Tiêu chuẩn Quốc gia TCVN 5613:2007 hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế ISO 1573:1980, quy định phương pháp xác định hao hụt khối lượng của chè ở nhiệt độ 103 độ C. Đây là một trong những tiêu chuẩn kỹ thuật cốt lõi trong ngành công nghiệp sản xuất, chế biến và kiểm định chất lượng chè, giúp xác định chính xác hàm lượng chất bay hơi (chủ yếu là nước) để đánh giá chất lượng và khả năng bảo quản của sản phẩm.

Phạm vi áp dụng của tiêu chuẩn

• Tiêu chuẩn này quy định phương pháp xác định hao hụt khối lượng của chè khi sấy ở nhiệt độ 103 độ C.
• Phương pháp này được áp dụng rộng rãi cho tất cả các loại chè thương phẩm lưu thông trên thị trường, đảm bảo tính thống nhất trong việc đánh giá độ ẩm của sản phẩm giữa các bên liên quan.

Nguyên tắc của phương pháp xác định

• Hao hụt khối lượng được xác định bằng cách sấy phần mẫu thử trong tủ sấy ở nhiệt độ ổn định 103 độ C (sai số cho phép cộng hoặc trừ 2 độ C) cho đến khi đạt được khối lượng không đổi dưới các điều kiện quy định.
• Sự chênh lệch khối lượng của mẫu trước và sau khi sấy chính là lượng hao hụt khối lượng, được biểu thị bằng phần trăm khối lượng.

Thiết bị và dụng cụ yêu cầu

• Chén cân: Phải có nắp đậy kín, được chế tạo từ vật liệu không bị ăn mòn dưới điều kiện thử nghiệm (thường sử dụng thủy tinh hoặc kim loại phù hợp).
• Tủ sấy điện: Có khả năng kiểm soát nhiệt độ tự động và duy trì nhiệt độ ổn định ở mức 103 độ C (sai số không quá 2 độ C).
• Bình hút ẩm: Chứa chất hút ẩm hiệu quả (như silica gel hoạt tính hoặc các chất tương đương) để làm nguội mẫu sau khi sấy, ngăn ngừa mẫu hấp thụ lại hơi ẩm từ môi trường xung quanh.
• Cân phân tích: Yêu cầu độ chính xác cao, có khả năng cân chính xác đến 0,001 gam để đảm bảo độ tin cậy của kết quả đo.

Quy trình thực hiện thử nghiệm

• Chuẩn bị chén cân: Chén cân cùng nắp đậy được sấy khô trong tủ sấy ở nhiệt độ 103 độ C trong một khoảng thời gian nhất định, sau đó làm nguội trong bình hút ẩm đến nhiệt độ phòng và tiến hành cân khối lượng chính xác.
• Chuẩn bị mẫu thử: Cân khoảng 5 gam mẫu thử đã được chuẩn bị theo đúng tiêu chuẩn lấy mẫu vào chén cân đã chuẩn bị sẵn, đậy nắp và cân lại chính xác để xác định khối lượng mẫu ban đầu.
• Sấy mẫu lần đầu: Mở nắp chén cân, đặt cả chén và nắp vào tủ sấy ở nhiệt độ 103 độ C. Tiến hành sấy liên tục trong khoảng thời gian quy định (thường là 6 giờ đối với lần sấy đầu tiên).
• Làm nguội và cân: Sau khi sấy xong, đậy nắp chén cân ngay trong tủ sấy hoặc ngay khi lấy ra, chuyển nhanh vào bình hút ẩm để làm nguội hoàn toàn về nhiệt độ phòng, sau đó tiến hành cân khối lượng.
• Sấy lại đến khối lượng không đổi: Tiếp tục sấy mẫu trong tủ sấy thêm các khoảng thời gian ngắn hơn (khoảng 1 giờ mỗi lần), làm nguội và cân lại cho đến khi chênh lệch khối lượng giữa hai lần cân liên tiếp không vượt quá 0,002 gam.

Tính toán và biểu thị kết quả

• Hao hụt khối lượng ở nhiệt độ 103 độ C được tính bằng phần trăm khối lượng của mẫu thử ban đầu.
• Công thức tính toán dựa trên hiệu số giữa khối lượng chén cân có mẫu trước khi sấy và sau khi sấy đến khối lượng không đổi, chia cho khối lượng mẫu thử ban đầu và nhân với 100.
• Kết quả cuối cùng là trung bình cộng của ít nhất hai lần xác định song song được thực hiện trên cùng một mẫu thử, với điều kiện sai lệch giữa hai lần xác định này không vượt quá giới hạn cho phép quy định trong tiêu chuẩn kỹ thuật.