Công văn 3121/BXD-KTXD năm 2014 do Bộ Xây dựng ban hành là văn bản hướng dẫn quan trọng nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng. Văn bản hướng dẫn chi tiết các nguyên tắc, phương pháp và thẩm quyền điều chỉnh giá, giúp các chủ đầu tư và nhà thầu thực hiện đúng quy định pháp luật, bảo đảm tiến độ và hiệu quả của dự án đầu tư xây dựng.

- Nguyên tắc cơ bản trong điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng

• Việc điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng phải tuân thủ nghiêm ngặt các nội dung thỏa thuận trong hợp đồng đã ký kết giữa các bên, phù hợp với hồ sơ mời thầu, hồ sơ dự thầu và các quy định pháp luật về hợp đồng xây dựng áp dụng cho hợp đồng đó.
• Chỉ thực hiện điều chỉnh giá đối với các trường hợp, nội dung công việc và điều kiện được phép điều chỉnh đã được các bên thỏa thuận cụ thể trong điều khoản của hợp đồng.
• Đối với hợp đồng trọn gói và hợp đồng theo đơn giá cố định, việc điều chỉnh giá chỉ được xem xét áp dụng đối với những khối lượng công việc phát sinh hợp lý ngoài phạm vi hợp đồng đã ký, hoặc do các trường hợp bất khả kháng theo quy định của pháp luật.

- Phương pháp xác định và căn cứ tính toán điều chỉnh giá

• Phương pháp điều chỉnh giá phải được xác định rõ ràng trong nội dung hợp đồng (như phương pháp bù trừ trực tiếp, phương pháp sử dụng hệ số điều chỉnh giá, hoặc kết hợp các phương pháp).
• Căn cứ để tính toán điều chỉnh giá là chỉ số giá xây dựng do Bộ Xây dựng hoặc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh công bố, hoặc giá vật liệu, nhân công, máy thi công thực tế tại thời điểm điều chỉnh theo công bố của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
• Trường hợp áp dụng phương pháp hệ số điều chỉnh (công thức toán học), các bên phải xác định rõ các hệ số trọng số tương ứng với các yếu tố chi phí đầu vào như vật liệu, nhân công, máy thi công và chi phí khác để làm cơ sở tính toán chính xác.

- Quy định điều chỉnh giá khi chậm tiến độ thực hiện hợp đồng

• Trường hợp chậm tiến độ do lỗi của chủ đầu tư hoặc do các nguyên nhân khách quan được chấp thuận (như thiên tai, dịch bệnh, giải phóng mặt bằng chậm): Nhà thầu được quyền điều chỉnh giá cho khoảng thời gian bị kéo dài theo đúng các thỏa thuận trong hợp đồng và quy định pháp luật hiện hành.
• Trường hợp chậm tiến độ do lỗi chủ quan của nhà thầu: Việc điều chỉnh giá trong khoảng thời gian chậm trễ sẽ không được áp dụng các chỉ số giá tăng lên (nếu có) nhằm bảo đảm tính nghiêm minh, nâng cao trách nhiệm thực hiện hợp đồng của nhà thầu và bảo vệ lợi ích của dòng vốn đầu tư.

- Thẩm quyền và quy trình thực hiện điều chỉnh giá hợp đồng

• Chủ đầu tư và nhà thầu có trách nhiệm tự thương thảo, xác định giá trị điều chỉnh và ký kết phụ lục bổ sung hợp đồng làm cơ sở thanh toán, quyết toán vốn đầu tư theo đúng quy định.
• Đối với các dự án sử dụng vốn nhà nước, nếu việc điều chỉnh giá hợp đồng làm vượt tổng mức đầu tư đã được phê duyệt, chủ đầu tư phải báo cáo người có thẩm quyền quyết định đầu tư xem xét, quyết định trước khi tiến hành ký kết phụ lục hợp đồng bổ sung.