đã được cấp thẻ theo Quyết định 130/2002/QĐ-UB nhưng không thuộc diện nghèo theo Quyết định mới này vẫn tiếp tục được hưởng chế độ khám chữa bệnh miễn phí cho đến khi thẻ hết hạn sử dụng.