Công văn 1664/TCT-TTKT năm 2023 do Tổng cục Thuế ban hành là văn bản chỉ đạo quan trọng nhằm tăng cường công tác quản lý thuế, thanh tra, kiểm tra đối với các doanh nghiệp có phát sinh giao dịch liên kết. Đây là biện pháp quyết liệt nhằm chống thất thu ngân sách nhà nước, chống chuyển giá và đảm bảo sự minh bạch trong hoạt động sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) cũng như các tập đoàn trong nước.

Dưới đây là tóm tắt chi tiết các nội dung chỉ đạo cốt lõi tại Công văn 1664/TCT-TTKT:

- Nhận diện và phân loại các doanh nghiệp có rủi ro cao về giao dịch liên kết

• Tổng cục Thuế yêu cầu các Cục Thuế địa phương tập trung rà soát, phân tích dữ liệu đối với các doanh nghiệp có phát sinh giao dịch liên kết nhưng báo cáo lỗ liên tục nhiều năm liền hoặc có tỷ suất lợi nhuận thấp hơn nhiều so với các doanh nghiệp cùng ngành nghề hoạt động.
• Đặc biệt chú trọng đến các doanh nghiệp có quy mô sản xuất kinh doanh liên tục mở rộng, doanh thu tăng trưởng mạnh qua các năm nhưng vẫn kê khai lỗ hoặc không phát sinh thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp.
• Tập trung kiểm tra các doanh nghiệp có phát sinh giao dịch liên kết với các bên liên kết được thành lập tại các quốc gia, vùng lãnh thổ có thuế suất ưu đãi thấp hoặc các thiên đường thuế.

- Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra giá giao dịch liên kết

• Các cơ quan thuế phải áp dụng triệt để nguyên tắc phân tích rủi ro để lựa chọn đối tượng thanh tra, kiểm tra, tránh việc thanh tra tràn lan nhưng không mang lại hiệu quả.
• Thực hiện đối chiếu, so sánh tỷ suất lợi nhuận của doanh nghiệp với cơ sở dữ liệu ngành và các doanh nghiệp độc lập tương đồng để xác định tính hợp lý của giá giao dịch liên kết.
• Kiểm tra kỹ lưỡng các khoản chi phí phát sinh từ giao dịch liên kết như chi phí quản lý, chi phí bản quyền, chi phí hỗ trợ kỹ thuật, chi phí lãi vay vượt mức khống chế theo quy định tại Nghị định 132/2020/NĐ-CP.

- Rà soát việc kê khai thông tin giao dịch liên kết của người nộp thuế

• Yêu cầu người nộp thuế thực hiện đầy đủ nghĩa vụ kê khai các phụ lục thông tin về quan hệ liên kết và giao dịch liên kết theo đúng quy định pháp luật hiện hành.
• Xử lý nghiêm các trường hợp không kê khai, kê khai không đầy đủ hoặc cố tình chậm trễ trong việc nộp hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết.
• Trường hợp doanh nghiệp không cung cấp hoặc cung cấp không đầy đủ thông tin, tài liệu chứng minh giá giao dịch liên kết, cơ quan thuế có quyền thực hiện ấn định thuế theo quy định của pháp luật về quản lý thuế.

- Nâng cao năng lực chuyên môn và phối hợp trong công tác quản lý

• Tăng cường đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ chuyên sâu về chống chuyển giá cho đội ngũ công chức làm công tác thanh tra, kiểm tra thuế tại các địa phương.
• Đẩy mạnh việc ứng dụng công nghệ thông tin, khai thác hiệu quả cơ sở dữ liệu ngành thuế và các nguồn thông tin bên ngoài để phục vụ công tác phân tích rủi ro.
• Phối hợp chặt chẽ với các cơ quan ban ngành liên quan như Hải quan, Ngân hàng Nhà nước, Bộ Kế hoạch và Đầu tư để xác minh dòng tiền, giá trị hàng hóa xuất nhập khẩu và thông tin đầu tư của các doanh nghiệp có giao dịch liên kết.

- Chế độ báo cáo và giám sát thực hiện

• Các Cục Thuế tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương có trách nhiệm tổng hợp kết quả thanh tra, kiểm tra đối với doanh nghiệp có giao dịch liên kết để báo cáo định kỳ về Tổng cục Thuế.
• Tổng cục Thuế sẽ thực hiện giám sát chặt chẽ tiến độ và chất lượng các cuộc thanh tra, kiểm tra nhằm đảm bảo tính thống nhất, công bằng và hiệu quả trên phạm vi toàn quốc.

Tóm lại, Công văn 1664/TCT-TTKT năm 2023 thể hiện sự chỉ đạo sát sao của Tổng cục Thuế trong việc siết chặt quản lý thuế đối với mảng giao dịch liên kết. Các doanh nghiệp cần chủ động rà soát lại hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết, đảm bảo tính tuân thủ pháp luật để hạn chế tối đa các rủi ro bị truy thu và xử phạt thuế.